{"headword": "asli", "key": "asli", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Asl soʻzining 3-shaxs birlik shakli.", "examples": [{"text": "Odamlarning yaxshisi — gʻazabi sekin kelib, asliga tez qaytadiganidir.", "source": "Fan va turmush"}]}, {"order": 2, "text": "Asl 1, 2.", "examples": [{"text": "Hiloliy Ravshanbekning asli zotini soʻrab bir soʻz dedi.", "source": "Goʻroʻgʻlining tugʻilishi"}, {"text": "Asli oʻsgan yerim mening Koʻyiston.", "source": "Malikayi ayyor"}]}, {"order": 3, "text": "Haqiqat eʼtibori bilan; aslida.", "examples": [{"text": "Qarovi bizdan boʻlgani bilan mol asli Jovlivoyniki.", "source": "N. Norqobilov, Toʻqnashuv"}, {"text": "Gapning qisqasi, taomilimizda asli bor boʻlib, soʻnggi davrlarda isteʼmoldan chiqib ketgan.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 4, "text": "Odatga koʻra, tabiatan; aslida.", "examples": [{"text": "Dadam asli xatni onda-sonda yozadi.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}]}, {"order": 5, "text": "Fikrning toʻgʻriligini (soʻzlovchining shunday munosabatini) bildiradi; aslida.", "examples": [{"text": "Asli, libos emas, ulugʻdir odam", "source": "Voqif"}, {"text": "Asli, odam nasli devdan ulugʻdir", "source": "Malikayi ayyor"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ys", "source_url": "https://izoh.uz/word/asli"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "23"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yaxshisi, toʻgʻrisi.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Zotan, aslida.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "АСЛИ", "raw_meaning": "ASLI, ESASEN 1.Яхшиси, тўғриси. 2.Зотан, аслида."}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь «Кутадгу билиг»", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Терминологический", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "41"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "asl, oliyjanob, haqiqiy, haqqoniy", "examples": [{"text": "Iki türlüg ol kör bu aslï kiši, biri beg biri bilgä", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ASLÏ", "raw_meaning": "[a.] asl, oliyjanob, haqiqiy, haqqoniy – благородный – noble. Iki türlüg ol kör bu aslï kiši, biri beg biri bilgä – Asl kishilar ikki turli bo‘ladilar, biri – beg, biri – dono, (ular) xalqqa bosh bo‘ladilar – Благородные люди бывают двух типов, одни из них – беки, другие – мудрецы – Noble people are of two types, some of them are beks, others are sages (QBN, 31₁₂)."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "422"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "см.", "target": "asl"}], "extra": {"raw_word": "asli", "raw_meaning": "qarang asl"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "10"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "tiykarı", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ASLI", "raw_meaning": "tiykarı, tuwrısı."}}]}