{"headword": "harorat", "key": "harorat", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Qizigan narsaga xos issiqlik, kuchli darajadagi issiqlik.", "examples": [{"text": "Olovning harorati. Quyoshning harorati.", "source": ""}, {"text": "Dasht, dasht! Harorat zarbidan hamma yoq lip-lip etadi.", "source": "A. Qahhor, Maston"}, {"text": "Hora kigizlarni yondiray deb, har bir teshikdan oʻtov ichiga kirgan harorat uyni xumdonga aylantirgan edi.", "source": "J. Sharipov, Xorazm"}, {"text": "Ichdan chiqayotgan harorat ogʻzini kuydirayotgandek, puf-puflab nafas olib oʻtirgan mingboshi keluvchiga bosh irgʻadi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha."}]}, {"order": 2, "text": "Narsalarning issiq-sovuqlik holati; temperatura.", "examples": [{"text": "Havoning harorati. Haroratning oʻzgarib turishi. Moʻtadil harorat. Yuqori harorat. Sovuq harorat. Harorat pasayib, qor yogʻa boshladi.", "source": ""}, {"text": "Joʻra polvon yerning yetilishi, tafti, nami, harorati sugʻorish usullarini yaxshi biladi.", "source": "I. Rahim, Ixlos"}, {"text": "Harorat yetarli boʻlsa, toʻqqiz-oʻn kunda sholi unib chiqadi.", "source": "Oʻzbekiston qoʻriqlari"}]}, {"order": 3, "text": "Tananing kishi salomatligi holatini koʻrsatuvchi issiqlik darajasi; temperatura.", "examples": [{"text": "Bemorning haroratini oʻlchamoq.", "source": ""}, {"text": "Meʼmorning harorati pastga tushmas, buning ustiga tinmay alahlardi.", "source": "Mirmuhsin, Meʼmor"}]}, {"order": 4, "text": "Ruhiy koʻtarinkilik, joʻshqinlik.", "examples": [{"text": "Gʻulomjon endi oʻzini ancha tutib olib, oʻt bilan, harorat bilan gapirdi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha."}, {"text": "Yusufjon qiziq toʻqson yoshga kirgan boʻlishiga qaramay, hali unda yoshlik harorati soʻngan emasdi.", "source": "T. Obidov, Yusufjon qiziq"}, {"text": "Harorat bilan aytilgan bu soʻzlar zamirida ulkan bir haqiqat yotibdi.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 5, "text": "Hissiy taft, zavq, lazzat.", "examples": [{"text": "Elmurod Zeboni kuzatib qoʻyib, issiq bir boʻsa harorati bilan qaytib kelgach, uzoq uxlolmadi.", "source": "Shuhrat, Shinelli yillar"}, {"text": "Oʻsha tuni eng birinchi bor Sezgan edi lab haroratin.", "source": "Sayyor"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/harorat"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "267"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Qizigan narsaga xos issiqlik.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Tananing kishi salomatligi holatini koʻrsatuvchi issiqlik darajasi; isitma.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҲАРОРАТ", "raw_meaning": "ATEŞ, HARARET 1.Қизиган нарсага хос иссиқлик. 2.Тананинг киши саломатлиги ҳолатини кўрсатувчи иссиқлик даражаси; иситма."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "443"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "см.", "target": "isitma"}], "extra": {"raw_word": "harorat", "raw_meaning": "1. жар, теплота, тепло; пламя; quyoshning ~i солнечное тепло; жар солнца; 2. температура; (см. также isitma); ~i baland у него жар, у него высокая температура; 3. перен. пламя, жар, пыл; ishq ~i пламя любви."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "492"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "harorat", "raw_meaning": "n heat, fever, body temperature"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "46"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "HARORAT", "raw_meaning": "1. háwir, ıssılıq, temperatura; 2. awıs. jalın, qızǵın."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "63"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "schmutzig machen, verschmutzen vt; 2. unehrlich, unredlich erworben", "raw_meaning": "harorat Temperatur f, tib. Fieber n; yuqori ~ höhe Temperatur; xona ~i Zimmertemperatur f; ~ni o‘lchamoq die Temperatur messen, tib. Fieber messen; tib. ~i bo‘lmoq fiebern vt, Fieber haben"}}, {"dictionary": {"name": "Физика: узбекско-русский толковый словарь", "title": "Физика: Ўзбекча-русча изоҳли луғат / Русско-узбекский толковый словарь", "kind": "Терминологический", "imprint": "Нурматова, П. Н.; Диева, К. И.; Ҳабибуллаев, Б. Қ. (1993). Физика: Ўзбекча-русча изоҳли луғат / Русско-узбекский толковый словарь. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/fizika-ozbekcha-ruscha-izohli-lugat-russko-uzbekskiy-tolkov-y-slovar/", "page": "127"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Ҳарорат", "raw_meaning": "12, 60"}}]}