{"headword": "kutmoq", "key": "kutmoq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Moʻljallangan narsa yoki shaxsning paydo boʻlishini, kelishini yoki uchrashini umid qilgan, unga koʻz tikkan holda maʼlum vaqt biror joyda turmoq; poylamoq.", "examples": [{"text": "Samolyot kelishini kutmoq. Seni koʻp kutdim.", "source": ""}, {"text": "Yusufbek hoji sipohlardan birining qoʻltiqlashi bilan otiga minib, narida kutib turgan Hasanaliga qarab yurdi.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Barno yoʻq ekan, bir oz kutdi, kelavermagach, oʻtirishga sabri chidamay, idoradan chiqdi.", "source": "O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa"}]}, {"order": 2, "text": "Biror narsaning boʻlishini eʼtibor-da tutib, nimadandir oʻzini tiyib, toʻxtatib turmoq.", "examples": [{"text": "Avaz zaldagi pichir-pichirlar tinishini kutib, bir oz jim qoldi-da, davom etdi: — Mirzayev Charosning tirnogʻiga ham arzimaydi.", "source": "Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol"}, {"text": "U Vaqqos otaning taklifini kutmay, Abdubilolni ichkariga boshladi.", "source": "S. Yunusov, Kutilmagan xazina"}, {"text": "Ahmadjon pulemyotni darhol okop boʻyiga oʻrnatdi va nemis piyoda askarlarining yaqinroq kelishini kutdi.", "source": "A. Qahhor, Oltin yulduz"}]}, {"order": 3, "text": "Keluvchini hurmatlab, yoʻliga, istiqboliga chiqmoq.", "examples": [{"text": "Gʻulomjon hokimni kutgani bormadi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}, {"text": "Uni hech kim kutgani chiqmadi.", "source": "S. Ahmad, Ufq"}, {"text": "Erta bilan vokzalga keldi. Yoʻq, uni kutadigan ham, kuzatadigan ham odami yoʻq edi. Shunchaki boshi aylanib kelib qoldi. Oʻ. Hoshimov,", "source": "Qalbingga quloq sol"}]}, {"order": 4, "text": "Birovning (masalan, mehmonlarning) koʻnglini olish uchun xizmatida boʻlmoq; uni ziyofat qilmoq, xursand qilish uchun unga xizmat qilmoq, koʻnglini olmoq.", "examples": [{"text": "Mezbon mehmonlarni yaxshi kutdi.", "source": ""}, {"text": "Pechak-guldek boʻlib, eriga chirmashganini koʻrarmiz hali, xudo koʻrsatsa; bor, oʻynab-kulib, mehmonlaringni kut!", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "[Hoji, javob kutmasdan:] — Qudalaringni nima bilan kutishni boʻlsa, oʻzing bilasan: tuya soʻyib chorlaganingda ham kelmaydirgan kishilar! — dedi.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Bizning eshigimiz doim ochiq. Shu uyga kelibmanki, mehmon kutaman.", "source": "H. Gʻulom, Feruza"}]}, {"order": 5, "text": "Biror narsaning boʻlishini umid qilmoq, shunday boʻladi deb oʻylamoq; ilinjida boʻlmoq.", "examples": [{"text": "Yaxshilik kutmoq. Nodondan aql kutma, beburddan — nomus.", "source": "Maqol"}, {"text": "Adovat urugʻini sepib, adolat mevasini kutma.", "source": ""}, {"text": "Kotib xatni oldi-yu, Elmurod kutgandek, oʻqib oʻtirmadi.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}, {"text": "Gulsum ona bunaqa gaplarni kutmagani uchunmi, sarosimaga tushib, Fyodorovnaga koʻz tashladi.", "source": "O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa"}]}, {"order": 6, "text": "Yoʻlida, hayot yoʻlida roʻpara boʻlmoq, istiqbolida boʻlmoq; qarshilamoq.", "examples": [{"text": "Darhaqiqat, bizning qarshimizga yoʻlbars chiqsa, biz qattiq qoʻrqamiz, chunki bizni oʻlim kutadir.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "dehqonlarning bu isyoni yaxshilikka olib kelmasligini, qonun, qurol sipohiylar qoʻlida ekanligini, isyonchilarni beshafqat jazo kutishini ham biladi.", "source": "S. Siyoyev, Avaz"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/kut"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "451"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Uğur, baht, talih.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Mutluluk.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "KUT", "raw_meaning": "ҚУТ, БАРАКА 1.Uğur, baht, talih. 2.Mutluluk."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "93"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Poylamoq, muntazir boʻlmoq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "КУТМОҚ", "raw_meaning": "BEKLEMEK 1.Пойламоқ, мунтазир бўлмоқ."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "454"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Kısa ve kalınca.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Keskin olmayan.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "KÜT", "raw_meaning": "ҚИСҚА ВА ҚАЛИН 1.Kısa ve kalınca. 2.Keskin olmayan."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "478"}, "pos": "", "labels": ["погов."], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "kutmoq", "raw_meaning": "1. ждать; ожидать; 2. принимать; ухаживать; встречать; mehmonlarni yaxshi ~ хорошо ухаживать за гостями; ◊ kutganga ~ kun uzoq для ожидающего день долог; соотв. ждать да догонять – нет хуже; kutilmagan mehmon – mezbonning izzati погов. нежданный гость – это честь хозяину (гость приходит не только ради угощения, а желая увидеться, поговорить и оказать свое почтение хозяину)."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "528"}, "pos": "v", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "expect", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "kutmoq", "raw_meaning": "v expect, await; wait for; kutib olmoq meet, greet"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "68"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "kútiw", "examples": []}, {"order": 2, "text": "sıylaw", "examples": []}, {"order": 3, "text": "kútip alıw", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "KUTMOQ", "raw_meaning": "1. kútiw, irkiliw, gidiriw; 2. sıylaw, húrmetlew; 3. kútip alıw."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "94"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "kutmoq", "raw_meaning": "1. warten vt, erwarten vt; 2. (mehmonni ~) aufnehmen vt, 3. (kutib olmoq) abholen vt"}}, {"dictionary": {"name": "Словарь-справочник словесного управления", "title": "Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков", "kind": "Терминологический", "imprint": "Федоров, Вениамин Александрович; Алиев, Ғани Ашурович (1997). Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-rus-ingliz-nemis-tillarida-soz-boshqaruviga-doir-lugat-malumotnoma-slovar-spravochnik-slovesnogo-upravleniya-uzbekskogo-russkogo-angliyskogo-nemetskogo-yaz-kov/", "page": "89"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "Meni (kimni?) shu yerda kutib tur! Biz avtobusni (nimani?) uzoq vaqt kutdik.", "source": ""}, {"text": "Жди меня (кого?) здесь! Мы долго ждали автобус (что?).", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "184. а) кутмоқ Бли ТК:", "raw_meaning": "Мени (кимни?) шу ерда кутиб тур! Биз автобусни (нимани?) узоқ вақт кутдик. ждать ВП: Жди меня (кого?) здесь! Мы долго ждали автобус (что?)."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-английский общественно-политический словарь", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Терминологический", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "132"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "кутмоқ", "raw_meaning": "wait(in hope)."}}]}