{"headword": "Активность почв ферментативная", "key": "aktivnost pochv fermentativnaya", "entries": [{"dictionary": {"name": "Словарь по природопользованию и охране окружающей среды", "title": "Табиатдан оқилона фойдаланиш ва атроф муҳитнинг муҳофазаси бўйича сўз ва терминларнинг русча-ўзбекча ўқув услубий изоҳли луғати", "kind": "Терминологический", "imprint": "Алихонов, Б.Б.; Абдураҳмонов, А.А.; Сафаев, М.А. (2003). Табиатдан оқилона фойдаланиш ва атроф муҳитнинг муҳофазаси бўйича сўз ва терминларнинг русча-ўзбекча ўқув услубий изоҳли луғати. Tashkent: Chinor ENK.", "url": "https://til.uz/lugatlar/tabiatdan-oqilona-foydalanish-va-atrof-muhitning-muhofazasi-boyicha-soz-va-terminlarning-ruscha-ozbekcha-oquv-uslubiy-izohli-lugati/", "page": "18"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "tuproqning oʻzidagi bogʻlangan va erkin fermentlar orqali ekzogen hamda tuproq tarkibidagi organik va mineral birikmalarning oʻzgarishi jarayonlariga katalitik taʼsir eta olish xususiyati. F.f. tavsiflanganda uning yigʻma koʻrsatkichi nazarda tutiladi, turli tuproqlarning fermentativ faolligi bir xilda boʻlmay, ularning genetik xususiyatlariga va ularga taʼsir etuvchi ekologik omillar majmuiga bogʻliq boʻladi. F.f. darajasi tuproqda ham bogʻliq, ham erkin holatdagi turli fermentlar faolligi bilan belgilanib, 1g. tuproqda maʼlum vaqt birligida parchalangan substrat miqdorida oʻlchanadi. Ekologik izlanishlarda invertaza, proteazalar, ureaza, degidrogenazalar, katalaza, fosfatazalar faolligi darajasini belgilash ahamiyatlidir.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Активность почв ферментативная", "raw_meaning": "Тупроқнинг ферментатив фаоллиги - тупроқнинг ўзидаги боғланган ва эркин ферментлар орқали экзоген ҳамда тупроқ таркибидаги органик ва минерал бирикмаларнинг ўзгариши жараёнларига каталитик таъсир эта олиш хусусияти. Ф.ф. тавсифланганда унинг йиғма кўрсаткичи назарда тутилади, турли тупроқларнинг ферментатив фаоллиги бир хилда бўлмай, уларнинг генетик хусусиятларига ва уларга таъсир этувчи экологик омиллар мажмуига боғлиқ бўлади. Ф.ф. даражаси тупроқда ҳам боғлиқ, ҳам эркин ҳолатдаги турли ферментлар фаоллиги билан белгиланиб, 1г. тупроқда маълум вақт бирлигида парчаланган субстрат миқдорида ўлчанади. Экологик изланишларда инвертаза, протеазалар, уреаза, дегидрогеназалар, каталаза, фосфатазалар фаоллиги даражасини белгилаш аҳамиятлидир."}}]}