{"headword": "oshmoq", "key": "oshmoq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Miqdor yoki hajm jihatidan koʻpaymoq; oʻsmoq; ortmoq.", "examples": [{"text": "Fakultetdagi talabalar soni besh yuzdan oshdi.", "source": ""}, {"text": "Paxta yildan yilga moʻl boʻlib, foydasi ham oshib turibdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 2, "text": "Ortmoq, ortib qolmoq.", "examples": [{"text": "Xarajatdan besh soʻm oshib qoldi.", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "Koʻtarilmoq.", "examples": [{"text": "Oyim kuydi-yondi, dadamning qon bosimi oshib, kasalxonaga tushib qoldi.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}, {"text": "Saodat labini jiyirib, shishachani qaytib uzatdi: — Yoʻq, besh soʻmdan oshsa olmayman", "source": "Yoshlik"}, {"text": "Hali oftobning dami qaytmagan, Qoʻshariqning katta koʻchasidagi azamat teraklar toldan oshib, hovliga toʻrt enlikkina soya tashlagan payt edi.", "source": "S. Ahmad, Ufq"}, {"text": "Har kun mol narxi oshadi, bozorda savdogarlarning qulogʻi tikkaygan.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 4, "text": "Maʼlum bir payt chegarasidan utmoq; kechmoq; ogʻmoq.", "examples": [{"text": "Vaqt yarim kechadan oshdi. Soat uchdan oshdi. Ish boshlaganimga besh oydan oshdi. Yoshim qirq beshdan oshdi.", "source": ""}, {"text": "Soat oltiga belgilangan toʻy soat oʻndan oshganda boshlanibdi.", "source": "A. Qahhor, Toʻyda aza"}]}, {"order": 5, "text": "Mol sotib olishda uning bahosini oshirmoq, narxiga narx qoʻshmoq, orttirmoq.", "examples": [{"text": "Boshqa bir raqib ilmasin, degan andisha bilan baqqol ham bir tangalab olaverdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 6, "text": "Kuchaymoq, zoʻraymoq; yanada sezilarli, taʼsirli boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Alami oshdi. Zavqim oshdi. Ixlosim oshdi. Kayfi oshdi. Gʻayrati oshdi. Ishga havasi oshdi.", "source": ""}, {"text": "Uyda oʻtiraverib, Murodning xunobi oshib ketdi.", "source": "T. Ashurov, Oq ot"}, {"text": "Iskandar ich-ichidan jigʻibiyroni oshib, ters burilib chiqib ketdi.", "source": "M. Mansurov, Yombi"}]}, {"order": 7, "text": "Takomillashmoq, yaxshilanmoq; yuqori bosqichga koʻtarilmoq.", "examples": [{"text": "Sotuvchining malakasi oshdi. Huquqiy ongimiz oshmoqda. Qadrlasang, qadring oshar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Bu hujjatni butun rayonga tarqatmoqchimiz, Sher, obroʻying oshib, choʻqqiga koʻtarilayotganingni bilyapsanmi?I.", "source": "Rahim, Ixlos"}]}, {"order": 8, "text": "Biror jihatdan yoki biror sohada boshqalardan oʻtib ketmoq, oʻzmoq, zoʻr chiqmoq, orqada qoldirmoq.", "examples": [{"text": "Agar yengsang, zoʻr kelsang, oshsang, Doim seni toʻyga boshlayman.", "source": "E. Rahim, Yangi qadam"}]}, {"order": 9, "text": "Maʼlum bir toʻsiq, chegara yoki balandlikdan oʻtmoq.", "examples": [{"text": "Dovon(dan) oshmoq. Devordan oshmoq. Togʻ(dan) oshmoq. Suv toʻgʻondan oshib tushyapti. Qimirlagan qir oshar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Shermat devordan oshib, hovliga tushdi va oyoq uchida yurgancha, burchakdagi uy oldiga keldi.", "source": "Yoshlik"}, {"text": "Salomat qizlar bilan bogʻma-bogʻ oshib kelib, devor panasidan qoʻshiqqa quloq solardi.", "source": "S. Ahmad, Hukm"}]}, {"order": 10, "text": "Qoʻldan qoʻlga, bir tashkilotdan boshqasiga oʻtmoq.", "examples": [{"text": "Ish tergovdan sudga oshdi.", "source": ""}]}, {"order": 11, "text": "Koʻpmoq, koʻpchimoq (xamir haqida).", "examples": [{"text": "Xamir oshdi.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/osh"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Miqdor yoki hajm jihatidan koʻpaymoq; oʻsmoq; ortmoq.", "examples": [{"text": "Fakultetdagi talabalar soni besh yuzdan oshdi.", "source": ""}, {"text": "Paxta yildan yilga moʻl boʻlib, foydasi ham oshib turibdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 2, "text": "Ortmoq, ortib qolmoq.", "examples": [{"text": "Xarajatdan besh soʻm oshib qoldi.", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "Koʻtarilmoq.", "examples": [{"text": "Oyim kuydi-yondi, dadamning qon bosimi oshib, kasalxonaga tushib qoldi.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}, {"text": "Saodat labini jiyirib, shishachani qaytib uzatdi: — Yoʻq, besh soʻmdan oshsa olmayman", "source": "Yoshlik"}, {"text": "Hali oftobning dami qaytmagan, Qoʻshariqning katta koʻchasidagi azamat teraklar toldan oshib, hovliga toʻrt enlikkina soya tashlagan payt edi.", "source": "S. Ahmad, Ufq"}, {"text": "Har kun mol narxi oshadi, bozorda savdogarlarning qulogʻi tikkaygan.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 4, "text": "Maʼlum bir payt chegarasidan utmoq; kechmoq; ogʻmoq.", "examples": [{"text": "Vaqt yarim kechadan oshdi. Soat uchdan oshdi. Ish boshlaganimga besh oydan oshdi. Yoshim qirq beshdan oshdi.", "source": ""}, {"text": "Soat oltiga belgilangan toʻy soat oʻndan oshganda boshlanibdi.", "source": "A. Qahhor, Toʻyda aza"}]}, {"order": 5, "text": "Mol sotib olishda uning bahosini oshirmoq, narxiga narx qoʻshmoq, orttirmoq.", "examples": [{"text": "Boshqa bir raqib ilmasin, degan andisha bilan baqqol ham bir tangalab olaverdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 6, "text": "Kuchaymoq, zoʻraymoq; yanada sezilarli, taʼsirli boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Alami oshdi. Zavqim oshdi. Ixlosim oshdi. Kayfi oshdi. Gʻayrati oshdi. Ishga havasi oshdi.", "source": ""}, {"text": "Uyda oʻtiraverib, Murodning xunobi oshib ketdi.", "source": "T. Ashurov, Oq ot"}, {"text": "Iskandar ich-ichidan jigʻibiyroni oshib, ters burilib chiqib ketdi.", "source": "M. Mansurov, Yombi"}]}, {"order": 7, "text": "Takomillashmoq, yaxshilanmoq; yuqori bosqichga koʻtarilmoq.", "examples": [{"text": "Sotuvchining malakasi oshdi. Huquqiy ongimiz oshmoqda. Qadrlasang, qadring oshar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Bu hujjatni butun rayonga tarqatmoqchimiz, Sher, obroʻying oshib, choʻqqiga koʻtarilayotganingni bilyapsanmi?I.", "source": "Rahim, Ixlos"}]}, {"order": 8, "text": "Biror jihatdan yoki biror sohada boshqalardan oʻtib ketmoq, oʻzmoq, zoʻr chiqmoq, orqada qoldirmoq.", "examples": [{"text": "Agar yengsang, zoʻr kelsang, oshsang, Doim seni toʻyga boshlayman.", "source": "E. Rahim, Yangi qadam"}]}, {"order": 9, "text": "Maʼlum bir toʻsiq, chegara yoki balandlikdan oʻtmoq.", "examples": [{"text": "Dovon(dan) oshmoq. Devordan oshmoq. Togʻ(dan) oshmoq. Suv toʻgʻondan oshib tushyapti. Qimirlagan qir oshar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Shermat devordan oshib, hovliga tushdi va oyoq uchida yurgancha, burchakdagi uy oldiga keldi.", "source": "Yoshlik"}, {"text": "Salomat qizlar bilan bogʻma-bogʻ oshib kelib, devor panasidan qoʻshiqqa quloq solardi.", "source": "S. Ahmad, Hukm"}]}, {"order": 10, "text": "Qoʻldan qoʻlga, bir tashkilotdan boshqasiga oʻtmoq.", "examples": [{"text": "Ish tergovdan sudga oshdi.", "source": ""}]}, {"order": 11, "text": "Koʻpmoq, koʻpchimoq (xamir haqida).", "examples": [{"text": "Xamir oshdi.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/osh"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "129"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Miqdor yoki hajm jihatidan koʻpaymoq; oʻsmoq; ortmoq.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Maʼlum bir payt chegarasidan oʻtmoq; kechmoq; ogʻmoq.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Maʼlum bir toʻsiq, chegara yoki balandlikdan oʻtmoq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ОШМОҚ", "raw_meaning": "1.AŞMAK 2.GEÇMEK 1.Миқдор ёки ҳажм жиҳатидан кўпаймоқ; ўсмоқ; ортмоқ. 2.Маълум бир пайт чегарасидан ўтмоқ; кечмоқ; оғмоқ. 3.Маълум бир тўсиқ, чегара ёки баландликдан ўтмоқ."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "530"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshmoq", "raw_meaning": "1. возрастать, увеличиваться, превышать; 2. переваливать (через горы); перелезать; 3. подойти, подняться (о тесте); ◊ amalga ~ претворяться в жизнь."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "578"}, "pos": "v", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshmoq", "raw_meaning": "v grow, increase"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "100"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}, {"order": 5, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "OSHMOQ", "raw_meaning": "1. asıw, kóbeyiw; 2. awısıw, awısıp qalıw; 3. kóteriliw; 4. kúsheytiw; 5. ozıw, ozıp ketiw."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "125"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "sich erhöhen", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshmoq", "raw_meaning": "sich erhöhen, steigen vi"}}]}