{"headword": "osmon", "key": "osmon", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yer ustida gumbaz shaklida koʻrinib turgan moviy fazo; samo, falak, koʻk.", "examples": [{"text": "Osmon gumbazi. Osmonni bulut qopladi. Osmon uzoq, yer qattiq.", "source": "Maqol"}, {"text": "Tuyani shamol uchirsa, echkini osmonda koʻr.", "source": "Maqol"}, {"text": "Tiniq osmonda yulduzlar charaqlab turibdi.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}, {"text": "[Boy Jamilaga:] Mening oltinlarim shunday ulugʻ bir hokimki, yerga kirsang — qulogʻingdan, osmonga chiqsang — oyogʻingdan tortib, mening qoʻynimga olmaday qilib solib qoʻyadi!", "source": "Hamza, Boy ila xizmatchi"}]}, {"order": 2, "text": "Yer atrofini oʻrab olgan olam fazosi (astronomik jismlar makoni).", "examples": [{"text": "Yulduzlar osmoni. Osmon mexanikasi.", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "Baland, tepa, yuqori.", "examples": [{"text": "Osmonga otgan toshing qaytib tushib, yorar boshing.", "source": "Maqol"}]}, {"order": 4, "text": "Yuqori, baland, qimmat.", "examples": [{"text": "Nima uchun shunday pishiqchilik paytida mevalarning narxi osmonda?", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 5, "text": "Juda baland, yetib boʻlmaydigan darajada yuqori.", "examples": [{"text": "Varrak osmonga chiqib ketdi. -[Yoqut] Hali ham osmonda, — dedi Hamro Karomatga.", "source": "H. Rahim, Chin hayot"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/osmon"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "127"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yer ustida gumbaz shaklida koʻrinib", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ОСМОН", "raw_meaning": "GÖK Ер устида гумбаз шаклида кўриниб"}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "524"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "небо", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "osmon", "raw_meaning": "небо; ~dan chalpak yog‘ilmas погов. ирон. (букв. с неба лепёшки не сыплются); соотв. под лежачий камень вода не течёт; ~ uzoq (или yiroq), yer qattiq погов. небо далеко, а земля тверда (о невозможности чего-л. добиться); соотв. до бога высоко, а до царя далеко; сколько ни вертеться, а некуда деться; ~dan tushdi bir tugun, usti baxmal, ichi un загадка с неба свалился узелок, верх бархатист, внутри мучнист (Джида); ◊ ~ nikohi yerga tushdi бог послал ей счастливую судьбу; она вышла замуж; браки заключаются в небесах; ~ uzilib yerga tushadimi ирон. не беспокоится, небо не свалится (ничего не случится, ничего не изменится)."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "574"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "osmon", "raw_meaning": "n sky; ko'm-ko'k ~ blue sky"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "97"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "OSMON", "raw_meaning": "1. aspan, kók; 2. joqarı, biyik, tóbe; 3. awıs. qımbat."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-inglizcha ijtimoiy-siyosiy lugʻat", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "194"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "sinonim", "target": "кўк"}], "extra": {"raw_word": "осмон (син. кўк)", "raw_meaning": "sky, heaven; осмон гумбази firmament; осмондаги (кўкдаги) celetial (heavenly);"}}]}