{"headword": "grafit", "key": "grafit", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Sof uglerodning bir turi, toʻq kulrang yoki qora tusli mineral (qalam va oʻtga chidamli buyumlar yasash uchun ishlatiladi).", "examples": [{"text": "Tabiatda uchraydigan grafit va koʻmirni tarkiban olmos deb atash mumkin.", "source": "Fan va turmush"}]}, {"order": 2, "text": "Qalamning shu mineraldan yasalgan yozadigan qismi.", "examples": [{"text": "Grafit — toshqalam boʻlib, u qogʻoz varagʻi yoki taxtaga salgina tegsa ham, iz qoldiradi.", "source": "Fan va turmush"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/grafit"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "488"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "grafit", "raw_meaning": "n graphite, plumbago, black lead"}}, {"dictionary": {"name": "Metallurgiya terminlarining izohli lugʻati", "title": "Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абдурахмонов, С.; Қаюмова, М. С.; Ахтамов, Ф. Е.; Ашурова, М. Х.; Собирова, Ф. А. (2017). Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-inglizcha-metallurgiya-terminlarining-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "77"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "['græfait]", "senses": [{"order": 1, "text": "uglerodning geksogonal dur panjarasiga ega minerali. Grafitning dur panjarasi qatlamli tipda boʻladi. Zichligi- 2,23 g/sm³, suyuqlanish harorati - 3850±50°S, yaxshi elektr oʻtkazuvchanlikka ega, kislotaga chidamli, yengil ishlov beriladi. Grafit oʻtga chidamli materiallar, quymachilik formalari, tigellar tayyorlashda, elektrotexnikada, kimyo sanoatida, mashinasozlikda keng ishlatiladi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "графит", "raw_meaning": "graphite ['græfait] графит: углероднинг гексогонал дур панжарасига эга минерали. Графитнинг дур панжараси қатламли типда бўлади. Зичлиги- 2,23 г/см³, суюқланиш ҳарорати - 3850±50°С, яхши электр ўтказувчанликка эга, кислотага чидамли, енгил ишлов берилади. Графит ўтга чидамли материаллар, қуймачилик формалари, тигеллар тайёрлашда, электротехникада, кимё саноатида, машинасозликда кенг ишлатилади."}}]}