{"headword": "порошки", "key": "poroshki", "entries": [{"dictionary": {"name": "Metallurgiya terminlarining izohli lugʻati", "title": "Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абдурахмонов, С.; Қаюмова, М. С.; Ахтамов, Ф. Е.; Ашурова, М. Х.; Собирова, Ф. А. (2017). Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-inglizcha-metallurgiya-terminlarining-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "214"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "oʻlchamlari 1 nm. dan 1 mm gacha boʻlgan, bir-biriga tegib turuvchi, ammo bir jinsli boʻlib birlashmagan metall, qotishma yoki metallsimon birikmalarning zarrachalari. Zarrachalarning oʻlchamlari bir xil boʻlsa monodispers, har xil boʻlsa polidispers kukunlar deyiladi. Zarrachalar oʻlchamlari boʻyicha: yirik, mayda, dispers, ultramayda kukunlarga boʻlinadi. Kukun zarrachalarining shakli ham turlicha: tola, sferik, paga, list, siniq va h. kukunlarni ishlab chiqarish ikki xil yoʻl bilan: fiziko-mexanik (suyuq metallni gazlar bilan purkash, qattiq holdagi jismlarni maydalash) va fizik-kimyoviy (qaytarish, choʻktirish, bugʻlatish va h.) olib boriladi. Kukun olish, ularga ishlov berish va ulardan tayyor buyum ishlab chiqarish kukun metallurgiyasi deb ataladi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "порошки", "raw_meaning": "powders ['paudə:s] кукунлар: ўлчамлари 1 нм. дан 1 мм гача бўлган, бир-бирига тегиб турувчи, аммо бир жинсли бўлиб бирлашмаган металл, қотишма ёки металлсимон бирикмаларнинг заррачалари. Заррачаларнинг ўлчамлари бир хил бўлса монодисперс, ҳар хил бўлса полидисперс кукунлар дейилади. Заррачалар ўлчамлари бўйича: йирик, майда, дисперс, ультрамайда кукунларга бўлинади. Кукун заррачаларининг шакли ҳам турлича: тола, сферик, пага, лист, синиқ ва ҳ. кукунларни ишлаб чиқариш икки хил йўл билан: физико-механик (суюқ металлни газлар билан пуркаш, қаттиқ ҳолдаги жисмларни майдалаш) ва физик-кимёвий (қайтариш, чўктириш, буғлатиш ва ҳ.) олиб борилади. Кукун олиш, уларга ишлов бериш ва улардан тайёр буюм ишлаб чиқариш кукун металлургияси деб аталади."}}]}