{"headword": "pishmoq", "key": "pishmoq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Oʻsib, rivojlanib, tarkibi yaxshilanib, isteʼmol qilish yoki ishlatish uchun yaroqli holga kelmoq, yetilmoq (meva, sabzavot, don, suv kabilar).", "examples": [{"text": "Qulupnay pishdi. Pomidor pishgani yoʻq.", "source": ""}, {"text": "Mol oʻtmaydigan balandlikdagi devorlari ham nuragan, bogʻ ichidagi olma va togʻolchalar esa pishib yotibdi.", "source": "Sh. Xolmirzayev, Yoʻllar, yoʻldoshlar."}, {"text": "Mana bu uzumni oling, juda yaxshi pishibdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}, {"text": "Qora giloslar gʻarq pishib, shoxlari tomga tushib turar edi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha."}, {"text": "Oqar suvlarning barchasi pishgan, yer ostidagi kam harakatdagi suvlar xomdir.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 2, "text": "Rivojlanib yetilmoq.", "examples": [{"text": "Pishmagan novda. Pishgan urugʻ.", "source": ""}, {"text": "Egatlardagi tutlarning novdalari pishibdi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}]}, {"order": 3, "text": "Qaynatish, qovurish, dimlash va shu kabilar natijasida isteʼmol uchun tayyor boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Palov pishdi. Tuxum pishdi. Non qizarib pishdi. Bermasning oshi pishmas, pishsa ham, qozondan tushmas.", "source": "Maqol"}, {"text": "Pishgan oshning umri qisqa.", "source": "Maqol"}, {"text": "Kechki norin uchun katta qozonda yogʻli qazi pishadi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}, {"text": "Qurbonning bir tomonida pishib qotib ketgan kaboblar ustma-ust taxlab qoʻyilgan.", "source": "E. Usmonov, Yolqin"}, {"text": "Feruz birla bir xonada oʻtirib gurung etmakka, bir qozonda pishgan taomni yemakka op qilganimi bu?", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}]}, {"order": 4, "text": "Oʻtda ishlov yeb, zarur texnologik xususiyat kasb etmoq.", "examples": [{"text": "Gʻisht yaxshi pishibdi.", "source": ""}]}, {"order": 5, "text": "Toblanmoq, qoraymoq; chiniqmoq.", "examples": [{"text": "Oftobda rosa pishdik.", "source": ""}, {"text": "— Oho, agronomcha, — dedi Hamdam qoshini chimirib, — dalada rosa pishibsan-ku.", "source": "H. Ahmar, Kim haq?"}, {"text": "Yoshlar ishlasin, pishsin, endi bizlar charchab qoldik, desak ham, qari bilganni pari bilmas, deb yuz baloga roʻpara qilishaveradi.", "source": "S. Nurov, Narvon"}, {"text": "Shukurovning oftobda pishgan qoracha yuzi, sal qisilgan qoʻy koʻzlariga chuqur oʻychanlik choʻkkan edi.", "source": "O. Yoqubov, Diyonat"}]}, {"order": 6, "text": "Toʻlishib, yorilish darajasiga kelmoq (yara-chaqa haqida).", "examples": [{"text": "Malham qoʻyilsa, chipqon tez pishadi.", "source": ""}]}, {"order": 7, "text": "Umri oxiriga yetib, qartayib, oʻlimi yaqinlashmoq.", "examples": [{"text": "— Oʻzi pishib qolganday-ku, Nazar aka, — dedim.", "source": ""}, {"text": "— Qoʻying, uch-toʻrt kunligi bormi-yoʻqmi.", "source": "M. M. Doʻst, Lolazor"}, {"text": "Eshon ayaning birdan-bir niyati — qoʻlda qolgan qoʻr-qutlarni saqlab qolish, pishib, hilvirab turgan eshonni oʻz maskaniga qoʻyib, boyliklarga ega boʻlish.", "source": "S. Ahmad, Hukm"}]}, {"order": 8, "text": "Hal boʻlmoq, tayyor boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Ish pishdi — Teshaboyning oʻrniga sizni brigadir qilmoqchi boʻldik.", "source": "Uygʻun, Doʻstlar"}, {"text": "[Egam xotiniga:] Gapni boʻlma! Hoy, nari bor! Ish pishdi.", "source": "Shukrullo, Saylanma"}, {"text": "Munavvar, Nazokat fojiasini oʻz fojiasiday yuragiga yaqin oldi. Shungami, postanovka tez pisha qoldi.", "source": "S. Anorboyev, Mehr"}]}, {"order": 9, "text": "Mukammal holga kelmoq.", "examples": [{"text": "Fikrlar pishib, yetilib, yurakdan toʻlib chiqmasidan asar yozishga, ayniqsa, uni nashr etishga shoshilish kerak emas.", "source": "Shukrullo, Javohirlar sandigʻi"}, {"text": "Bu hol Oybekning dastlab oʻz xayolida pishib yetilgan epizodlarnigina yoza boshlaganini koʻrsatadi.", "source": "OʻTA"}]}, {"order": 10, "text": "Oy-kuni yaqinlashmoq.", "examples": [{"text": "Shuni yaxshi bilingki, ishingiz endi koʻp boʻladi. Pishib turgan xotin koʻp. Uyma-uy yurib, konsultatsiya berasiz.", "source": "S. Ahmad, Choʻl shamollari"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/pish"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Suvga, suyuqlikka botirib hoʻl qilmoq.", "examples": [{"text": "Doʻppisini suvga pishdi.", "source": ""}, {"text": "Oyim aralashsa ham, Solih qoʻyvormay, meni hovuzchaga pishmoqchi boʻlyapti.", "source": "H. Nazir, Yonar daryo"}, {"text": "Uning ochiq yoqali uzun koʻylagi, ustidagi olacha yaktagi suvga pishganday jiqqa hoʻl boʻlgan.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/pish"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "135"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Isteʼmol qilish yoki ishlatish uchun yaroqli holga kelmoq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ПИШМОҚ", "raw_meaning": "PİŞMEK Истеъмол қилиш ёки ишлатиш учун яроқли ҳолга келмоқ."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "538"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "palov pishdi", "source": ""}, {"text": "pishgan ovqatning umri qisqa", "source": ""}]}, {"order": 2, "text": "", "examples": [{"text": "non pishdi", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "", "examples": [{"text": "olmalar pishmoqda", "source": ""}]}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "pishmoq", "raw_meaning": "1. вариться; жариться; palov pishdi плов сварился, плов готов; pishgan ovqatning umri qisqa погов. шутл. ирон. у сваренной (готовой) пищи короток век; 2. печься; non pishdi лепешки спеклись; 3. зреть; спеть; olmalar pishmoqda яблоки зреют; 4. закаляться, получать закалку; ◊ ichidan pishgan скрытный, себе на уме."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "586"}, "pos": "v", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "pishmoq v", "raw_meaning": "1) ripe (ho'l meva)\\ 2) bake;3) fry (qovurilmoq)"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "106"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "pisiw", "examples": []}, {"order": 2, "text": "otta pisiriw", "examples": []}, {"order": 3, "text": "shınıģıw (shınıqtırıw)", "examples": []}, {"order": 4, "text": "qartayıw", "examples": []}, {"order": 5, "text": "sheshiliw", "examples": []}, {"order": 6, "text": "suwģa batırıw", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "PISHMOQ", "raw_meaning": "1. pisiw, jetiliw; 2. otta pisiriw; 3. shınıģıw (shınıqtırıw), taplaw; 4. awıs. qartayıw, ólimi jaqınlasıw; 5. awıs. sheshiliw, tayar bolıw; 6. suwģa batırıw, ıģallaw."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "128"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "pishmoq I (ho‘l meva)", "raw_meaning": "reifen vi, reif werden"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "128"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "pishmoq II (suvga)", "raw_meaning": "eintauchen vt"}}]}