{"headword": "materiya", "key": "materiya", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Kishi ongidan tashqarida va unga bogʻliq boʻlmagan holda mavjud boʻlgan obyektiv borliq.", "examples": [{"text": "Materiya falsafiy kategoriyadir.", "source": ""}, {"text": "Olam zamirida cheksiz xilma-xil xususiyatlarga ega boʻlgan materiya yotadi.", "source": "Fan va turmush"}]}, {"order": 2, "text": "Modda.", "examples": [{"text": "Materiyaning tuzilishi.", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "Gazlama, mato, material.", "examples": [{"text": "Yoʻl-yoʻl materiya.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/materiya"}}, {"dictionary": {"name": "Физика: узбекско-русский толковый словарь", "title": "Физика: Ўзбекча-русча изоҳли луғат / Русско-узбекский толковый словарь", "kind": "Терминологический", "imprint": "Нурматова, П. Н.; Диева, К. И.; Ҳабибуллаев, Б. Қ. (1993). Физика: Ўзбекча-русча изоҳли луғат / Русско-узбекский толковый словарь. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/fizika-ozbekcha-ruscha-izohli-lugat-russko-uzbekskiy-tolkov-y-slovar/", "page": "12"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "bizning ongimizga bogʻliq boʻlmagan holda mavjud boʻlgan butun obyektiv borliq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "5. Материя", "raw_meaning": "бизнинг онгимизга боғлиқ бўлмаган ҳолда мавжуд бўлган бутун объектив борлиқ. Материя — всё, что существует объективно, независимо от нашего сознания."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "157"}, "pos": "ж", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "materiya (kishi ongidan tashqarida va unga bogʻliq boʻlmagan holda mavjud boʻlgan obyektiv reallik)", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "матери/я ж филос.", "raw_meaning": "materiya (kishi ongidan tashqarida va unga bogʻliq boʻlmagan holda mavjud boʻlgan obyektiv reallik); формы существования ~и materiyaning yashash shakllari; строение ~и materiyaning tuzilishi."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский словарь", "title": "Ruscha-o'zbekcha lug'at", "kind": "Переводной", "imprint": "Aliqulov, Teshavoy (2017). Ruscha-o'zbekcha lug'at. Tashkent: O'zbekiston milliy ensiklopediyasi» Davlat ilmiy nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-lugat/", "page": "123"}, "pos": "ж", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "МАТЕРИ/Я, -и (мн. нет) ж филос.", "raw_meaning": "materiya; формы существования материи materiyaning yashash shakllari; строение материи materiyaning tuzilishi."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "542"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "matter; substance", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "materiya", "raw_meaning": "n matter; substance"}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь психологических терминов", "title": "РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Турғунов, Қ. (1975). РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ. Tashkent: Ўқитувчи» нашриёти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-psixologiya-terminlarining-izohli-lugati/", "page": "87"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "лат. materia — материя", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "«inson ongiga bogʻliq boʻlmagan holda mavjud boʻlgan, u orqali aks ettiriladigan obyektiv borliq» (V. I. Lenin, Asarlar, 14- t.,", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "МАТЕРИЯ", "raw_meaning": "(лат. materia — материя; «инсон онгига боғлиқ бўлмаган ҳолда мавжуд бўлган, у орқали акс эттириладиган объектив борлиқ» (В. И. Ленин, Асарлар, 14- т.,"}}]}