{"headword": "DirectX", "key": "directx", "entries": [{"dictionary": {"name": "Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari izohli lugʻati", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "373"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Microsoft kompaniyasining Windows operatsion tizimida multimediali kompyuter dasturlari va qurilmalardan foydalanish uchun ishlab chiqilgan texnologiyasi. DirectX toʻplamiga multimedia dasturlarni yaratish imkonini beruvchi qurilma drayverlari va dasturiy vositalar kiradi. Ushbu texnologiya toʻxtovsiz rivojlanishda davom etib, hozirgi kunga kelib uning quyidagi versiyalari chiqqan (har bir yangi versiya oʻz ichiga avvalgi imkoniyatlarini ham oladi): – DirectX 1.0 DirectDraw, DirectInput, DirectPlay va DirectSound lardan iborat boʻlgan; – DirectX 2.0ga qoʻshilib Direct3D hosil boʻlgan; – DirectX 3.0 DirectInputda MMX texnologiyasini qoʻllash uchun richagli mexanizmni va virtual soprotsessor drayverini maxsus boshqarish dasturining paydo boʻlishi bilan farq qilgan. DirectSound uchun oʻziga tegishli API paydo boʻlgan; – DirectX 5.0 qator yangiliklarni mujassamlashtirgan, jumladan teskari aloqa bilan oʻyin kontrollerlarini qoʻllash (masalan, otish qurolining teskarisini), oʻyin kontrollerlarini boshqarish uchun yangi panel, ancha yaxshilangan MMX texnologiyasini qoʻllash interfeysi va foydalanuvchi uchun yaxshilangan boshqarish interfeysi; – DirectX 6.0 bir necha yangi 3D vazifalarini qoʻllashni oʻz ichiga oladi, jumladan bir oʻtishli koʻp teksturalash, teksturalarni siqish va h.k. Shuningdek, terish drayverlarining tezkorligi oshirilgan va AMD firmasining 3DNow texnologiyasini qoʻllash qoʻshilgan; – DirectX 6.1 DirectMusic deb nomlangan yangi APIni oʻz ichiga olgan; – DirectX 7.0, 8.0, 9.0, 10.0, 11.0 va boshqalar yangi, yaxshilangan versiyalardir.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "DirectX", "raw_meaning": "Microsoft компаниясининг Windows операцион тизимида мультимедиали компьютер дастурлари ва қурилмалардан фойдаланиш учун ишлаб чиқилган технологияси. DirectX тўпламига мультимедиа дастурларни яратиш имконини берувчи қурилма драйверлари ва дастурий воситалар киради. Ушбу технология тўхтовсиз ривожланишда давом этиб, ҳозирги кунга келиб унинг қуйидаги версиялари чиққан (ҳар бир янги версия ўз ичига аввалги имкониятларини ҳам олади): – DirectX 1.0 DirectDraw, DirectInput, DirectPlay ва DirectSound лардан иборат бўлган; – DirectX 2.0га қўшилиб Direct3D ҳосил бўлган; – DirectX 3.0 DirectInputда MMX технологиясини қўллаш учун ричагли механизмни ва виртуал сопроцессор драйверини махсус бошқариш дастурининг пайдо бўлиши билан фарқ қилган. DirectSound учун ўзига тегишли API пайдо бўлган; – DirectX 5.0 қатор янгиликларни мужассамлаштирган, жумладан тескари алоқа билан ўйин контроллерларини қўллаш (масалан, отиш қуролининг тескарисини), ўйин контроллерларини бошқариш учун янги панель, анча яхшиланган MMX технологиясини қўллаш интерфейси ва фойдаланувчи учун яхшиланган бошқариш интерфейси; – DirectX 6.0 бир неча янги 3D вазифаларини қўллашни ўз ичига олади, жумладан бир ўтишли кўп текстуралаш, текстураларни сиқиш ва ҳ.к. Шунингдек, териш драйверларининг тезкорлиги оширилган ва AMD фирмасининг 3DNow технологиясини қўллаш қўшилган; – DirectX 6.1 DirectMusic деб номланган янги APIни ўз ичига олган; – DirectX 7.0, 8.0, 9.0, 10.0, 11.0 ва бошқалар янги, яхшиланган версиялардир."}}]}