{"headword": "АВТОХТОН", "key": "avtoxton", "entries": [{"dictionary": {"name": "Neft va gaz sanoati izohli lugʻati", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Terminologik", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "15"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "АВТОХТОН — Автохтон", "raw_meaning": "— дастлаб ҳосил бўлган жойидан силжимаган ётқизиқлар мажмуаси. ХХ аср бошида терминга тектоник маъно берилиб, аллохтон массаларни тўшовчи ва тектоник силжишларга дучор бўлмаган жинслар мажмуасини белгилашда фойдаланилган. Термин кенг маъноли бўлиб, ушбу ҳодиса мазмунини ифодаловчи палеоавтохтон, мезоавтохтон, неоавтохтон, паравтохтон турларга бўлинади. Палеоавтохтон — бирламчи пойдевор ҳисобланиб кейинги силжишлар ёки деформациялар ва қайта ўзгаришлар натижасида дислокацияларга учраган бўлади. Лекин, латераль ҳаракатларда иштирок этмайди. Мезоавтохтон — ҳаракатдаги пластина бўлиб, тектоник ҳаракатлар тинчланган даврда пойдевор ролини ўйнайди. Унинг устида параллохтон ҳосил бўлиб ҳаракатланаётган аллохтон масса юзасида тўпланаётган чўкиндилардан таркиб топади. Неоавтохтон — аллохтон жинс массасини қоплаб ётувчи, янги ҳосил бўлган ва ҳаракатланмайдиган жинслар мажмуаси. Паравтохтон — тўпланиш ҳавзасидан унча узоқ бўлмаган масофага (<10 км) силжиган жинслар мажмуаси."}}]}