{"headword": "doʻst", "key": "dost", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Qarashlari, dili, ish faoliyati yaqin boʻlgan, inoqlik, ahillik bilan bogʻlangan ikki yoki undan ortiq kishining har biri; oʻrtoq. dushman.", "examples": [{"text": "Qadrdon doʻst. Chin doʻst. Qiyomatli doʻst. Vafodor doʻst. Oʻz doʻstim deb sir aytma, doʻstingning ham doʻsti bor.", "source": "Maqol"}, {"text": "Doʻst safarda bilinadi, Ogʻa-ini — kulfatda.", "source": "Maqol"}, {"text": "Doʻst qidir, doʻst top jahonda, Doʻst yuz ming boʻlsa, oz.", "source": "E. Vohidov, Muhabbat"}]}, {"order": 2, "text": "Yaqin, tanish, oshno.", "examples": [{"text": "Mana bu doʻstim bilan men daryodan oʻtolmay qoldik. Shu yaqindagi qishloqqa non soʻrab bordik.", "source": "I. Raxim, Chin muhabbat"}, {"text": "Oʻrta Osiyo xalqlari: oʻzbek, tojik, turkman, qirgʻiz, qoraqalpoq va qozoqlar bir-biri bilan inoq va doʻst boʻlib yashaganlar.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 3, "text": "Murojaat qilish shakli.", "examples": [{"text": "Xoʻsh, taqsir, nega xomushsiz? — E, aziz doʻstim, sal qiynalibroq qoldim.", "source": "N. Safarov, Hayot maktabi"}]}, {"order": 4, "text": "Diniy tasavvufda: Alloho, ey xudo.", "examples": [{"text": "Har zamon yaqin-yiroqdan gadoy tovushi eshitiladi: Hey doʻst, shaydullo, banomi ollo, sadaqa raddi balo, baqavli rasuli xudo. A.", "source": "Qahhor, Bemor"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/do‘st"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "oʻ — choʻziq", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Tasanno, ofarin maʼnolarini bildiradi.", "examples": [{"text": "Doʻst, kam boʻlmang! Bogʻlarni qoplaydi zavq-u shavq, qarsak, Keksalar ogʻzida: “Doʻst!, Barakallo!.", "source": "Uygʻun, Tong qoʻshigʻi"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/do‘st"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "347"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Sevilen, güvenilen, yakın arkadaş", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "DOST", "raw_meaning": "ДЎСТ Sevilen, güvenilen, yakın arkadaş"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "64"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Inoqlik, ahillik, totuvlik munosabatlari bilan bogʻlangan, koʻngli, dili yaqin.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ДЎСТ", "raw_meaning": "DOST Иноқлик, аҳиллик, тотувлик муносабатлари билан боғланган, кўнгли, дили яқин."}}, {"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "98"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "[f.-t.]", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "doʻst", "examples": [{"text": "Miŋin dostuŋ ersä bir azlïqï", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "DOST [f.-t.]", "raw_meaning": "do‘st, o‘rtoq, oshna- друг-friend. Miŋin dostuŋ ersä bir azlïqï - Minglab do‘sting bo‘lsa-da, ozligi birga teng - Если у тебя ысячи друзей, то их [так же] мало, как [если бы был] один - If you ve thousands of friends, then they are as little as if there was one (QBK, 479)."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "425"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "друг", "examples": [{"text": "doʻst achitib gapirar, dushman – kuldirib", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "do‘st", "raw_meaning": "друг, приятель; ~ achitib gapirar, dushman – kuldirib посл. друг говорит колко, а враг – потешая (заставляя смеяться); ◊ ~ ko‘ngliga boqib пусть будет"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "472"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "friend", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "do'st", "raw_meaning": "n friend; yaqin ~ intimate (close) friend; <> ~ boshga kulfat tushganda bilinar \\approx a friend in need is a friend indeed"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "35"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "dos", "examples": []}, {"order": 2, "text": "jaqın", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "DO'ST", "raw_meaning": "1. dos; 2. jaqın, tanıs."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "47"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Freund(in) m, f", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "do‘st", "raw_meaning": "Freund(in) m, f; yoshlikdagi ~ Jugendfreund m"}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "51"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "друг", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Дўст", "raw_meaning": "друг friend, clum, pal ami صَدِيقٌ (أَصْدِقَاءُ)، خِلٌّ (خُلَّانٌ)"}}]}