{"headword": "ekspozitsiya", "key": "ekspozitsiya", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Badiiy asar syujetining tarkibiy qismi boʻlib, unda voqealar yuz beradigan makon va zamon, asar qahramonlari haqidagi muallif maʼlumotlari bayon qilinadi.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Musiqa asarining asosiy mavzusini yoki mavzularini tasvirlovchi boshlangʻich qismi; muqaddima.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Muzey, koʻrgazma va shu kabilarda sanʼat asarlari, tarixiy obidalar va shu kabilarning tomoshabinlarga koʻrsatish uchun maʼlum bir sistemada joylashtirilishi va shunday tartibda joylashtirilgan materiallar.", "examples": [{"text": "Muzey ekspozitsiyasi hozirgi zamon talabi darajasida tuzilgan.", "source": "F. Husayinova, Qoʻqon adabiyot muzeyida"}]}, {"order": 4, "text": "Kino sanʼatida va fotografiyada: suratga olish paytida yorugʻlik sezuvchi materiallarga tushadigan yorugʻlikning miqdori.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/ekspozitsiya"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "210"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Adabiy asarning asosiy mavzuidan oldin boʻlib oʻtgan voqealarni aks ettiruvchi muqaddima qismi; kirish.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Muqaddima.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ЭКСПОЗИЦИЯ", "raw_meaning": "1.GİRİŞ 2.ÖN SÖZ 1.Адабий асарнинг асосий мавзуидан олдин бўлиб ўтган воқеаларни акс эттирувчи муқаддима қисми; кириш. 2.Муқаддима."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "474"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ekspozitsiya", "raw_meaning": "n exposition; display"}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь литературоведческих терминов", "title": "Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Терминологический", "imprint": "Хотамов, Н.; Саримсоқов, Б. (1979). Адабиётшунослик терминларининг русча-ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/adabiyotshunoslik-terminlarining-ruscha-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "343"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "(лат. expositio — тушунтириш сўзидан)", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "ekspozitsiya. Badiiy asar syujetining tarkibiy qismi boʻlib, unda voqealar yuz beruvchi oʻrin-joy, asar qahramonlarining xarakterini shakllantiruvchi ijtimoiy muhit va shart-sharoit kabilar tasvirlanadi. Ekspozitsiya badiiy asar kompozitsiyasining komponentlaridan biri sifatida ijodkorning maqsadiga boʻysungan holda turlicha oʻrinda va xarakterda berilishi mumkin. Novella yoki hikoyada voqealar koʻpincha bir joy bilan bogʻliqligi sababli ekspozitsiya ham qisqa, oʻsha joy va shart-sharoit tasviridan iborat boʻladi. Masalan, A. Qahhorning «Anor» hikoyasida Turobjonning hovli va uyi tasviri ekspozitsiyani tashkil etsa, Oybekning «Qutlugʻ qon» romanida u butun asar davomida uchraydi. Ayrim asarlarda avval voqea hikoya qili-", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Экспозиция", "raw_meaning": "(лат. expositio — тушунтириш сўзидан) — экспозиция. Бадиий асар сюжетининг таркибий қисми бўлиб, унда воқеалар юз берувчи ўрин-жой, асар қаҳрамонларининг характерини шакллантирувчи ижтимоий муҳит ва шарт-шароит кабилар тасвирланади. Экспозиция бадиий асар композициясининг компонентларидан бири сифатида ижодкорнинг мақсадига бўйсунган ҳолда турлича ўринда ва характерда берилиши мумкин. Новелла ёки ҳикояда воқеалар кўпинча бир жой билан боғлиқлиги сабабли экспозиция ҳам қисқа, ўша жой ва шарт-шароит тасвиридан иборат бўлади. Масалан, А. Қаҳҳорнинг «Анор» ҳикоясида Туробжоннинг ҳовли ва уйи тасвири экспозицияни ташкил этса, Ойбекнинг «Қутлуғ қон» романида у бутун асар давомида учрайди. Айрим асарларда аввал воқеа ҳикоя қили-"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-английский общественно-политический словарь", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Терминологический", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "310"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "экспозиция", "raw_meaning": "exposition, exposure."}}, {"dictionary": {"name": "Толковый метрологический словарь", "title": "Русча-ўзбекча изоҳли МЕТРОЛОГИК ЛУҒАТ / Русско-узбекский толковый МЕТРОЛОГИЧЕСКИЙ СЛОВАРЬ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Абдувалиев, Абдуқаҳҳор Абдулхаевич; Валиев, Умаржон Назирович; Жебровский, Станислав Константинович (2010). Русча-ўзбекча изоҳли МЕТРОЛОГИК ЛУҒАТ / Русско-узбекский толковый МЕТРОЛОГИЧЕСКИЙ СЛОВАРЬ. Tashkent: Tafakkur» нашриёти; «Ўзстандарт» агентлиги нашриёти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-izohli-metrologik-lugat-russko-uzbekskiy-tolkov-y-metrologicheskiy-slovar/", "page": "624"}, "pos": "ж.", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "EKSPOZITSIYA", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "экспозиция ж.", "raw_meaning": "ЭКСПОЗИЦИЯ EKSPOZITSIYA"}}]}