{"headword": "gafniy", "key": "gafniy", "entries": [{"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "483"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "gafniy", "raw_meaning": "n kim hafnium"}}, {"dictionary": {"name": "Metallurgiya terminlarining izohli lugʻati", "title": "Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абдурахмонов, С.; Қаюмова, М. С.; Ахтамов, Ф. Е.; Ашурова, М. Х.; Собирова, Ф. А. (2017). Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-inglizcha-metallurgiya-terminlarining-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "7"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Inglizcha nomi: Hafnium Oʻzbekcha nomi: Gafniy Belgisi: Hf Davriy jadvaldagi tartib raqami: 72 Nisbiy atom massasi, g/mol: 178,49", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Гафний", "raw_meaning": "Инглизча номи: Hafnium Ўзбекча номи: Гафний Белгиси: Hf Даврий жадвалдаги тартиб рақами: 72 Нисбий атом массаси, g/mol: 178,49"}}, {"dictionary": {"name": "Metallurgiya terminlarining izohli lugʻati", "title": "Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абдурахмонов, С.; Қаюмова, М. С.; Ахтамов, Ф. Е.; Ашурова, М. Х.; Собирова, Ф. А. (2017). Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-inglizcha-metallurgiya-terminlarining-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "67"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "[ˈhæfnıəm]", "senses": [{"order": 1, "text": "davriy sistemadagi IV-guruh elementi. Kimyoviy belgisi-Hf, t.r. 72, at.m. 178,48, kumushrang oq metall. Yer qobigʻida tarqalishi 3,2·10⁻⁴%. Hf ning zichligi- 13,09 g/sm³, suyuqlanish harorati - 2222⁰S, qaynash harorati - 5400⁰S. Hf aviatsiya va raketa texnikasi uchun issiqlikka chidamli qotishmalar olishda legirlovchi element sifatida ishlatiladi. Hf va Ta ning qattiq karbidi eng qiyin eriydigan keramik material (4000⁰S dan yuqori) hisoblanib, qiyin eriydigan metallarni quyish uchun tigellar tayyorlanadi. Hf yadro energetikasida ham keng qoʻllaniladi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "гафний", "raw_meaning": "hafnium [ˈhæfnıəm] гафний: даврий системадаги IV-гуруҳ элементи. Кимёвий белгиси-Hf, т.р. 72, ат.м. 178,48, кумушранг оқ металл. Ер қобиғида тарқалиши 3,2·10⁻⁴%. Hf нинг зичлиги- 13,09 г/см³, суюқланиш ҳарорати - 2222⁰С, қайнаш ҳарорати - 5400⁰С. Hf авиация ва ракета техникаси учун иссиқликка чидамли қотишмалар олишда легирловчи элемент сифатида ишлатилади. Hf ва Ta нинг қаттиқ карбиди энг қийин эрийдиган керамик материал (4000⁰С дан юқори) ҳисобланиб, қийин эрийдиган металларни қуйиш учун тигеллар тайёрланади. Hf ядро энергетикасида ҳам кенг қўлланилади."}}]}