{"headword": "masala", "key": "masala", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Muhokama, munozara bilan hal etilishi lozim boʻlgan narsa, ish, vazifa, muammo.", "examples": [{"text": "Uy-joy masalasi. Iqtisodiy masala. Hayot-mamot masalasi. Masalani hal qilmoq.", "source": ""}, {"text": "Qoʻyilgan masala ikki kun davom etgan seminar yigʻilishida atroflicha muhokama qilindi.", "source": "N. Safarov, Olovli izlar"}, {"text": "Ikki chol oʻzlarini tashvishga solgan muhim masalaga ham javob topmaganlar.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha."}]}, {"order": 2, "text": "Bahs, muhokama, munozara va shu kabilar mavzui.", "examples": [{"text": "Masala yana xat ustiga oʻtib, Otabek qushbegidan soʻradi: — Qoʻlingizdagi maktub bilan, ehtimol, biz oqlangan chiqarmiz?", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Kampir boʻlsak ham, majlisga masala boʻlib oʻtiribmiz.", "source": "A. Muxtor, Opa-singillar"}, {"text": "Notiq Oʻrta Osiyoda tub oltin konlari va ularni oʻrganish masalalari ustida toʻxtaldi.", "source": "S. Karomatov, Oltin qum"}]}, {"order": 3, "text": "Umuman, biror shaxs yoki narsa bilan bogʻliq boʻlgan, nazar-eʼtiborda turgan ish, gap va shu kabilar.", "examples": [{"text": "Hozirgina oʻylab turgan joʻnash masalasi ham uning esidan chiqqan edi.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar."}, {"text": "— Buning masalasi oson, oqsoqol, — dedi Sodiq aminga, uning oʻyga tolib turganini koʻrib.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}, {"text": "Ertagayoq masalangizni dekanatga qoʻyamiz.", "source": "Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol"}, {"text": "Mexanizator kadrlar tayyorlash masalasi keng yoʻlga qoʻyilgan.", "source": "Oʻzbekiston qoʻriqlari"}]}, {"order": 4, "text": "Maʼlum sonlar va tegishli munosabatlar asosida nomaʼlum sonlarni topish haqidagi matematik vazifa.", "examples": [{"text": "Masalalar toʻplami.", "source": ""}, {"text": "Doskaga bir masala va ikkita misol yozilgach, baʼzi bilagʻon bolalarning chehrasi yorishib ketdi.", "source": "F. Azizxoʻjayev, Yashil chayla"}, {"text": "Masalani toʻgʻri yechdi-yu, oqqa koʻchirayotganda, vaqt tugab qoldi.", "source": "Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol"}]}, {"order": 5, "text": "Diniy mavzudagi tortishuv, munozara yoki vaʼz.", "examples": [{"text": "Masala aytishmoq.", "source": ""}, {"text": "Nima uchundir", "source": ""}, {"text": "[Husayn Boyqaro] shayxulislomdan shariatga doir bir masalani soʻradi.", "source": "Oybek, Navoiy"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/masala"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "104"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Hal etilishi lozim boʻlgan narsa, ish, vazifa, muammo.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Matematik vazifa.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "МАСАЛА", "raw_meaning": "PROBLEM 1.Ҳал этилиши лозим бўлган нарса, иш, вазифа, муаммо. 2.Математик вазифа."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "105"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "(muammo)", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Aufgabe f", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "masala", "raw_meaning": "1. (muammo) Problem n, Frage f; kun tartibidagi ~lar Tagesfragen pl; 2. Aufgabe f, arifmetik ~ Rechenaufgabe f"}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "493"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": [{"text": "masala ni chiqarmoq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "masala", "raw_meaning": "1. вопрос, проблема; asosiy ~ основной вопрос; 2. мат. задача; ~ ni chiqarmoq решать задачу; ◊ ~ni koʻndalang qoʻymoq ставить вопрос ребром; ~ni oʻrtaga qoʻymoq (или tashlamoq) ставить вопрос на обсуждение; выдвигать проблему; ~ni koʻrmoq разбирать (чей-л.) вопрос."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "541"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "masala", "raw_meaning": "n question; matter, problem, task, issue"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "76"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "másele", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "MASALA", "raw_meaning": "másele; wazıypa; mashqala."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-inglizcha ijtimoiy-siyosiy lugʻat", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "149"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "масала", "raw_meaning": "question, matter, issue, problem, item; аниқ масала concrete (specific) question; асосий масала basic (fundamental) question; диний масала religious question; долзарб масала pressing (burning) question, pressing (urgent) problem; ижтимоий масала social question, иккисидан бирини танлаш лозим бўлган (ал(ь)тернатив) масала alternative question; инсоният олдида (кундаланг) турган масала problems facing mankind; иқтисодий масала economic question; катта аҳамиятга эга бўлган масала matter of great importance; кун тартибига киритилган масалалар items on the agenda; миллий сиёсат масаласи matter of national policy; масалада тўхталмоқ dwell upon a question; масаладан четга чиқмоқ deviate (depart) from a question; масалани кўриб чиқишни Бош Ассамблеяга топширмоқ refer the matter to the General Assembly; масалани кўриб чиқмоқ consider (treat, solve, deal with) a question; масалани кўтармоқ raise (open, bring up) a question; масалани муҳокама қилмоқ debate (dispute, discuss) a question; масалани муҳокамага қўймоқ bring up a question for discussion; масалани очиқ қолдирмоқ leave a question open (unsettled); масалани ўрганмоқ investigate (inqire into) a question; мафкуравий масала idealogical question; мунозарали масала debatable (vexed) question, problem for debate; мунозарали масала controversial (debatable) question (issue); мунозарали масалаларни музокаралар олиб бориш йўли билан ҳал қилмоқ (этмоқ) resolve disputes at the negotiating table; мунозарали масалаларни тинч йўл билан ҳал этмоқ resolve (settle) disputes peacefully; мунозарали масалаларни ҳарбий йўл билан ҳал қилмоқ resolve (settle) disputes militarily; муҳим масала important problem; муҳокама этилаётган масала question under discussion (consideration); назарий масала theoretical question; сиёсий масала political question; тарихий масала histo-"}}]}