{"headword": "kontroller", "key": "kontroller", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь информационно-коммуникационных технологий", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Терминологический", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "122"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Ixtisoslashgan protsessor. Uning yordamida kompyuterga tashqi qurilmalar ulanadi. Dastlab, kontrollerlar kompyuterning kiritish-chiqarish qurilmalari, masalan, monitorlar, displeylar, chop etigchlar bilan oʻzaro muloqotini taʼminlash uchun moʻljallangan edi. Soʻngra, bevosita xotirani, tashqi xotiradan foydalanishni taʼminlaydigan qurilmalarni kontroller deb atay boshladilar. Lokal tarmoqlarning paydo boʻlishi bilan ulardan foydalanish bloklarini ham kontrollerlar deb atadilar. Kontrollerning vazifasiga maʼlumotlar oqimini ularning oxirini oʻzgartirmay boshqarish kiradi. Kontroller kompyuterga qoʻyiladigan yoki tashqi qurilmaga ulanadigan koʻrinishda ayrim qurilma yoki plata sifatida tayyorlanadi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "контроллер", "raw_meaning": "ингл: controller рус: контроллер Ихтисослашган процессор. Унинг ёрдамида компьютерга ташқи қурилмалар уланади. Дастлаб, контроллерлар компьютернинг киритиш-чиқариш қурилмалари, масалан, мониторлар, дисплейлар, чоп этигчлар билан ўзаро мулоқотини таъминлаш учун мўлжалланган эди. Сўнгра, бевосита хотирани, ташқи хотирадан фойдаланишни таъминлайдиган қурилмаларни контроллер деб атай бошладилар. Локал тармоқларнинг пайдо бўлиши билан улардан фойдаланиш блокларини ҳам контроллерлар деб атадилар. Контроллернинг вазифасига маълумотлар оқимини уларнинг охирини ўзгартирмай бошқариш киради. Контроллер компьютерга қўйиладиган ёки ташқи қурилмага уланадиган кўринишда айрим қурилма ёки плата сифатида тайёрланади."}}]}