{"headword": "hur", "key": "hur", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "a. حُرّ — ozod, erkin; mustaqil; erksevar; asil, toza", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Birovning izmidan xoli, erki oʻzida boʻlgan; ozod, erkin", "examples": [{"text": "Hur oʻlka. Hur inson", "source": ""}, {"text": "Gʻoyat mamnun boʻldik.. chindan ham hur fikrli kishi ekansiz", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/hur"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "a. حُور — shahlo koʻz (qizlar)", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Islom anʼanasi va Qurʼonga koʻra, taqvodorlar bilan birgalikda jannatda yashaydigan, jismoniy va maʼnaviy kamchiliklardan xoli boʻlgan nihoyatda goʻzal qiz(lar)", "examples": [{"text": "Masjidda namozshomdan keyin imom namozxonlarni toʻplab, jannatdagi hurlarning husnini maqtay ketdi", "source": "\"Latifalar\""}, {"text": "Behishtdagi hurlar kabi, Bilmam, yorim qayga ketdi", "source": "\"Shirin bilan Shakar\""}]}, {"order": 2, "text": "kuchma Juda chiroyli, goʻzal, nozanin qiz. . Sulton, Alisher Navoiy", "examples": [{"text": "[Majdiddin:] Xazinangizni boyitaman, haramingizni hurlar bilan toʻldiraman, soʻngra, mayli, boshimni kesing, amringizga muntazirman", "source": "Uygʻun va I"}]}, {"order": 3, "text": "Sharm-hayoli, pok (xotin-qizlar haqida)", "examples": [{"text": "Mana, ikkovlaring, xudoga shukur, qogʻozga oʻralgan qandday top-toza boʻlib yetishdinglar. Koʻzlaring erkak betini koʻrmadi. Sizlar hur ekansizlar", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/hur"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "272"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Jannatdagi goʻzal qiz.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҲУР", "raw_meaning": "1.PERİ 2.ÇOK GÜZEL, HURİ Жаннатдаги гўзал қиз."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "395"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Özgür.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "HÜR", "raw_meaning": "ХУР Özgür."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "450"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "свободный", "examples": [{"text": "hur mamlakat", "source": ""}, {"text": "hur fikr", "source": ""}, {"text": "kunduzi hur boʻladi, kechasi qul boʻladi", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "hur", "raw_meaning": "свободный, вольный; hur mamlakat свободная страна; hur fikr свободомыслие; kunduzi hur bo‘ladi, kechasi qul bo‘ladi загадка днём свободным бывает, ночью прислуживает (Постель, одеяло)."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "494"}, "pos": "a", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "hur", "raw_meaning": "a free, spacious"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "50"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "húr", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Islam dástúrleri hám Quran boyınsha, dindarlar menen birge jánnette jasaytuģın, heshqanday kemshiligi bolmaģan júdá gózzal qız(lar)", "examples": []}, {"order": 3, "text": "júdá shíraylı", "examples": []}, {"order": 4, "text": "iybeli", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "HUR", "raw_meaning": "1. húr, erkin, azat; 2. Islam dástúrleri hám Quran boyınsha, dindarlar menen birge jánnette jasaytuģın, heshqanday kemshiligi bolmaģan júdá gózzal qız(lar); 3. awıs. júdá shíraylı, gózzal qız; 4. awıs. iybeli, pák (hayal-qızlar haqqında)."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "67"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "frei", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "hur I", "raw_meaning": "frei, ungehemmt; ~ fikr Freisinn m; ~ fikrli freidenkend, freisinnig; ~ mamlakat freies Land"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "67"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "bezaubernd", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "hur II", "raw_meaning": "bezaubernd, attraktiv, hübsch; ~ qiz bezauberndes Mädchen"}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "222"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "свободный", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Ҳур I", "raw_meaning": "свободный, вольный // свободно, вольно free; independent libre, indépendant // librement حُرٌّ (أَحْرَارٌ)"}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "222"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "гурия (райская дева)", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Ҳур II", "raw_meaning": "рел. гурия (райская дева); красивая, очаровательная rel. houri (paradise virgin lady); angel rel. houri (vierge de paradis); angéie; belle حُورِيَّةٌ"}}]}