{"headword": "harbiy", "key": "harbiy", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Urushga aloqador; urush, jang ishlari bilan bogʻlangan.", "examples": [{"text": "Harbiy asir. Harbiy sir. Harbiy holat. Harbiy texnika,", "source": ""}, {"text": "Normat frontda ekanini, bu yerda chanqoq vodiylarga suv beruvchi, nur beruvchi kanal emas, balki harbiy istehkomlar kovlanib, yov yoʻliga gʻov tiklanayotganini sezdi.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}]}, {"order": 2, "text": "Armiyaga, harbiy xizmatga oid.", "examples": [{"text": "Harbiy vrach. Harbiy intizom. Harbiy ish. Harbiy xizmat. Harbiy kiyim. Harbiy qism.", "source": ""}, {"text": "Yoʻlda harbiy yuk va askar ortgan mashinalarning keti qariyb uzilmas edi.", "source": "Oybek, Quyosh qoraymas"}, {"text": "U yerda bir toʻp protivogaz taqqan yigitlar harbiy mashq uchun saflanmoqda edi.", "source": "P. Qodirov, Uch ildiz"}, {"text": "Xonaga harbiy meditsina formasidagi ofitser kirdi.", "source": "Oʻ.Umarbekov, Yoz yomgʻiri"}]}, {"order": 3, "text": "Armiyadagi, harbiy ishdagi kishi, harbiy xizmatchi.", "examples": [{"text": "Hech kim harbiylarga xos chaqqonlik bilan javob bermadi.", "source": "Shuhrat, Shinelli yillar"}, {"text": "U olim-u shoirlardan koʻra harbiylarni izzat qilardi.", "source": "Mirmuhsin, Meʼmor"}]}, {"order": 4, "text": "Harbiy xizmat; armiya.", "examples": [{"text": "Oʻgʻlim harbiyda u ketdi-yu, ikki kundan keyin nemislar keldi.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}, {"text": "Harbiyga chaqirilguncha Toshkentning yirik zavodlaridan birida smena injeneri boʻlib ishlagan.", "source": "Shuhrat, Shinelli yillar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "sifat", "source_url": "https://izoh.uz/word/harbiy"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "266"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Armiyaga, urushga aloqador, urush, jang ishlari bilan bogʻlangan.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҲАРБИЙ", "raw_meaning": "ASKERİ Армияга, урушга алоқадор, уруш, жанг ишлари билан боғланган."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "443"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "harbiy", "raw_meaning": "военный, воинский."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "492"}, "pos": "a", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "harbiy", "raw_meaning": "a military, war; ~ xizmat military service; ~-dengiz floti navy; ~-havo kuchlari air forces"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "46"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "ásker", "examples": []}, {"order": 2, "text": "áskeriy", "examples": []}, {"order": 3, "text": "áskeriy xızmet", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "HARBIY", "raw_meaning": "1. ásker, áskeriy xızmetshi; 2. áskeriy, áskeriy xızmetke baylanıslı; 3. áskeriy xızmet; armiya."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "62"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "harbiy", "raw_meaning": "militärisch; ~ majburiyat Militärpflicht, Wehrpflicht f; ~ kema Kriegsschiff m"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-inglizcha ijtimoiy-siyosiy lugʻat", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "355"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "mamlakatda harbiy holat eʼlon qilmoq", "source": ""}, {"text": "harbiy asirlarga yaxshi munosabatda boʻlmoq", "source": ""}, {"text": "harbiy asirlarni ozod qilmoq", "source": ""}, {"text": "harbiy asirlarni soʻroq qilmoq", "source": ""}, {"text": "harbiy hujumni amalga oshirmoq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҳарбий", "raw_meaning": "military; мамлакатда ҳарбий ҳолат эълон қилмоқ introduce (declare, proclaim) martial law in a country (impose a martial law on a country); ҳарбий асир prisoner of war; ҳарбий асирларга яхши муносабатда бўлмоқ treat prisoners of war with humanity, ҳарбий асирларни озод қилмоқ liberate (release) prisoners of war; ҳарбий асирларни сўроқ қилмоқ interrogate (question) a prisoner of war; ҳарбий бошлиқ commander; ҳарбий хизматга тайёрланаётган ўспирин potential (to be) draftee; ҳарбий ҳолат martial law; ҳарбий ҳужумни амалга оширмоқ make (launch, stage) armed sorties."}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "217"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Ҳарбий", "raw_meaning": "военный, воинский military militaire حَرْبِيٌّ، عَسْكَرِيٌّ"}}]}