Поиск

fl. Yutmoq feʼlining majhul nisbati.

fl. 1. Boʻgʻiz muskullari koʻmagi-da ogʻizdagi biror narsani tomoqsan oʻtkazmoq; ichmoq; yemoq.

Dori yutmoq. Suv yutmoq. Doʻsting uchun zahar yut. — Maqol

Yutga-nim — oʻzimniki, chaynaganim — — gumon.

Er bechora xuddi qattiq yotgan kasaldek mayni qult-qult yutibdi. — T. Obidov, Yusufjon qiziq

Eʼtibor opa ishtaha bilan tolqon yamlab yutayotgan Toʻlqinjonning tim qora jingalak sochini siladi. — H. Gʻulom, Mashʼal

2. Ichiga tortmoq, soʻrmoq.

Papiros tutunini yutmoq.

Bolaligidan savagʻich changini yutib, qirqqa kirmay, oʻpkasi teshilib oʻlgan otalar, boʻzchi taqdirini bila turib, bolalariga hamon shu kasbni meros qoldirar edilar. — A. Muxtor, Opa-singillar

3. koʻchma Biror nima deyishdan oʻzini tiymoq, oshkor qilmaslik.

Ergash aka avvalgi shaxtidan tushdi nimadir demoqchi edi, gapini yutdi. — N. Safarov, Qahramonning tugʻilishi

Toʻsatdan kelib qolgan Fotimani koʻrib, yigitlar nafratlarini yutdilar. P.

4. Tursun, Oʻqituvchi.

Gʻamni yutdi, yutdi alamni. Dard quritdi koʻzdagi namni. E. Rahim.

[Bibixatcha] Gʻira-shira tongda iztirobini ichiga yutib, qoʻradan chiqdi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi

— Mahkam aka, — dedi Gavhar, — koʻnglingizga kelgan hamma narsani ayting, oʻtgan yildagiday ichingizga yutib yurmang. — P. Qodirov, Uch ildiz

5. Oʻz qaʼriga tortmoq, yoʻq qilmoq.

Nega xudoning qahri kelmas ekan? Nega bu ablah boyni yer yutib yubormasikin-a? — H. Tursunqulov, Hayotim qissasi

Urush ona ardoqlab tarbiyalagan farzandlarni baloday yutadi. — T. Rustamov, Mangu jasorat

1. Don-gʻalla unmagan yil; ocharchilik, qahatchilik

2. Chorva ocharchiligi; oʻlat

Uvoq mollar koʻtaram boʻlib, yut boshlandi. Asabiy tekshirishlar ketdi; axir qirilib ketgan mollar uchun kimdir javob berishi kerak- — S. Anorboyev, Oqsoy

Tabiiy ofat — qurg‘oqchilik bo‘lganidan (qora yut), qor ko‘p yoqqanidan (oq yut) yoki yaxvonlik … oqibatida chorva mollarining yaylovlarda oziqsizlikdan qirilib ketishi — S. Qorayev, Toponimika

ot 1. Ichishdagi har bir yutish, tomoqdan oʻtkazish.

U, chanqovdan ogʻilni buzib chiqib, duch kelgan ariqni ochkoʻzlik bilan simirgan buqachaday, katta yutumlar bilan ichaverdi. — Oybek, Navoiy

2. Oʻlchov bildiruvchi (numerativ) soʻz; qultum, hoʻplam.

Bir yutum suv.

Pochamir bilan Juma togʻa bir chetdan hovuzga yaqinlashdilar; loyqalangan suvdan bir-ikki yutum olib ichdilar. — Fitrat, Qiyomat

3. Yutish, ichishdagi taʼm; yutish, ichim.

Yutumi yaxshi vino.

ot 1. Ish, faoliyatda erishilgan muvaffaqiyat; gʻalaba.

Ilm-fan yutuqlari.

Men oʻzbek xalqining paxtachilik sohasida bu yil erishgan katta yutugʻini koʻrib, behad quvondim. — Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi

Yutuqlar zamirida doimo katta mehnat, izlanish oʻrin olgan boʻladi. — Gazetadan

— Ha-da, ishni boʻshashtirmay, uraveraylik, bitta tosh jildirsak ham, yutugʻimiz, — dedi Gʻulomjon. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

2. Zayom, lotereya kabi oʻyinlar tirajida qoʻlga kiritiladigan, yutib olinadigan narsa.

Zayomga besh ming soʻm yutuq chiqdi. Yutuqni olmoq.

Joʻravoy biletlarni qoʻlga olgach, majburlab berilgan lotereyaga koʻpincha yutuq chiqadi, degan mish-mishlarni eslab, koʻnglida qandaydir umid uchquni yilt etdi. — Gazetadan

3. Bahs, bellashuv kabilarda erishilgan gʻalaba va shu gʻalaba uchun beril(adi)gan narsa.

Yirik-yirik musobaqalarda ajoyib yutuqlarni qoʻlga kiritgan.

— Yengildim — Yengilgan boʻlsangiz, yutugʻimni bering. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

ot Ochkoʻz, yebtoʻymas.