{"headword": "dimiqmoq", "key": "dimiqmoq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Havoning juda issiqligi yo oʻta namligi, yoki boshqa holat tufayli qiynalib nafas olmoq, nafasi qaytmoq; boʻgʻilmoq.", "examples": [{"text": "Hovlini qoʻrgʻonsifat qurib, tor joyda dimiqib yashashni jini sevmaydi.", "source": "Yoshlik"}, {"text": "Toʻgʻonbek dimiqqandek ogʻir nafas olib, darichaning ikki tabakasini ham keskin itarib yubordi.", "source": "Oybek, Navoiy"}, {"text": "Bir mahal Poshsha kampir dimiqib, sekin boshini koʻrpadan chiqardi.", "source": "N. Qilichev, Chigʻiriq"}, {"text": "— Albatta ochish kerak, —dedi onasi oʻrniga javob qilib Abdusattor, — qurt dimiqib qolibdi.", "source": "N. Safarov, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 2, "text": "Nafas qaytaradigan darajada buzilmoq, ogʻirlashmoq (xona berkligi tufayli yoki undagi baʼzi narsalar taʼsiridan yuzaga kelgan havo haqida).", "examples": [{"text": "Kun boʻii issiq qamalib, dimiqib qolgan xonani shamollatish uchun derazalarni ochib yubordi.", "source": "J. Abdullaxonov, Xonadon"}, {"text": "Kiyimlarini almashtirib, oʻrniga choʻzildi. Uy dimiqib ketgandek, nafas olish ogʻirlashib borardi.", "source": "Yoshlik"}]}, {"order": 3, "text": "Oʻralgan holatda yoki uzoqroq turib boʻrsib qolmoq, aynimoq, buzilmoq.", "examples": [{"text": "Ovqat dimiqib qolibdi. Goʻsht dimiqibdi.", "source": ""}, {"text": "Yoz boʻyi gʻoʻzalarni toʻydirgan serunum tuproq kulrang oʻgʻit bilan aralashib, pastga tushar, ostki qatlamning dimiqib yotgan qora tuprogʻi yuzaga chiqib tovlanardi.", "source": "I. Shamsharov, Paxtaqaynar"}, {"text": "Qirgʻoqlarini poʻpanak qoplab, suvi dimiqib yotgan hovuz", "source": "H. Gʻulom, Mashʼal"}]}, {"order": 4, "text": "Boʻgʻilmoq (ovoz haqida).", "examples": [{"text": "Boshini koʻrpaga burkab olgan Elmurod dimiqqan ovoz bilan soʻradi.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}, {"text": "Qoʻrboshi achchiq tutun ustiga engashib tura berib, dimogʻi tars yorilib ketayozdi va dimiqqan ovoz bilan qichqirdi.", "source": "A. Qahhor, Asarlar"}]}, {"order": 5, "text": "Bir joyda oʻtiraverib zerikmoq, ruhan ezilmoq.", "examples": [{"text": "Siz juda yaxshi, chiroyli, aqlli qizsiz! Bu dargohda dimiqib qolibsiz, xolos!", "source": "Mushtum"}, {"text": "Bu ayol uning dimiqqan hislari uchun, chuvalashib yotgan oʻylari uchun mana shunday kengliklarga darcha ochib ketganday edi.", "source": "A. Muxtor, Asarlar"}, {"text": "Qobil ularning sal zerikkan va dimiqqan davrasiga toza bir epkin boʻlib kirdi. M. M.", "source": "Doʻst, Galatepaga qaytish."}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/dimiq"}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "shv. ayn. dim I 2", "examples": [{"text": "dam oʻtmay achchiq izgʻirin shovullab, dimiq ayvonga yopirildi-da, oʻchoq oldidagi xas-xashakni hovli sahniga shopirib oʻynadi", "source": "R. Rahmon, Mexr koʻzda"}, {"text": "Muqimiy choʻchib uygʻonib ketdi, Oqjarning dimiq, qora tunida.. aʼzoyi badani zirqirab ogʻrimoqda edi", "source": "S. Abdulla, Quvgʻunda"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/dimiq"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "61"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Havo buzuqligi yoki yetishmasligi natijasida qiynalib nafas olmoq; boʻgʻilmoq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ДИМИҚМОҚ", "raw_meaning": "BOĞULMAK Ҳаво бузуқлиги ёки етишмаслиги натижасида қийналиб нафас олмоқ; бўғилмоқ."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "423"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "dimiqmoq", "raw_meaning": "задыхаться."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "466"}, "pos": "v", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "dimiqmoq v", "raw_meaning": "choke, suffocate; pant (with);stifle (with the heat)"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "32"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "demigiw", "examples": []}, {"order": 2, "text": "ayníw", "examples": []}, {"order": 3, "text": "buwlıǵıw", "examples": []}, {"order": 4, "text": "zerigiw", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "DIMIQMOQ", "raw_meaning": "1. demigiw, tunshıǵıw; 2. ayníw, buzılıw; 3. awıs. buwlıǵıw; 4. awıs. zerigiw, jalıǵıw."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "43"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "dimiqmoq", "raw_meaning": "ersticken (vi) (s), außer Atem geraten, keuchen vi"}}]}