{"headword": "ayri", "key": "ayri", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror joyidan ikkiga tarmoqlangan.", "examples": [{"text": "Ayri yoʻl. Ayri yogʻoch.", "source": ""}, {"text": "roʻparadagi baland terakning ayri shoxida qagʻillab turgan ola hakkaga angrayib qolgan edi.", "source": "N. Aminov, Yolgʻonchi farishtalar"}]}, {"order": 2, "text": "Biri-biriga zid, qarama-qarshi.", "examples": [{"text": "Ularning gapi ayri chiqdi. Gapi bilan ishi ayri chiqib qolyapti.", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "Birga emas, alohida, boʻlak.", "examples": [{"text": "Dasturxonga guruchi ayri, goʻshti ayri, mohirlik ila tayyorlangan palov keltirildi.", "source": "Oybek, Nur qidirib"}]}, {"order": 4, "text": "Ikki shoxchali tayoq, yogʻoch; tirgak.", "examples": [{"text": "Shaftoli shoxlariga ayrilar qoʻyildi.", "source": ""}, {"text": "Baʼzi koʻzalar ayri bilan tirab qoʻyilgan.", "source": "I. Rahim, Hayot buloqlari"}]}, {"order": 5, "text": "Beda, pichan, poxol kabilarni koʻtarish, yoyish, toʻplash uchun panshaxa oʻrnida ishlatiladigan ikki shoxli, uzun sopli asbob.", "examples": [{"text": "Yogʻoch ayri. Temir ayri.", "source": ""}, {"text": "Maydannikov ayrida bir quchoq javdar poxol olib kelayotgan edi.", "source": "M. Sholoxov, Ochilgan qoʻriq"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/ayri"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "14"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror joydan ikkiga tarmoqlangan.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Bir-biriga zid, qarama-qarshi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "АЙРИ", "raw_meaning": "1. BÖLEK 2. ZIT 1. Бирор жойдан иккига тармоқланган. 2. Бир-бирига зид, қарама-қарши."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "294"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yerleri belli olmayan.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Başka, başka türlü.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "AYRI", "raw_meaning": "1.АЛОҲИДА. 2.БОШҚА, ТУРЛИЧА. 1. Yerleri belli olmayan. 2. Başka, başka türlü."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "396"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": [{"text": "ularning gapi ayri chiqdi", "source": ""}, {"text": "ayri qolgandan birga oʻlgan yaxshi", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ayri", "raw_meaning": "1. развилина, развилка; ~ shox развилистая ветка; 2. вилы; 3. подставка, подпорка (к дереву); 4. перен. несогласованность; разногласие; ularning gapi ~ chiqdi у них вышло разногласие; ~ qolgandan birga o‘lgan yaxshi посл. лучше умереть вместе, чем остаться разрозненным; ◊ ~ tuya двугорбый верблюд."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "429"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "fork", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ayri", "raw_meaning": "n fork, bifurcation; ~ shox forked branch"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "12"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "AYRI", "raw_meaning": "1. ekige bólingen, tarmaqlanģan; 2. qarama-qarsı; 3. bólek, birge emes."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "12"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "AYRI: AYRI TUYOQLILAR", "raw_meaning": "qos tuyaqlılar."}}, {"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "21"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "ogʻrinmoq, ranjimoq", "examples": [{"text": "Irïg sözlämägil kišikä tilin, ïrïg sözkä ayrïr köŋül keč bilïn", "source": "QBN, 126b"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "AYRÏ=", "raw_meaning": "ogʻrinmoq, ranjimoq– досадовать– take offence, umbrage. Irïg sözlämägil kišikä tilin, ïrïg sözkä ayrïr köŋül keč bilïn – Odamlarga tilda dagʻal soʻzlamagin, dagʻal soʻzdan dil uzoq ogʻrib qoladi – Не будьте груб с людьми, это больно сердцу– Do not be rude to people, it hurts the heart (QBN, 126b)."}}]}