каторга

от Чор Россиясида ва буржуа мамлакатларида жиноий ва сиёсий жиноятлар учун сургун қилиш, жуда оғир шароитда ишлатиш ва қамашдан иборат жазо чораси ва шундай жазони ўташ жойи; умуман, оғир меҳнат, чидаб бўлмайдиган ҳаёт шароити.

Каторгага юбормоқ.

Тўққиз кишини йигирма йилдан каторгага — оғир ишга ҳукм қилибдилар. — М. Муҳаммаджонов, Турмуш уринишлари

Мен каторга турмасида врачлик қилганман. — К. Яшин, Ҳамза

Достоевскийда, кераксиз ва шу сабабли жуда ҳам зериктирадиган меҳнат каторгадир, деган ибора бор. — Газетадан