{"headword": "adir", "key": "adir", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Togʻlarga yaqin, togʻ etaklaridagi alohida tepalik yerlar.", "examples": [{"text": "Tumanga qarashli yerlarning koʻpgina qismini adirlar tashkil qilishiga qaramasdan, dehqonlar paxtadan yuqori hosil olishga muvaffaq boʻldilar.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "..shahar bogʻlari orqada qolib.. past, baland adirlar boshlandi.", "source": "O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/adir"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "11"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Tepalik yerlar, balandlik, qir.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "АДИР", "raw_meaning": "TEPE, ETEK Тепалик ерлар, баландлик, қир."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "408"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "adir n", "raw_meaning": "hill; knoll, hillock, a small mountain, slope"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "6"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "tóbe", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ADIR", "raw_meaning": "tóbe, tóbeshik, dúmpek, dúmpeshik (tawlarǵa jaqın, taw eteklerindegi bólek tóbeshik jerler), ústirt, qır."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "9"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "adir", "raw_meaning": "Hügel m, Hügelhang m, Bodenerhebung f"}}, {"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "15"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "ayirmoq", "examples": [{"text": "Kiši men tegüči aba oylani, isig tumlïyïy bilgü adra anï", "source": "QBK, 273₁₁"}, {"text": "Kiši men tegüči aba oylani, isig tumlïyïy bilgü adra anï", "source": "QBK, 273₁₁"}, {"text": "Kiši men tegüči aba oylani, isig tumlïyïy bilgü adra anï", "source": "QBK, 273₁₁"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ADÏR=", "raw_meaning": "ayirmoq, ajratmoq, farqlamoq– разделять – divide. Kiši men tegüči aba oylani, isig tumlïyïy bilgü adra anï – O‘zini odamman deguvchi inson zoti issiqlik, sovuqlikni farqlay bilishi kerak – Сын человеческий, различающий жару и холод, может говорить [о себе] : я человек – The son of man, who discerns heat and cold, can speak of himself: I am a man (QBK, 273₁₁)."}}, {"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "17"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "Aδïrmas-mä begsig ya qulsïy kišig", "source": ""}, {"text": "Aδïrmas-mä begsig ya qulsïy kišig", "source": ""}, {"text": "Aδïrmas-mä begsig ya qulsïy kišig", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "AδÏR=", "raw_meaning": "ayirmoq, ajratmoq, farqlamoq – разделять – divide. Aδïrmas-mä begsig ya qulsïy kišig – Men kishilarni bekligi yoki qulligiga qarab farqlamayman – Не разделяю я людей [по признаку], беки о ни или рабы – I do not share people on the basis of a sign that they are either slaves or slaves (QBN, 68₈; QBN,794; 35a8)."}}]}