{"headword": "oʻtirmoq", "key": "otirmoq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Ketni biror joyga qoʻyib, biror joyni ishgʻol etib oʻrinlashmoq; choʻkmoq.", "examples": [{"text": "Chordana qurib oʻtirmoq. Choʻkka tushib oʻtirmoq. Oyoq uzatib oʻtirmoq. Divanda oʻtirmoq. Koʻrpachada oʻtirmoq. Stulda oʻtirmoq.", "source": ""}, {"text": "Bu holdan achchigʻlangan Qayum yonimga kelib oʻtirdi.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Gulnor deraza ostiga koʻrpacha solib, qizni oʻtqazdi va oʻzi yaqin oʻtirdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 2, "text": "Asosan shunday (oʻtirgan) holda biror joy, makonda boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Choyxonada uzoq oʻtirmoq.", "source": ""}, {"text": "Saodatxon oldingi qatorda oʻtirgan Lolaxonga qaradi.", "source": "S. Zunnunova, Yangi direktor"}, {"text": "Yoʻlchi bu yerda ikki soat qadar oʻtirib, yukka ilinmagach, bozor aylanish uchun turib ketdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 3, "text": "Oʻtirib bajariladigan biror ishga unnamoq, shu ishni bajaradigan vaziyatni egallamoq.", "examples": [{"text": "Fotihadan soʻng har kim oʻz ishiga oʻtirdi.", "source": "A. Qodiriy, Mehrobdan chayon"}, {"text": "Oftob oyim Toʻybekani mehmonxonaga buyurdi va oʻzi xamir qilishga oʻtirdi.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Fayzulla oʻziga xos muloyimlik bilan kulib, asta bosh silkidi-yu, rulga oʻtirdi.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 4, "text": "Transport vositasiga tushmoq, chiqmoq; minmoq.", "examples": [{"text": "Samolyotga oʻtirmoq. Tramvayga oʻtirmoq.", "source": ""}, {"text": "Kecha u [", "source": ""}, {"text": "Abdishukur] xoʻjayini bilan izvoshga oʻtirib, bu yerga mehmon boʻlib kelgan edi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}, {"text": "Birinchi aravaga Meʼmor oila aʼzolari bilan chiqib, ikkinchi va uchinchi aravalarga Zulfiqor, Zavrak, Gʻavvoslar oʻtirishi kerak edi.", "source": "Mirmuhsin, Meʼmor"}]}, {"order": 5, "text": "Biror lavozimni egallamoq,,.boʻlib ishlamoq, tayinlanmoq.", "examples": [{"text": "U rektor boʻlib oʻtiribdi. U raislik lavozimiga oʻtirdi.", "source": ""}, {"text": "Xon ikki marotaba taxtdan haydalib uchinchi martaba taxtga oʻtirishi rus istibdodining Toshkentni olib, Xoʻjandga qoʻl uzatgan sanalariga toʻgʻri kelgan edi.", "source": "A. Qodiriy, Mehrobdan chayon"}]}, {"order": 6, "text": "Biror joyda maʼlum vaqt boʻlmoq; turmoq, yashamoq.", "examples": [{"text": "Uzoq yillar ularga qoʻshni boʻlib oʻtirdik.", "source": ""}, {"text": "Sartaroshlik yomon kasb emas. Oppoq xalatlarni kiyib ozoda xonada oʻtirasan", "source": "E. Raimov, Ajab qishloq"}, {"text": "Nuri bunday gaplarni beparvolik bilan eshitishga urinib boqardi: Ayajonimning bagʻrida oʻtiribman-da, shoshmasalar ham boʻlar edi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 7, "text": "Jazo muddatini oʻtamoq.", "examples": [{"text": "Turmada oʻtirmoq. Qamoqda oʻtirmoq. Zindonda oʻtirmoq.", "source": ""}, {"text": "Shoʻxligi boshiga yetib, bir-ikki yil oʻtirib ham chiqibdi.", "source": "R. Rahmon, Mehr koʻzda"}, {"text": "Gʻarazli manfaat, nafs balosi yoʻlida orttirgan hamtovoqlarining yoʻrigʻiga yurgan Sodirning ikkinchi, uchinchi, toʻrtinchi marta oʻtirib chiqishiga toʻgʻri keldi.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 8, "text": "Inmoq, yopishmoq, oʻrnamoq.", "examples": [{"text": "Kitoblarga chang oʻtiribdi. Qish keldi-yu, novdalarga oʻtirdi qirov.", "source": ""}, {"text": "Yigitning uzoqqina yoʻldan kelganligi uning kiprik va qoshlariga, ham endigina chiqa boshlagan soqol-murtlariga oʻtirgan toʻzonlardan belgili edi.", "source": "A.Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Issiq kunning oʻtli haroratini pasaytirib, togʻ shabadasi esib turar, har tomondan atirgul, rayhon, jambillarning yoqimli islari dimoqqa oʻtirardi.", "source": "H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar"}]}, {"order": 9, "text": "Mos boʻlib tushmoq; yarashmoq.", "examples": [{"text": "Bu kostyum sizga juda oʻtirdi.", "source": ""}, {"text": "Oyogʻidagi qizil saxtiyon etigi oʻziga juda oʻtirgan.", "source": "Sh. Toshmatov, Erk qushi"}, {"text": "Zuhra Karimovnaning koʻylagi oʻziga juda oʻtirgan edi.", "source": "S. Anorboyev, Oqsoy"}]}, {"order": 10, "text": "Xush kelmoq, yoqmoq.", "examples": [{"text": "Inspektor Orif Saidov uning [Ochilovning] didiga oʻtirmay qolgan.", "source": "A. Muhiddin, Hadya"}, {"text": "Kecha majlisda jiyanim toʻgʻrisidagi oʻtib ketgan gapni pardozlaganingiz menga uncha oʻtirmadi.", "source": "Mushtum"}]}, {"order": 11, "text": "Taraqqiyot yuz bermay, past, quyi darajada toʻxtab qolmoq.", "examples": [{"text": "Urush tufayli kolxozimiz ancha oʻtirib qolgan ekan, shunday boʻlishi ham tabiiy", "source": "N. Safarov, Olovli izlar"}]}, {"order": 12, "text": "Yetakchi feʼldagi harakatning davomliligi, maʼqul koʻrilmasligi kabi maʼnolarni bildiradi.", "examples": [{"text": "Choy damlab, kutib oʻtiribman. Kap-katta bola choynakni sindirib oʻtiribdi-ya! Arzimagan gapga arazlab oʻtiribsanmi?", "source": ""}, {"text": "Qassob labini burdi: — Be! Biz nimani tushunamiz. Tushunsak, sizdan soʻrab oʻtirarmidik.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}, {"text": "— Bu kishi hidlab oʻtirmaydi, toʻgʻri yeydi-qoʻyadi, — dedi.", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchi-nor chiroqlari"}, {"text": "Mening uyim sizning ham uyingiz. Ayttirib yuborishimni kutib oʻtirmay, bor-yoʻgʻimda ham kelib turing.", "source": "S. Ahmad, Hukm"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/o‘tir"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "230"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Oʻtirib qilinadigan ish-harakatni bajarishga boshlamoq.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Biror lavozimni egallamoq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ЎТИРМОҚ", "raw_meaning": "OTURMAK 1.Ўтириб қилинадиган иш-ҳаракатни бажаришга бошламоқ. 2.Бирор лавозимни эгалламоқ."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "205"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "(joy olmoq)", "examples": [{"text": "marhamat, oʻtiring!", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "o'tirmoq", "raw_meaning": "1. sitzen vi; stol atrofida ~ am Tisch sitzen; qamoqda ~ im Gefängnis sitzen; 2. (joy olmoq) sich sitzen; stol atrofiga ~ sich an den Tisch setzen; marhamat, o'tiring! Bitte, Setzen Sie sich! Nehmen Sie Platz!"}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "672"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "kichkinagina qumgʻon, oʻtirib koʻzini yumgʻon", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "o‘tirmoq", "raw_meaning": "1. сидеть, садиться; kichkinagina qumg‘on, o‘tirib ko‘zini yumg‘on загадка маленький"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "688"}, "pos": "v", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "o'tirmoq", "raw_meaning": "v 1) sit; have a seat; 2) fit, sit (on)"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "228"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}, {"order": 5, "text": "", "examples": []}, {"order": 6, "text": "", "examples": []}, {"order": 7, "text": "", "examples": []}, {"order": 8, "text": "", "examples": []}, {"order": 9, "text": "", "examples": []}, {"order": 10, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "O'TIRMOQ", "raw_meaning": "1. otırıw, shógiw; 2. otırıp jumıs islew; 3. miniw, shıǵıw (transportqa); 4. lawazımdı iyelew; 5. jasaw, turıw, ornıǵıw, mákan etiw; 6. jaza múddetin ótew; 7. jabısıw, ornaw; 8. jarasıw, say keliw; 9. unaw, jaǵıw; 10. rawajlanbay toqtap qalıw."}}, {"dictionary": {"name": "Soʻz boshqaruvi lugʻat-maʼlumotnomasi", "title": "Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков", "kind": "Terminologik", "imprint": "Федоров, Вениамин Александрович; Алиев, Ғани Ашурович (1997). Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-rus-ingliz-nemis-tillarida-soz-boshqaruviga-doir-lugat-malumotnoma-slovar-spravochnik-slovesnogo-upravleniya-uzbekskogo-russkogo-angliyskogo-nemetskogo-yaz-kov/", "page": "235"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "Ular avtobusga (nimaga?) oʻtiradilar.", "source": ""}, {"text": "Они садятся в автобус (во что?) / (куда?).", "source": ""}, {"text": "They get on a bus (what...on?).", "source": ""}, {"text": "Sie steigen in den Bus (wohin?) ein.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "783. а) ўтирмоқ", "raw_meaning": "ЖК: Улар автобусга (нимага?) ўтирадилар. садиться в ВП: Они садятся в автобус (во что?) / (куда?). to get on smth.: They get on a bus (what...on?). einsteigen in A: Sie steigen in den Bus (wohin?) ein."}}, {"dictionary": {"name": "Soʻz boshqaruvi lugʻat-maʼlumotnomasi", "title": "Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков", "kind": "Terminologik", "imprint": "Федоров, Вениамин Александрович; Алиев, Ғани Ашурович (1997). Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-rus-ingliz-nemis-tillarida-soz-boshqaruviga-doir-lugat-malumotnoma-slovar-spravochnik-slovesnogo-upravleniya-uzbekskogo-russkogo-angliyskogo-nemetskogo-yaz-kov/", "page": "235"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "Har bir oʻquvchi oʻzining odatdagi joyida (qayerda?) oʻtirishi kerak.", "source": ""}, {"text": "Каждый ученик должен сидеть на своем обычном месте (где?).", "source": ""}, {"text": "Each pupil has to sit at his usual desk (where?).", "source": ""}, {"text": "Jeder Schüler soll auf seinem Platz (wo?) sitzen.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "б) ўтирмоқ", "raw_meaning": "ЎпК: Ҳар бир ўқувчи ўзининг одатдаги жойида (қаерда?) ўтириши керак. сидеть на ПП: Каждый ученик должен сидеть на своем обычном месте (где?). to sit at smth.: Each pupil has to sit at his usual desk (where?). sitzen auf D: Jeder Schüler soll auf seinem Platz (wo?) sitzen."}}]}