онгли

сфт. 1. Онгга эга, ақл-идрокли.

Онгли киши,

Ҳар бир онгли ишчи бизнинг улуғ ҳақиқатимизнинг ташвиқотчиси бўлиши керак. — Ойбек, Нур қидириб

Ахир шу пайтгача, чексиз коинот қаърида биздан ўзга онгли мавжудот сақланиб қолганини била олмагандик-ку?! С. — Сиёев, Ёруғлик

2. Онг, ақл-идрок билан боғланган, ақл-идрок тақозоси билан қилинадиган; Шундай онг-тушунчага асосланган.

Онгли ҳаёт.

Албатта, бу натижа тинимсиз онгли машғулот, ўз устида ишлаш эвазига қўлга киритилади. — Фан ва турмуш

3. Воқеликни, ижтимоий ҳаётни, ўз мавқейи ва тарихий бурчини тўғри тушунадиган; онги баланд; белгили тушунчага эга, билимли; маданиятли.

Ўқитувчи ва ўқувчи муносабатидаги мажбурий итоаткорлик ўрнини онгли интизом эгаллаши жуда қийин кечяпти. — Газетадан

Тешабой замонасининг беш-олти хотинлик қолоқ бойларидан бўлмай онгли бойлардан эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча