{"headword": "madaniyat", "key": "madaniyat", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Jamiyatning ishlab chiqarish, ijtimoiy, maʼnaviy-maʼrifiy hayotida qoʻlga kiritgan yutuqlari majmui.", "examples": [{"text": "Bugungi Toshkent — yirik sanoat, fan va madaniyat markazlaridan biri.", "source": "Saodat"}, {"text": "Alifbo — inson hayotining, inson kamolining eng buyuk ijodiyoti; jahon madaniyati, butun ilm, oʻlmas badiiy, falsafiy, axloqiy boyliklar shu harflarga asoslangan.", "source": "K. Yashin, Hamza"}]}, {"order": 2, "text": "Biror ijtimoiy guruh, sinf yoki xalqning maʼlum davrda qoʻlga kiritgan shunday yutuqlari darajasi.", "examples": [{"text": "Musiqa madaniyati. Nutq madaniyati.", "source": ""}, {"text": "Har ikki yilda oʻtkazilayotgan bu kinoforum unda qatnasha-yotgan mamlakatlar kino madaniyatida katta voqea boʻlayotir.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Islom madaniyatini rivojlantirishga katta Hissa qoʻshgan muhtaram zotlarning nomlari butun olamga mashhur.", "source": "K. Yashin, Hamza"}]}, {"order": 3, "text": "Oʻqimishlilik, taʼlim-tarbiya koʻrganlik, ziyolilik, maʼrifat.", "examples": [{"text": "Madaniyatdan orqada qolmoq. Madaniyatga erishmoq.", "source": ""}, {"text": "Odamlarning xulq-atvori, madaniyati ana shu boyliklarga, xususan, nota boʻlgan munosabati bilan oʻlchanadi.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Tarbiyachi soʻz bilan taʼsir qilish madaniyatini egallashi zarur.", "source": "Fan va turmush"}]}, {"order": 4, "text": "Madaniyatli shaxs talablariga javob beruvchi sharoit.", "examples": [{"text": "Deputatning xalq farovonligini oshirish, turmush madaniyatini yuksaltirish borasidagi ishlaridan mehnatkashlar mamnun.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 5, "text": "(Oʻsimlik yoki ekinning turlarini) yetkazish, oʻstirish, yetishtirish.", "examples": [{"text": "Xususan, dehqonchilik madaniyati bobida ilgarilab ketdi ular.", "source": "N. Hayitqulov, Yer tafti"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/madaniyat"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "101"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Jamiyatning ishlab chiqarish, ijtimoiy va maʼnaviy hayotida qoʻlga kiritgan yutuqlari majmui.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Oʻqimishlilik, taʼlim-tarbiya koʻrganlik, ziyolilik, maʼrifat.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "МАДАНИЯТ", "raw_meaning": "1.KÜLTÜR 2.UYGARLIK, MEDENİYET 1.Жамиятнинг ишлаб чиқариш, ижтимоий ва маънавий ҳаётида қўлга киритган ютуқлари мажмуи. 2.Ўқимишлилик, таълим-тарбия кўрганлик, зиёлилик, маърифат."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "489"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "культура", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "madaniyat", "raw_meaning": "культура; цивилизация; nutq ~i культура речи."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "537"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "madaniyat", "raw_meaning": "n culture, civilization"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "102"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "madaniyat", "raw_meaning": "Kultur f; ~ tarixi Kulturgeschichte f; ~shunos Kulturwissenschaftler (in) m, f"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-английский общественно-политический словарь", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Терминологический", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "141"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "culture", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "маданият", "raw_meaning": "culture; жаҳон маданияти world culture; миллий маданият national culture; оммавий маданият mass culture."}}, {"dictionary": {"name": "Словарь духовности", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "81"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Маданият", "raw_meaning": "культура culture culture, civilisation ثَقَافَةٌ، مَدَنِيَّةٌ؛ تَهْذِيبٌ"}}]}