{"headword": "ochiq kalitli kriptotizim", "key": "ochiq kalitli kriptotizim", "entries": [{"dictionary": {"name": "Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari izohli lugʻati", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "185"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Ikkita, maxfiy va ochiq kalit ishlatadigan kriptografik tizim. Unda kalitlarning birortasi ham boshqasidan yetarli vaqt mobaynida hisoblab chiqarilishi mumkin emas. Maxfiy kalit sirda saqlanadi, ochiq kalit esa, oʻzaro ishlovchi barcha abonentlarga yuborilishi mumkin. Ochiq kalitdan foydalanib ixtiyoriy abonent, ochiq kalitning muallifiga muhofazalangan xabarni joʻnatishi mumkin. Bunda, bu xabarni faqat ochiq kalitga mos keluvchi maxfiy kalitga ega boʻlgan tomon dastlabki matnga oʻgirishi mumkin. Bunday kriptotizimlar ikki kalitli, yoki asimmetrik deb nomlanadi. Ochiq kalitli kriptobardoshlikni taʼminlovchi simmetrik kriptotizimlar, ham nazariy, ham amaliy kriptobardoshlikni taʼminlovchi simmetrik kriptotizimlardan farqli oʻlaroq, faqatgina amaliy kriptobardoshlikni taʼminlaydi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "очиқ калитли криптотизим", "raw_meaning": "ингл: cryptosystem with public key рус: криптосистема с открытым ключом Иккита, махфий ва очиқ калит ишлатадиган криптографик тизим. Унда калитларнинг бирортаси ҳам бошқасидан етарли вақт мобайнида ҳисоблаб чиқарилиши мумкин эмас. Махфий калит сирда сақланади, очиқ калит эса, ўзаро ишловчи барча абонентларга юборилиши мумкин. Очиқ калитдан фойдаланиб ихтиёрий абонент, очиқ калитнинг муаллифига муҳофазаланган хабарни жўнатиши мумкин. Бунда, бу хабарни фақат очиқ калитга мос келувчи махфий калитга эга бўлган томон дастлабки матнга ўгириши мумкин. Бундай криптотизимлар икки калитли, ёки асимметрик деб номланади. Очиқ калитли криптобардошликни таъминловчи симметрик криптотизимлар, ҳам назарий, ҳам амалий криптобардошликни таъминловчи симметрик криптотизимлардан фарқли ўлароқ, фақатгина амалий криптобардошликни таъминлайди."}}]}