{"headword": "ommaviy xizmat nazariyasi", "key": "ommaviy xizmat nazariyasi", "entries": [{"dictionary": {"name": "Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari izohli lugʻati", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "179"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Amaliy matematikaning xizmatlarga boʻlgan katta talablarni qondirish bilan bogʻliq jarayonlarni oʻrganadigan boʻlimi. Ommaviy xizmat nazariyasi, shuningdek, navbatlar nazariyasi deb ham ataladi, telefoniya masalalari asosida XX asr boshida paydo boʻlgan. U davrda obyektlarga xizmat koʻrsata oladigan kanallar sonini topish talab qilingan edi. Xuddi shunday muammolar aerodrom, yoʻl, ombor va doʻkonlarni yaratishda ham yuzaga keladi. Ommaviy xizmatning oʻziga xos xususiyati shundaki, obyektlar, abonentlar yoki mijozlar xizmat talab qiladigan vaqt tasodifiydir. Shu sababli, nazariyaning asosiy masalasi, xizmatlarga talabni yuzaga kelish jarayonini oʻrganishdir. Bu jarayonni tahlil qilish optimal qarorlarni qabul qilishga imkon beradi. Umuman bunda aniq boʻlmagan, yaʼni statistika qonunlari bilan topiladigan ehtimoliy natijalar olinadi. Nazariyada koʻriladigan informatikaning eng muhim massalaridan biri, maʼlumotlar oqimini boshqarish masalasidir.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "оммавий хизмат назарияси", "raw_meaning": "ингл: mass services theory рус: теория массового обслуживания Амалий математиканинг хизматларга бўлган катта талабларни қондириш билан боғлиқ жараёнларни ўрганадиган бўлими. Оммавий хизмат назарияси, шунингдек, навбатлар назарияси деб ҳам аталади, телефония масалалари асосида ХХ аср бошида пайдо бўлган. У даврда объектларга хизмат кўрсата оладиган каналлар сонини топиш талаб қилинган эди. Худди шундай муаммолар аэродром, йўл, омбор ва дўконларни яратишда ҳам юзага келади. Оммавий хизматнинг ўзига хос хусусияти шундаки, объектлар, абонентлар ёки мижозлар хизмат талаб қиладиган вақт тасодифийдир. Шу сабабли, назариянинг асосий масаласи, хизматларга талабни юзага келиш жараёнини ўрганишдир. Бу жараённи таҳлил қилиш оптимал қарорларни қабул қилишга имкон беради. Умуман бунда аниқ бўлмаган, яъни статистика қонунлари билан топиладиган эҳтимолий натижалар олинади. Назарияда кўриладиган информатиканинг энг муҳим массаларидан бири, маълумотлар оқимини бошқариш масаласидир."}}]}