{"headword": "oktava", "key": "oktava", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Diatonik gammaning sakkizinchi bosqichi; shu gammada bir nomdagi ikki nota oraligʻi (masalan, do — keyingi do).", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Juda past erkak ovozi — basning alohida koʻrinishi.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Sakkiz qatorli sheʼriy band.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/oktava"}}, {"dictionary": {"name": "Metrologik izohli lugʻat", "title": "Русча-ўзбекча изоҳли МЕТРОЛОГИК ЛУҒАТ / Русско-узбекский толковый МЕТРОЛОГИЧЕСКИЙ СЛОВАРЬ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абдувалиев, Абдуқаҳҳор Абдулхаевич; Валиев, Умаржон Назирович; Жебровский, Станислав Константинович (2010). Русча-ўзбекча изоҳли МЕТРОЛОГИК ЛУҒАТ / Русско-узбекский толковый МЕТРОЛОГИЧЕСКИЙ СЛОВАРЬ. Tashkent: Tafakkur» нашриёти; «Ўзстандарт» агентлиги нашриёти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-izohli-metrologik-lugat-russko-uzbekskiy-tolkov-y-metrologicheskiy-slovar/", "page": "297"}, "pos": "ж", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Внесистемная безразмерная единица интервала частот; представляет собой интервал частот, при котором логарифм по основанию 2 отношения двух частот равен единице: 1 окт = log₂(f₂/f₁); f₂/f₁ = 2, где f₁ и f₂ — частоты.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ОКТАВА ж (окт)", "raw_meaning": "Внесистемная безразмерная единица интервала частот; представляет собой интервал частот, при котором логарифм по основанию 2 отношения двух частот равен единице: 1 окт = log₂(f₂/f₁); f₂/f₁ = 2, где f₁ и f₂ — частоты. ОКТАВА Частоталар интервалининг тизимдан ташқари ўлчамсиз бирлиги; 2 асосга кўра иккита частота нисбатининг логарифми бирга тенг бўлган частоталар интервалини ифодалайди: 1 окт = log₂(f₂/f₁); f₂/f₁ = 2, бу ерда f₁ ва f₂ — частоталар. OKTAVA Chastotalar intervalining tizimdan tashqari oʻlchamsiz birligi; 2 asosga koʻra ikkita chastota nisbatining logarifmi birga teng boʻlgan chastotalar intervalini ifodalaydi: 1 okt = log₂(f₂/f₁); f₂/f₁ = 2, bu yerda f₁ va f₂ — chastotalar."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "568"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "oktava", "raw_meaning": "n mus. octave"}}, {"dictionary": {"name": "Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "208"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "(лат. octo — саккиз сўзидан)", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Har bir bandi a-b-a-b-a-b-v-v shaklida qatʼiy qofiyalanish tartibiga ega boʻlgan sakkiz misradan iborat sheʼr. Har qanday sakkiz misradan iborat sheʼr oktava boʻla olmaydi, chunki maxsus qofiyalanish tartibidan tashqari, qofiyalarda mujskaya hamda jenskaya klauzulaning navbatlashib kelishi lozim. Oktavadagi 7- va 8- misralarning oʻzaro qofiyalanib kelishi sheʼrni aforistik yoki kinoyaviy xulosalashga imkon tugʻdiradi. Oktava italyan Uygʻonish davri poeziyasida oʻz kamolotiga erishdi. Uning goʻzal namunalari J. Bokkachcho, Ariosto, Tassolar ijodida koʻp uchraydi. XIV—XV asr fransuz hamda ingliz shoirlari oʻz balladalarini koʻproq oktavada yaratdilar. Rus sheʼriyatida esa oktava A. S. Pushkin, A. N. Maykov kabi shoirlar ijodida koʻp uchraydi. Oʻzbek sovet poeziyasida ham oktava rus poeziyasi taʼsirida paydo boʻlgan.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "sinonim", "target": "восьмистишие"}], "extra": {"raw_word": "Октава", "raw_meaning": "(лат. octo — саккиз сўзидан) или восьмистишие — октава, саккизлик. Ҳар бир банди а-б-а-б-а-б-в-в шаклида қатъий қофияланиш тартибига эга бўлган саккиз мисрадан иборат шеър. Ҳар қандай саккиз мисрадан иборат шеър октава бўла олмайди, чунки махсус қофияланиш тартибидан ташқари, қофияларда мужская ҳамда женская клаузуланинг навбатлашиб келиши лозим. Октавадаги 7- ва 8- мисраларнинг ўзаро қофияланиб келиши шеърни афористик ёки киноявий хулосалашга имкон туғдиради. Октава итальян Уйғониш даври поэзиясида ўз камолотига эришди. Унинг гўзал намуналари Ж. Боккаччо, Ариосто, Тассолар ижодида кўп учрайди. XIV—XV аср француз ҳамда инглиз шоирлари ўз балладаларини кўпроқ октавада яратдилар. Рус шеъриятида эса октава А. С. Пушкин, А. Н. Майков каби шоирлар ижодида кўп учрайди. Ўзбек совет поэзиясида ҳам октава рус поэзияси таъсирида пайдо бўлган."}}, {"dictionary": {"name": "Matematikadan ruscha-oʻzbekcha lugʻat", "title": "МАТЕМАТИКАДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ЛУҒАТ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Сабиров, Мардан Аюбович (1973). МАТЕМАТИКАДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ЛУҒАТ. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/matematikadan-ruscha-ozbekcha-lugat/", "page": "149"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "октава", "raw_meaning": "— октава"}}]}