{"headword": "ochiq tizimlar oʻzaro ishlashining tayanch namunaviy modeli", "key": "ochiq tizimlar ozaro ishlashining tayanch namunaviy modeli", "entries": [{"dictionary": {"name": "Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari izohli lugʻati", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "187"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Ochiq tizimlarning xususiyatlari va vositalarini belgilab beruvchi konseptual asos. Model turli ishlab chiqaruvchilar tomonidan yaratilgan axborot tizimlarining yagona tarmoqda ishlashini taʼminlovchi ochiq tizimlarning oʻzaro taʼsirini aniqlab beradi. Shu sababli, u axborot tizimlari uchun amaliy jarayonlarni, maʼlumotlarni ifodalash usullari, maʼlumotlarni yagona koʻrinishda saqlashga, tarmoq resurslarini boshqarish, maʼlumotlar xavfsizligi va axborotni muhofazalash, dasturlarni va texnik vositalarni tashxis qilish boʻyicha oʻzaro taʼsirni muvofiqlashtiruvchi amallarni bajaradi. Model Xalqaro standartlar tashkiloti (ISO) tomonidan ishlab chiqilgan va axborot tizimlari hamda ularning uyushmalari uchun tamoyillar asosi sifatida butun dunyoda keng qoʻllaniladi. Modelning asosiy elementlariga pogʻonalar, obyektlar, ulanishlar, ulanishning fizik vositalari kiradi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "очиқ тизимлар ўзаро ишлашининг таянч намунавий модели", "raw_meaning": "ингл: Open Systems Interconnection basic reference model (OSI) рус: базовая эталонная модель взаимодействия открытых систем Очиқ тизимларнинг хусусиятлари ва воситаларини белгилаб берувчи концептуал асос. Модель турли ишлаб чиқарувчилар томонидан яратилган ахборот тизимларининг ягона тармоқда ишлашини таъминловчи очиқ тизимларнинг ўзаро таъсирини аниқлаб беради. Шу сабабли, у ахборот тизимлари учун амалий жараёнларни, маълумотларни ифодалаш усуллари, маълумотларни ягона кўринишда сақлашга, тармоқ ресурсларини бошқариш, маълумотлар хавфсизлиги ва ахборотни муҳофазалаш, дастурларни ва техник воситаларни ташхис қилиш бўйича ўзаро таъсирни мувофиқлаштирувчи амалларни бажаради. Модель Халқаро стандартлар ташкилоти (ИСО) томонидан ишлаб чиқилган ва ахборот тизимлари ҳамда уларнинг уюшмалари учун тамойиллар асоси сифатида бутун дунёда кенг қўлланилади. Моделнинг асосий элементларига поғоналар, объектлар, уланишлар, уланишнинг физик воситалари киради."}}]}