{"headword": "Клаузула", "key": "klauzula", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь литературоведческих терминов", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Терминологический", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "136"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "лат. clausula — хулоса, хотима сўзидан", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "klauzula. Sheʼriy misralardagi eng oxirgi urgʻudan keyin keluvchi va misrani yakunlovchi hijolar, ritmik tugallanma. Klauzula sheʼriy misra oxiridagi urgʻuning oʻrniga qarab turlicha boʻlishi mumkin. Masalan, urgʻu misradagi oxirgi hijoga tushsa, bunday klauzula mujskaya klauzula, oxiridan ikkinchisiga tushsa, jenskaya klauzula, oxiridan uchinchisiga tushsa, daktilicheskaya klauzula, oxiridan toʻrtinchisiga tushsa, giperdaktilicheskaya klauzula deb yuritiladi. Klauzulaning bir xil xarakteri rus sheʼriyatida qofiya qoʻllashda muhim rol oʻynaydi. Shuning uchun ham sheʼrning evfonik (q. Evfoniya) tabiati, ritmik izchilligi klauzulaning xarakteri bilan chambarchas bogʻliqdir.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "см.", "target": "Эвфония"}], "extra": {"raw_word": "Клаузула", "raw_meaning": "(лат. clausula — хулоса, хотима сўзидан) — клаузула. Шеърий мисралардаги энг охирги урғудан кейин келувчи ва мисрани якунловчи ҳижолар, ритмик тугалланма. Клаузула шеърий мисра охиридаги урғунинг ўрнига қараб турлича бўлиши мумкин. Масалан, урғу мисрадаги охирги ҳижога тушса, бундай клаузула мужская клаузула, охиридан иккинчисига тушса, женская клаузула, охиридан учинчисига тушса, дактилическая клаузула, охиридан тўртинчисига тушса, гипердактилическая клаузула деб юритилади. Клаузуланинг бир хил характери рус шеъриятида қофия қўллашда муҳим роль ўйнайди. Шунинг учун ҳам шеърнинг эвфоник (қ. Эвфония) табиати, ритмик изчиллиги клаузуланинг характери билан чамбарчас боғлиқдир."}}]}