{"headword": "oshiq", "key": "oshiq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "OSHIQ I 'oyoqning tizzagacha va tizzadan keyingi suyaklarini tutashtirib turuvchi suyakcha'. Tuyaning oshigʻidan sohha hilib olibdi. Bu ot qadimgi turkiy tilda 'maʼlum darajadan koʻtaril-’ maʼnosini anglatgan a:sh- feʼlining ash- shaklidan ot yasovchi -(u)q qoʻshimchasi bilan yasalgan (ЭСТЯ, I, 216; Devon, I, 97); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga, u unlisi i unlisiga almashgan: ash- + uq = ashuq > âshiq. a. عَاشِق — sevuvchi, sevib kalgan; xushtor; muxlis", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Birovni juda sevib, unga shaydo boʻlib qolgan, birovga muhabbat qoʻygan kishi; xushtor", "examples": [{"text": "Oshiqi beqaror", "source": ""}, {"text": "Muhabbat dardiga mubtalo oshiq, Senga havas bilan boqurman chindan", "source": "A. Oripov, Yillar armoni"}, {"text": "[Tuhfa:] Mirzo Anvarga oshiq boʻlgan ekansan, Nozik!", "source": "A. Qodiriy, Mehrobdan chayon"}]}, {"order": 2, "text": "Biror narsani juda yaxshi koʻrib qolgan, unga berilgan; muxlis. Sheʼr oshigʻi. Musiqa oshigʻi. n Botirali! Eʼzoz-xon! Qani, beri kelinglar! — . Oyqiz bu qizga uzoq tikilgach, uni ashula va dutor oshigʻi boʻlsa kerak, deb oʻyladi. Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli", "examples": [{"text": "deb [Gʻofir ota] gul oshiqlarini oʻz huzuriga chaqirdi", "source": "H. Gʻulom, Mashʼal"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/oshiq"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "anat. Ayrim hayvonlarning orqa oyogʻi tizza boʻgʻimidagi biriktiruvchi chorqirra suyakcha. Echkining oshigʻi. Tuyaning oshigʻi. ■■", "examples": [{"text": "Endi hovlilarning eshiklari ochilgan, bolalar choʻntaklarini yongʻoq, oshiqlarga toʻldirib, koʻchaga chiqa boshlashgan edi", "source": "Q. Kenja, Notanish gul"}]}, {"order": 2, "text": "Shunday suyakcha (odatda qoʻy oshigʻi) vositasida oʻynaladigan oʻyin", "examples": [{"text": "Oshiq otmoq", "source": ""}, {"text": "Mening yoshligimda birga oshiq oʻynab, yaxmalak otib oʻsgan bir ogʻaynim bor", "source": "Shuk-rullo, Saylanma"}, {"text": "Tavba! Eshon \"gardkam\" deb oshiq otadimi, a?", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/oshiq"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "OSHIQ II ’ortiq\\ Ushbu asarni yozishga besh yil— dan o sh i q vaht ketdi. Bu sifat 'maʼlum rejadan oʻt-’ maʼnosini anglatgan ash- feʼlidan eski oʻzbek ti — lida sifat yasovchi -(ï)q qoʻshimchasi bilan yasalgan (КРС, 85); keyinchalik a unlisi â unlisiga almashgan, ï unli — sining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: ash- + ïq = ashïq > âshiq", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "1 Maʼlum miqsordan koʻp; ortiq", "examples": [{"text": "Majlisga yuzdan oshiq odam qatnashdi. Bu kitobni yozishga besh yildan oshiq vaqt sarf boʻldi", "source": ""}]}, {"order": 2, "text": "Belgilangan narxdan yuqori, oʻz narxidan ortiq, qimmat", "examples": [{"text": "Mendan besh soʻm oshiq olibsiz. Oshiq baho bilan sotmoq", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "#Oshigʻi bilan 1) maʼlum mikdordan oshirib; ortigʻi bilan. Reja oshigʻi bilan bajarildi; 2) koʻp deganda, koʻpi bilan, nari borsa. Remont uchun oshigʻi bilan bir oy ketadi. Bu narsa oshigʻi bilan ming soʻm turadi", "examples": []}, {"order": 4, "text": "Meʼyordan ortiqcha. . Doʻst, Lolazor", "examples": [{"text": "Yaxshiboyev soʻzlarni sal betartib tizganini, keragidan oshiq balandparvoz ohang tutganini payqadi", "source": "M. M"}, {"text": "Sal burnidan oshiq gapirsang, biror yigʻin-pigʻinda, \"Ahli jamoa, qassobni almashtirmasak, boʻlmaydi\", deb qolishdan toymaydi bu chol!", "source": "N. Norqobilov, Toʻqnashuv"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/oshiq"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "129"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Birovni juda sevib unga shaydo boʻlib qolgan.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Belgili miqdordan koʻp.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ОШИҚ", "raw_meaning": "1.AŞIK 2.FAZLAÇOK 1.Бировни жуда севиб унга шайдо бўлиб қолган. 2.Белгили миқдордан кўп."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "530"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshiq I", "raw_meaning": "лишний, излишний."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "530"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "oshiq mashaqqat chekmay, murodiga yetmas", "source": ""}, {"text": "oshiqning fahmidir qorongʻi kecha", "source": "Alpomish"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshiq II", "raw_meaning": "влюблённый; ~ mashaqqat chekmay, murodiga yetmas посл. не испытав мук, влюбленный не достигнет цели; ~ning fahmidir qorong‘i kecha («Alpomish») влюбленного мечты о темной ночи."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "577"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshiq I.1", "raw_meaning": "n lover; 2. a in love (with), enamoured (of); ~ kishi man in love"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "577"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshiq II", "raw_meaning": "superfluous; (keraksiz) unnecessary, more, extra, surplus"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "100"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "ashıq", "examples": []}, {"order": 2, "text": "asıq", "examples": []}, {"order": 3, "text": "artıq", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "OSHIQ", "raw_meaning": "1. ashıq, súyip qalǵan; 2. asıq; 3. artıq, kóp."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "125"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Verliebte m, f", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshiq I", "raw_meaning": "Verliebte m, f; ~ bo‘lmoq verliebt sein in A"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "125"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oshiq II", "raw_meaning": "überflüssig, unnötig, nutzlos;"}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "110"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "влюблённый", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Ошиқ", "raw_meaning": "влюблённый man in love; fallen in love amoureux عَاشِقٌ"}}]}