{"headword": "maxfiy kalitli kriptotizim", "key": "maxfiy kalitli kriptotizim", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь информационно-коммуникационных технологий", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Терминологический", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "144"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Bitta kriptografik kalitning oʻzi dastlabki matnni shifrlash va shifrmatnni dastlabki matnga oʻgirish uchun ishlatiladigan kriptografik tizim. Bunday kriptotizimlar birkalitli, simmetrik, odatdagi, ikkitomonlama va mumtoz deb ham ataladi. Simmetrik tizimlarning kamchiligi boʻlib, bu qabul qiluvchi ishonchli kanaldan maxfiy kalitni olmaguncha axborotni dastlabki matnga oʻgira olmasligi hisoblanadi. Kalitlarni muhofazalanmagan kanallar boʻyicha taqsimlash muammosini yechish uchun 1975 yillarda kalitlarni ochiq taqsimlash modeli ishlab chiqilgan. Maxfiy kalitli kriptografik tizimlar blokli va oqimli kriptotizimlarga boʻlinadi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "махфий калитли криптотизим", "raw_meaning": "ингл: cryptosystem with private key рус: криптосистема с секретным ключом Битта криптографик калитнинг ўзи дастлабки матнни шифрлаш ва шифрматнни дастлабки матнга ўгириш учун ишлатиладиган криптографик тизим. Бундай криптотизимлар биркалитли, симметрик, одатдаги, иккитомонлама ва мумтоз деб ҳам аталади. Симметрик тизимларнинг камчилиги бўлиб, бу қабул қилувчи ишончли каналдан махфий калитни олмагунча ахборотни дастлабки матнга ўгира олмаслиги ҳисобланади. Калитларни муҳофазаланмаган каналлар бўйича тақсимлаш муаммосини ечиш учун 1975 йилларда калитларни очиқ тақсимлаш модели ишлаб чиқилган. Махфий калитли криптографик тизимлар блокли ва оқимли криптотизимларга бўлинади."}}]}