{"headword": "ПЕРВАЯ СИГНАЛЬНАЯ СИСТЕМА", "key": "pervaya signalnaya sistema", "entries": [{"dictionary": {"name": "Psixologiya terminlarining izohli lugʻati", "title": "РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Турғунов, Қ. (1975). РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ. Tashkent: Ўқитувчи» нашриёти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-psixologiya-terminlarining-izohli-lugati/", "page": "117"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "narsa va hodisalar (qoʻzgʻovchilar) ning sezgi aʼzolari (retseptorlar) ga bevosita taʼsir etishi natijasida bosh miya yarim sharlari qobigʻida hosil boʻladigan shartli muvaqqat nerv bogʻlanishlari. Mas., ilgari limonning mazasini totigan kishida limonning hidi kelishi yoki uning oʻzini koʻrishi bilanoq, unga limon haqida signal kelib, soʻlak ajraladi. B. s. s. hayvonlarga ham, insonlarga ham xosdir. Insonda B. s. s. nisbatan murakkab va mukammal boʻlib, u ikkinchi signal sistemasi bilan organik ravishda bogʻliqdir hamda uning taʼsirida ishlaydi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ПЕРВАЯ СИГНАЛЬНАЯ СИСТЕМА", "raw_meaning": "— биринчи сигнал системаси; нарса ва ҳодисалар (қўзғовчилар) нинг сезги аъзолари (рецепторлар) га бевосита таъсир этиши натижасида бош мия ярим шарлари қобиғида ҳосил бўладиган шартли муваққат нерв боғланишлари. Мас., илгари лимоннинг мазасини тотиган кишида лимоннинг ҳиди келиши ёки унинг ўзини кўриши биланоқ, унга лимон ҳақида сигнал келиб, сўлак ажралади. Б. с. с. ҳайвонларга ҳам, инсонларга ҳам хосдир. Инсонда Б. с. с. нисбатан мураккаб ва мукаммал бўлиб, у иккинчи сигнал системаси билан органик равишда боғлиқдир ҳамда унинг таъсирида ишлайди."}}]}