{"headword": "inversiya", "key": "inversiya", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Mamlakat ichkarisida yoki chet elda, foyda koʻrish maqsadida, biror korxonaga, iqtisodiyotning muayyan tarmogʻiga kapital qoʻyish, kiritish va shunday kapitalning oʻzi.", "examples": [{"text": "Viloyatlarda xorijiy investitsiyalar bilan qurilayotgan korxonalar yaqin orada, albatta, oʻz natijasini beradi.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Bugungi kunda investitsiyalarni jalb qilish iqtisodiyotimizning ulugʻvor vazifalaridan biridir.", "source": "Gazetadan"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/inversiya"}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "502"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "inversiya", "raw_meaning": "n inversion"}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь литературоведческих терминов", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Терминологический", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "117"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "лат. inversio — ўрин алмаштириш сўзидан", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "— inversiya. Nutq boʻlaklarining grammatik normadan tashqari holatda qoʻllanishiga asoslangan stilistik usullardan biri. Inversiya yozma nutqda ham qoʻllanilsa-da, biroq sheʼriy nutqda koʻp uchraydi. Sheʼrdagi inversiya koʻproq ijodkorning xohishi bilan bogʻliqdir. Taʼkidlanmoqchi boʻlgan fikrga mantiqiy urgʻu berish, uni kuchaytirish va sheʼr taʼsirchanligini oshirishda inversiyaning ahamiyati katta. Yozma nutqqa qaraganda ogʻzaki nutqda inversiya koʻproq qoʻllanadi. Chunki qisqa, lekin aniq moʻljalga olish ogʻzaki, soʻzlashuv nutqiga xos xususiyat-", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Инверсия", "raw_meaning": "(лат. inversio — ўрин алмаштириш сўзидан) — инверсия. Нутқ бўлакларининг грамматик нормадан ташқари ҳолатда қўлланишига асосланган стилистик усуллардан бири. Инверсия ёзма нутқда ҳам қўлланилса-да, бироқ шеърий нутқда кўп учрайди. Шеърдаги инверсия кўпроқ ижодкорнинг хоҳиши билан боғлиқдир. Таъкидланмоқчи бўлган фикрга мантиқий урғу бериш, уни кучайтириш ва шеър таъсирчанлигини оширишда инверсиянинг аҳамияти катта. Ёзма нутққа қараганда оғзаки нутқда инверсия кўпроқ қўлланади. Чунки қисқа, лекин аниқ мўлжалга олиш оғзаки, сўзлашув нутқига хос хусусият-"}}, {"dictionary": {"name": "Словарь лингвистических терминов", "title": "QARAQALPAQSHA – ÓZBEKSHE – QAZAQSHA – TÚRKMENSHE – RUSSHA LINGVISTIKALÍQ TERMINLER SÓZLIGI", "kind": "Терминологический", "imprint": "Allambergenova, Nigora Gúlmurzaevna (2022). QARAQALPAQSHA – ÓZBEKSHE – QAZAQSHA – TÚRKMENSHE – RUSSHA LINGVISTIKALÍQ TERMINLER SÓZLIGI. Nukus: NUR TURAN PRINT.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qaraqalpaqsha-zbekshe-qazaqsha-t-rkmenshe-russha-lingvistikal-q-terminler-s-zligi/", "page": "32"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Inversiya", "raw_meaning": "Inversiya\tИнверсия\tInwersiýa\tИнверсия"}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь терминов синхронного перевода", "title": "РУСЧА СИНХРОН ТАРЖИМА ТЕРМИНЛАРИНИНГ ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Ҳамидов, Хайрулла Худоёрович; Ҳасанова, Шаҳзода Абдужаббор қизи (2020). РУСЧА СИНХРОН ТАРЖИМА ТЕРМИНЛАРИНИНГ ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ. Tashkent: Nodirabegim\" нашриёти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-sinxron-tarjima-terminlarining-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "43"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Nutqning ekspressiv (ifodaviy)ligini oshirish uchun jumlaning biron bir tarkibiy qismi (gap boʻlagi)ni noodatiy pozitsiya (oʻrin)ga qoʻyish.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Soʻzlarning teskari tartibi, har qanday elementning regressiv ketma-ketligi.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Jumlaning qabul qiluvchi (retsipiyent) eʼtiborini talab qiluvchi elementini alohida ajratishga imkon beradigan soʻzlarning teskari tartibi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Инверсия.", "raw_meaning": "– Инверсия. 1. Нутқнинг экспрессив (ифодавий)лигини ошириш учун жумланинг бирон бир таркибий қисми (гап бўлаги)ни ноодатий позиция (ўрин)га қўйиш. 2. Сўзларнинг тескари тартиби, ҳар қандай элементнинг регрессив кетма-кетлиги. 3. Жумланинг қабул қилувчи (реципиент) эътиборини талаб қилувчи элементини алоҳида ажратишга имкон берадиган сўзларнинг тескари тартиби. 3. Маълум стилистик, семантик мақсад ва бошқа сабаб билан синтактик конструкция компонентлари одатдаги (тўғри) тартибининг ўзгариши. Масалан, у кетди (тўғри тартиб) – кетди у (тескари тартиб, инверсия). Сен бировга ёмонлик қилма (тўғри тартиб) – Ёмонлик қилма сен бировга (инверсия) ва б."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский толковый словарь по биологии", "title": "БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Зикирёев, Абдукарим (1993). БИОЛОГИЯДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ИЗОҲЛИ ЛУҒАТ. Tashkent: Қомуслар Бош таҳририяти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/biologiyadan-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "55"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "xromosoma strukturasining ichki oʻzgarishi boʻlib, uning biron-bir qismi 180° ga burilishi natijasida yuz beradi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Инверсия", "raw_meaning": "Инверсия, ўрин алмаштириш — хромосома структурасининг ички ўзгариши бўлиб, унинг бирон-бир қисми 180° га бурилиши натижасида юз беради."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский словарь по математике", "title": "МАТЕМАТИКАДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ЛУҒАТ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Сабиров, Мардан Аюбович (1973). МАТЕМАТИКАДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ЛУҒАТ. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/matematikadan-ruscha-ozbekcha-lugat/", "page": "79"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "inversiya, teskarilik; 2. tartibsizlik (kombinatorikada)", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "инве́рсия 1. геом.", "raw_meaning": "инверсия, тескарилик; 2. тартибсизлик (комбинаторикада)"}}]}