{"headword": "elchi", "key": "elchi", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Bir suveren davlatning boshqa bir suveren davlatdagi diplomatik vakillarining eng katta martabasi, unvoni va shu unvonga ega boʻlgan shaxs.", "examples": [{"text": "Favqulodda va muxtor elchi.", "source": ""}, {"text": "Allaqachonlardan beri bu davlatda elchimiz ham yoʻq.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 2, "text": "Shoh tomonidan biror topshiriq bilan yuborilgan kishi.", "examples": [{"text": "Xoʻja Abdullo boshliq elchilar undan rad javobi olib qaytdilar.", "source": "P. Qodirov, Yulduzli tunlar"}, {"text": "Elchi poshshoning chuqur maʼnoli gapiga qoyil qolib, taʼzim qildi.", "source": "Latifalar"}]}, {"order": 3, "text": "Darak beruvchi narsa, belgi.", "examples": [{"text": "Qish elchisi —", "source": ""}, {"text": "qargʻalar qagʻillay boshladi.", "source": ""}, {"text": "Binafshalar ochildi Bahor elchisi boʻlib.", "source": "Yu. Hamdam"}]}, {"order": 4, "text": "Sovchi.", "examples": [{"text": "Zebixonga elchi qoʻyib yurilgan vaqtlarda mingboshi bir soʻz degan emasmidi: Shuni qoʻlga keltirsam, bor-yoʻgʻimni tutaman", "source": "Choʻlpon, Kecha va kunduz"}, {"text": "Sovchi boʻldim ikkovingga danakor, Elchi-sovchi boʻlmaydigan gunohkor.", "source": "Gulixiromon"}]}, {"order": 5, "text": "Urishayotgan tomonlarning oʻzaro muzokara olib borish uchun yuborgan vakili.", "examples": [{"text": "Elchiga oʻlim yoʻq.", "source": "Maqol"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/elchi"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "210"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Diplomatik vakillarning eng katta martabasi va shu martabaga ega boʻlgan kishi.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Shoh tomonidan biror topshiriq bilan yuborilgan kishi.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Darak beruvchi narsa, belgi", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ЭЛЧИ", "raw_meaning": "ELÇİ, BÜYÜKELÇİ 1.Дипломатик вакилларнинг энг катта мартабаси ва шу мартабага эга бўлган киши. 2.Шоҳ томонидан бирор топшириқ билан юборилган киши. 3.Дарак берувчи нарса, белги"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "354"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Bir devleti başka bir devlet katında temsil eden kimse, sefir.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Peygamber, resul.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ELÇİ", "raw_meaning": "1.ЭЛЧИ. 2.ПАЙҒАМБАР, РАСУЛ. 1.Bir devleti başka bir devlet katında temsil eden kimse, sefir. 2.Peygamber, resul."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "428"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "посол", "examples": []}, {"order": 2, "text": "парламентёр", "examples": [{"text": "elchiga oʻlim yoʻq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "elchi", "raw_meaning": "1. посол, посланник; 2. парламентёр; ~ga oʻlim yoʻq погов. посла не убивают; парламентёр неприкосновен."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "476"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "elchi", "raw_meaning": "n ambassador"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "37"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "elshi", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ELCHI", "raw_meaning": "elshi."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "49"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "elchi", "raw_meaning": "Botschafter(in) m, f, Versandte m; favquloddagi ~ ausserordentlicher und bevollmächtigter Botschafter"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-inglizcha ijtimoiy-siyosiy lugʻat", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "311"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "sinonim", "target": "вакил"}, {"kind": "sinonim", "target": "вазир"}], "extra": {"raw_word": "элчи (син. вакил, вазир)", "raw_meaning": "envoy, minister, ambassador; фавкулодда ва мухтор элчи Ambassador Extraordinary and Plenipotentiary; чет давлатга элчи килиб тайинламок accredit an ambassador; элчилар билан алмашмок exchange ambassadors; элчини чакириб олмок recall an ambassador; элчи килиб тайинламок appoint an ambassador."}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "183"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "посол", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Элчи", "raw_meaning": "посол, посланник; парламентёр ambassador; truce; envoy; consul; counsel ambassadeur, envoyé سَفِيرٌ (سُفَرَاءُ)"}}]}