{"headword": "hadis", "key": "hadis", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Islom dinida Qurʼondan keyingi muqaddas manba, Muhammad paygʻambarning faoliyati va koʻrsatmalari haqida rivoyatlar majmui (Rasululloh sallallohu alayhi vassallamning turli sharoitlarda shariat ahkomlariga oid aytgan soʻzlari ham hadisdir).", "examples": [{"text": "Bir qancha moʻtabar kitob, oyat va hadislarni qarab chiqdim.", "source": "Gʻayratiy,Dovdirash"}, {"text": "U [ Teshaboy] ham, oʻz paygʻambarlarining hadisini buzgan yoki firibgarlik, qilvirliklar bilan oʻz paygʻambarlarini aldagan riyokorlar singari dinidan ham chiqmas, shariat oldida murtad ham boʻlmas edi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}, {"text": "Ahmadxoʻja oʻz xatida, Madrasayi oliyada tafsir, hadis, ilmi kimyo kabi turli ilmlar oʻqitilishini yozgan edi.", "source": "M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari"}]}, {"order": 2, "text": "Biror kimsaning aytgan soʻzlari yoki gaplari; rivoyat, hikoya.", "examples": [{"text": "Maygun labing hadisi mast etdi gʻoyibona, Kayfiyat oʻldi zohir jomi sharob koʻrmay.", "source": "Fazliy."}, {"text": "Senga balki ayon, balki noayon, Bir hayot hadisin aylayin bayon.", "source": "A. Oripov, Yillar armoni"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/hadis"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Kurash, bellashuv kabilarda qoʻllanadigan oʻziga xos usul.", "examples": [{"text": "Polvonlarning kurash hadislarining oʻz nomi bor.", "source": "Sh. Xolmirzayev, Togʻlarga qor tushdi"}, {"text": "U bir hadis ishlatar, yovga tuproq tishlatar.", "source": "Mirtemir."}]}, {"order": 2, "text": "Biror ishni uddalashga boʻlgan ep; malaka, mahorat.", "examples": [{"text": "— Qozogʻistonlik polvonning hadisi ancha zoʻr ekan, — dedi Toʻlamat moʻylov.", "source": "S. Anorboyev, Oqsoy"}, {"text": "Yoʻq edi boyqushning hadis — hunari.", "source": "Alpomish"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/hadis"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "261"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Muhammad paygʻambardan qolgan gap-soʻz hamda paygʻambar haqidagi rivoyatlar, hikoyalar.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҲАДИС", "raw_meaning": "HADİS Муҳаммад пайғамбардан қолган гап-сўз ҳамда пайғамбар ҳақидаги ривоятлар, ҳикоялар."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "382"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Hz. Muhammed'in genel kural değerindeki söz ve davranışları.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "HADİS", "raw_meaning": "ҲАДИС Hz. Muhammed'in genel kural değerindeki söz ve davranışları."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "491"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "hadis I", "raw_meaning": "n Hadith, the sayings of Muhammad"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "491"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "hadis II", "raw_meaning": "n mastery, ability, skill"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "44"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "hádis", "examples": []}, {"order": 2, "text": "ádis", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "HADIS", "raw_meaning": "1. din. hádis; 2. ádis, usıl, tásil."}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "213"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "рассказы о поступках и высказываниях пророка Мухаммеда (Да благословит его Аллах и да приветствует!)", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Ҳадис", "raw_meaning": "рел. рассказы о поступках и высказываниях пророка Мухаммеда (Да благословит его Аллах и да приветствует!) rel. hadis (stories about the way of life of Prop-het Mohammed. God bless him) rel. hadith, relation des actes et paroles du prophète Mahammad الْحَدِيثُ النَّبَوِيُّ"}}]}