{"headword": "МУБАРЕКСКИЙ ГАЗОПЕРЕРАБАТЫВАЮЩИЙ ЗАВОД", "key": "mubarekskiy gazopererabativayushchiy zavod", "entries": [{"dictionary": {"name": "Neft va gaz sanoati izohli lugʻati", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "308"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Muborak va Oʻrtabuloq konlaridan olinayotgan gazni oltingugurtli birikmalardan tozalash uchun qurilgan zavod. 1971 y. da ishga tushirilgan. Zavodning 1-navbati 5 ta qurilmadan iborat boʻlib, uning 3 tasi Oʻrtabuloq koni gazini, qolgan 2 tasi Muborak koni gazini tozalashga moʻljallangan. Qurilmalar yiliga 5 mlrd. kub m. gazni tozalash quvvatiga ega. Gazni oltingugurt birikmalardan tozalashda absorbsion usulidan foydalaniladi. Absorbent monoetanolaminning 15—20 % suvli eritmasidan iborat. Gazni quritishda past temperaturali separatsiya va ammiak yordamida tashqi sovutish qurilmalari ishlatiladi. Oltingugurt birikmalarini yutadigan aminli eritma desorbsion minora desorberda temperaturasi 150—160°S boʻlgan par bilan qizdirilib, tarkibidagi nordon gazlar — vodorod sulfidi (H₂S) va karbonat angidridi (CO₂) ajratib olinadi. Ajratib olingan nordon gazlar oltingugurt oladigan qurilmaga quvurlardan yuborilib ulardan oltingugurt ajratib olinadi. Oltingugurt Klaus jarayoni boʻyicha olinadi. Oltingugurt ajratib oladigan qurilmaning yillik quvvati 220 ming tonna. Yiliga 55 ming tonna oltingugurt olish quvvatiga ega boʻlgan 4 ta bir xil qurilmalardan tashkil topgan. Oltingugurti ajratib olingan gazlarda qisman zaharli gazlar boʻladi. Bunday gazlar pechlarda yoqib yuboriladi. Hozir Koʻltoq, Zevardi, Alan, Pamuk, Oʻrtabuloq, Dengizkoʻl, Xauzak, Koʻkdumoloq konlari M.g.q.i.z.ning asosiy xomashyo bazasi hisoblanadi. M.g.q.i.z. da quyidagi texnologik jarayonlar ishlab turibdi: — tabiiy gazni oltingugurt birikmalari — vodorod sulfid, mer-", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "МУБАРЕКСКИЙ ГАЗОПЕРЕРАБАТЫВАЮЩИЙ ЗАВОД — Муборак газни қайта ишлаш заводи", "raw_meaning": "— Муборак ва Ўртабулоқ конларидан олинаётган газни олтингугуртли бирикмалардан тозалаш учун қурилган завод. 1971 й. да ишга туширилган. Заводнинг 1-навбати 5 та қурилмадан иборат бўлиб, унинг 3 таси Ўртабулоқ кони газини, қолган 2 таси Муборак кони газини тозалашга мўлжалланган. Қурилмалар йилига 5 млрд. куб м. газни тозалаш қувватига эга. Газни олтингугурт бирикмалардан тозалашда абсорбцион усулидан фойдаланилади. Абсорбент моноэтаноламиннинг 15—20 % сувли эритмасидан иборат. Газни қуритишда паст температурали сепарация ва аммиак ёрдамида ташқи совутиш қурилмалари ишлатилади. Олтингугурт бирикмаларини ютадиган аминли эритма десорбцион минора десорберда температураси 150—160°С бўлган пар билан қиздирилиб, таркибидаги нордон газлар — водород сульфиди (H₂S) ва карбонат ангидриди (CO₂) ажратиб олинади. Ажратиб олинган нордон газлар олтингугурт оладиган қурилмага қувурлардан юборилиб улардан олтингугурт ажратиб олинади. Олтингугурт Клаус жараёни бўйича олинади. Олтингугурт ажратиб оладиган қурилманинг йиллик қуввати 220 минг тонна. Йилига 55 минг тонна олтингугурт олиш қувватига эга бўлган 4 та бир хил қурилмалардан ташкил топган. Олтингугурти ажратиб олинган газларда қисман заҳарли газлар бўлади. Бундай газлар печларда ёқиб юборилади. Ҳозир Кўлтоқ, Зеварди, Алан, Памук, Ўртабулоқ, Денгизкўл, Хаузак, Кўкдумолоқ конлари М.г.қ.и.з.нинг асосий хомашё базаси ҳисобланади. М.г.қ.и.з. да қуйидаги технологик жараёнлар ишлаб турибди: — табиий газни олтингугурт бирикмалари — водород сульфид, мер-"}}]}