{"headword": "Календарная поэзия", "key": "kalendarnaya poeziya", "entries": [{"dictionary": {"name": "Adabiyotshunoslik terminlarining izohli lugʻati", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "124"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yil fasllari bilan bogʻliq boʻlgan urf-odatlarni tasvirlovchi xalq ogʻzaki ijodi asarlari. Qadimgi zamon kishilarining yil fasllari haqidagi tushunchalarini ifodalovchi xalq qoʻshiqlari mavsumiy poeziyaning asosini tashkil etadi. Turli xalqlarda yil fasllariga bagʻishlab qoʻshiqlar kuylanadi. Masalan, Mahmud Koshgʻariyning «Devon-u lugʻotit-turk» kitobida keltirilishicha, turkiy xalqlarning qadimgi mavsumiy qoʻshiqlarida bahor, yoz fasllari qish fasliga qarama-qarshi qoʻyilgan. Kishilarning yashash tarziga bahor va qish fasllarining taʼsiri va bu taʼsirni gʻayri tabiiy kuchlar bilan bogʻlash qadimgi mavsumiy sheʼriyat asosidagi konfliktni tashkil etadi. Hozir ham xalqimiz oʻrtasida mavsumiy poeziyaning ayrimlari saqlanib qolgan. Masalan, «Boychechak», «Lay-", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Календарная поэзия", "raw_meaning": "— мавсумий поэзия, календарь поэзия. Йил фасллари билан боғлиқ бўлган урф-одатларни тасвирловчи халқ оғзаки ижоди асарлари. Қадимги замон кишиларининг йил фасллари ҳақидаги тушунчаларини ифодаловчи халқ қўшиқлари мавсумий поэзиянинг асосини ташкил этади. Турли халқларда йил фаслларига бағишлаб қўшиқлар куйланади. Масалан, Маҳмуд Кошғарийнинг «Девону луғотит-турк» китобида келтирилишича, туркий халқларнинг қадимги мавсумий қўшиқларида баҳор, ёз фасллари қиш фаслига қарама-қарши қўйилган. Кишиларнинг яшаш тарзига баҳор ва қиш фаслларининг таъсири ва бу таъсирни ғайри табиий кучлар билан боғлаш қадимги мавсумий шеърият асосидаги конфликтни ташкил этади. Ҳозир ҳам халқимиз ўртасида мавсумий поэзиянинг айримлари сақланиб қолган. Масалан, «Бойчечак», «Лай-"}}]}