Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «ustim» — результатов: 40: Толковый

Фильтр

Словарные статьи

28
ust

ot 1. Narsalarning yuqori tomoni; tepa; zid. past.

Usti ochiq aravaga yuklar ortildi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Yassi qora stollarning yon-veri odamga, usti esa uyum-uyum kitobga toʻla. — P. Qodirov, Uch ildiz

Erining yordamida xontaxta ustini shirinliklardan boʻshatdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Doʻkonxona burchagida usti yeyilgan, tekis kosib toʻnkasi — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Ichga qarama-qarshi tomon; sirt.

Paltoning usti. Idishning usti.

[Gulsumbibi] Usti koʻk sirli katta chelakni olib, sigir soqqani ogʻilxona tomon ketdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Sidiqjon etikni chiroqqa solib, ustini, ichini koʻrdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Saodatxon ustiga hech narsa yozilmagan, yelimlangan konvertni portfeliga solib qoʻydi. — S. Zunnunova, Yangi direktor

3. Koʻchma Kiyim, kiyimlar majmui; ust-bosh.

Usti yupun, qorni och, ozgʻin bola uning oʻzi emasdek tuyuldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Shu ham bahonami? Usting but, qorning toʻq. Qordan qoʻrqasanmi?! — E. Raimov, Ajab qishloq

4. Zimma, masʼuliyat.

Hokim tekshirib, hech bir natija chiqara olmagandan keyin, aybni karvonsaroy qorovuli ustiga qoʻyadi. — Sh. Zunnun, Hiylakor oʻgʻri

Bu yoʻlda qancha zarba boʻlsa, ustimga olishga hozirman. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

5. 3-shaxs egalik va joʻnalish, oʻrin-payt va chiqish kelishiklari affikslari bilan (ustiga, ustida, ustidan) koʻmakchi vazifasida makon, payt, obyekt kabi munosabatlarni ifodalaydi.

Meʼmor aravadan tushib, bir muddat boʻlsa ham maysa ustiga yonboshladi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Qoʻrgʻonbegi ot ustida qoʻrgʻonning u boshidan bu boshiga chopardi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Choy ustida eri ruhiyasini kuzatadi, uning nechundir kayfi buzuq — Mirmuhsin, Topilgan husn

Pastda qamishzor botqoqlik va uning ustidan oʻtgan uzun yogʻoch koʻprik bor edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Domla ikki shisha pivoning ustidan yuz gramm aroqni bitta otib, oʻrnidan turdi. — A. Qahhor, Toʻyda aza

  • Usti yaltiroq — ichi qaltiroq Koʻrinishdan yaxshi, mazmun-mohiyati yaroqsiz, nomaqbul.
Полная статья →
usta

ot 1. Biror kasb-hunar bilan shugʻullanuvchi malakali mutaxassis.

Soatsoz usta. Etikdoʻz usta. Tikuvchilik ustasi. Ish ustasidan qoʻrqar. — Maqol

Bu binoni kim qurgan, Koʻk bilan ulashtirib? Qomatin zab oʻxshatgan Ustasi kelishtirib. — Q. Muhammadiy

[Uylagan:] Ogʻil solgan ustalarga doim qarashdim, lekin birovdan bir chaqa soʻraganim yoʻq. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Maʼlum kasb yoki hunarni egallashga oʻrgatuvchi shaxs; rahbar, ustoz.

Usta koʻrmagan shogird har maqomda yoʻrgʻalar. — Maqol

Ustaning shogirdi — oʻn toʻrt yashar Yoʻldosh deraza oldida oʻtirardi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Aka-uka usta qoʻlida uch yil ishlashdi — Mirmuhsin, Meʼmor

3. Shunday shaxslarni bildiruvchi soʻzlarga (shaxsning ismi yoki buva, amaki kabi soʻzlarga) qoʻshib ishlatiladi.

Qishloq chekkasida usta Abduvahob degan, Ashtdan koʻchib kelib qolgan tojik yashaydi. — T. Ashurov, Oq ot

Usta boboning kayfi chogʻ edi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Usta amaki, mundan xalat tikib bersangiz. — Guldasta

4. Biror ish, sohaning mashhur, mohir bilagʻoni; mohir.

Badiiy soʻz ustasi. Yuqori hosil ustalari. Sanʼat ustalari.

5. Sportning u yoki bu sohasida maʼlum natijalarni qoʻlga kiritgan sportchilarga beriladigan unvon va shu unvonga ega boʻlgan shaxs.

Sport ustasi. Xizmat koʻrsatgan sport ustasi.

6. Epchil, chechan.

Marasul aka, koʻk piyoz toʻgʻrashga ustasiz — A. Qahhor, Ogʻriq tishlar

Gapga ham usta ekansiz — Mirmuhsin, Meʼmor

Maynabozchilik qilishga usta edi Rahim aka. — F. Musajonov, Himmat

  • Usta solmoq Usta, mutaxassis yollab ishlatmoq. Sidiqjon onasi kutgandan ham ortiqroq gʻayrat qilib, hash-pash deguncha yogʻoch, somon, boʻyra, taxta va boshqa narsalarni tashib oldi va tezdan usta soldi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Полная статья →
ustki

sft. 1. Yuqorida, tepa qismda joylashgan; yuqorigi, tepadagi.

Ustki tish. Ustki jagʻ. Uyning ustki qavati.

[Kamolxonov] Sulaymonovning kulmaganini koʻrib, oʻzini jiddiy koʻrsatish uchun, qoshlarini chimirdi, ustki labini soʻra boshladi. — A. Qahhor, Ikki yorti — bir butun

2. Narsaning tashqi qismida, sirtida joylashgan; sirtidagi.

Normat bintni protivogaz xaltasining ustki choʻntagiga solib qoʻydi. — I. Rahim, Chin muhabbat

Shudgorlarni boronalashni tuproqning ustki qatlami yetilishi bilanoq boshlash kerak. — Gazetadan

Полная статья →
ustoz

ot 1. Kasb, hunar, ilm va shu kabilarni oʻrgatuvchi; oʻqituvchi, muallim.

Ustozidan saboq olgan, auditoriyalarda boʻladigan bahslar va jiddiy mashgʻulotlarda qatnashgan student, boʻshagan zahoti, ikkinchi uyi — yotoqxonaga shoshiladi. — Gazetadan.

2. Yoʻl-yoʻriq koʻrsatuvchi, tarbiyalovchi, murabbiy; rahnamo, oʻqituvchi, muallim.

Bobur otdan tushib, ustozi bilan koʻrishar ekan, birdan koʻngli yumshab, koʻzlariga yosh quyilib keldi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Shunday qilib, kitobni koʻtarib, ming istihola bilan ustoz Mirtemirga yaqinlashdim. — Gazetadan

Sizlar, sizlarning ustozlaringiz otning qashqasiday maʼlum boʻlib qolgansiz. — H. Gʻulom, Mashʼal

Полная статья →
ustun

sft. 1. Tomni koʻtarib turuvchi tik tayanch yogʻoch.

Meʼmor ayvonga qaradi: peshayvonning oʻsha toʻrt ustuni koʻziga olovdek koʻrindi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Laʼli otxonaning oʻt yalayotgan xarilarini, charsillab yonayotgan ustunlarini koʻrdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

2. Bino peshtoqi va shiftining asosiy tayanchi; kolonna.

Teatr peshtoqining ustunlari. Foye ustunlari.

Stansiya ayvonining bahaybat ustunlari, rang-barang yasanib, poyezd kutishga chiqqan odamlar asta-sekin suza boshlaganda, Elmurod toqat qilolmadi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

3. Umuman, biror narsani koʻtarib turish, osib qoʻyish va shu kabilar uchun foydalaniladigan uzun tik yogʻoch yoki shu taxlitda ishlangan qurilma.

Chegara ustuni. Yoʻl koʻrsatuvchi ustun.

Ajalning nishtari bagʻrim yirtadi, Shiqirlatib dor ustunga tortadi. — Shirin bilan Shakar

Ketmon koʻtargan ikki moʻysafid uning yonidagi elektr ustuni tagida gaplashib oʻtirardi. — Oʻ. Umarbekov, Yoz yomgʻiri

4. Havo bosimi yoki harorat oʻlchash asboblarining tik shisha naychasi ichidagi suyuqlik.

Simob ustuni pasaya boshladi.

Suyuqlik ustuni qancha baland boʻlsa, bosimi shuncha katta boʻladi. — Fizika

5. Ushlab, tutib, saqlab turuvchi shaxs; tayanch, suyanchiq.

Afsuski, oramizda ustoz Abdusamad Avval yoʻqlar, maʼrifat imoratining bir ustuni yiqilib tushdi. — M. Osim, Karvon yoʻllarida

Tunov kuni shahardan chiqib kelayotgan uch-toʻrt oqsoqol meni koʻrsatib, rayonning ustuni degani qulogʻimga chalindi. — R. Rahmon, Mehr koʻzda

Ustunlari tezlik bilan yakson qilingan boʻlsa ham, eski jamiyat osonlikcha qulamadi. — OʻTA

  • Dunyoga ustun boʻlmoq Abadiy yashamoq. [Islomxoʻja:] Hammamiz ham bu dunyoga meh-monmiz. Hech kim dunyoga ustun boʻlgan emas. — J. Sharipov, Xorazm
Полная статья →

Показать все · 28 →

В определениях

2

Сказки

10
Ahmoq podsho
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Choʻloq boʻri
Устное народное творчество

Uch aka-ukaning sarguzashtlari haqidagi bu ertakda kenja oʻgʻilning jasorati va mehribonligi choʻloq boʻrining yordami bilan sinovlardan oʻtadi. U otasi buyurga

Ilonning ishi zahar solmoq
Устное народное творчество

Choʻpon oʻlimdan qutqargan ilon uni chaqishga urinadi. Ular yaxshilikka yaxshilikmi yoki yomonlikmi degan savolga javob izlashadi.

Quyon bilan yoʻlbars
Устное народное творчество

Bu ertakda quyonning topqirligi va aqlliligi, shuningdek, doʻstlikning qadr-qimmati haqida hikoya qilinadi. Quyon aytgan ertak orqali doʻstlikning sinovlari va

Quyosh yerining pahlavoni
Устное народное творчество

Bu ertakda kambagʻal chol va uning oʻgʻli Rustamning boy Halimboy zulmidan qochib, togʻda ayiqlar bilan doʻstlashib, pahlavon boʻlishi hikoya qilinadi. Rustam o

Toʻlgʻonoy
Устное народное творчество

Ushbu ertakda kambagʻal oiladan chiqqan Toʻlgʻonoyning jasorati va topqirligi tasvirlanadi. U oʻz oilasini qutqarish uchun gʻayrioddiy yoʻlni tanlab, koʻplab sa

Показать все · 10 →