esk. shv. Tovush, ovoz
Anchadan soʻng itlarning uni oʻchdi — S. Anorboyev, Okroy
Ovozini eshitish uchun tomogʻiga zoʻr berib koʻradi. Faqat qandaydir xirildoq un chiqa- — S. Azimov, Oppoqtong qoʻshigʻi
Qidiruv
«unmas» boʻyicha 68 ta natija: Izohli
Lugʻat maqolalari
62 tafl. 1. Rivojlanib, boshlangʻich poya va bargchalar hosil qilmoq; nish holati yuz bermoq (ekilgan urugʻ haqida).
Oradan koʻp vaqt oʻtmadi, yangi nav urugʻ unib chiqdi. — N. Safarov, Don
2. Oʻsib chiqmoq, oʻsmoq.
Yakkam-dukkam ungan makkajoʻxori nihollari, parvarish nimaligini bilmay, qisilib yotibdi. — Mushtum
Sahrolar qoʻynida chamanlar unib — Uygʻun
3. Yuzaga kelmoq, hosil boʻlmoq, yetishmoq.
Qunt bilan oʻrgan hunar, Hunardan rizqing unar. — Maqol
Ter toʻkib mehnat qilsang, Yerdan hatto zar unar. — Maqol
Yer oʻtdimi, ular ham hozirdan bizga oʻtadi. Hammasi yerdan ungan narsalar — Sharq yulduzi
4. Jismoniy yetuk holga kelmoq, ulgʻaymoq, yetilmoq.
Otni toychaligida koʻrgan kishi, u ot boʻlgach, koʻrsa tanimaganidek, eshon ham oʻn yil ichida oʻsib, unib, tamom boshqa qiyofaga kirgan yigitni taniy olmadi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
5. Qistash, talab qilish, taʼsir koʻrsa-tish natijasida qoʻlga kirmoq (qarz, nasiya, ziyofat va shu kabilar haqida).
Qarz undi.
Hammasini undiramiz. Qani, unmay koʻrsin-chi! — P. Tursun, Oʻqituvchi
Miroslav yutqizgan ziyofat unadigan boʻlibdi. H. Ahmar, Kim haq?
6. Yaxshi natija bermoq, unumli boʻlmoq.
Shoshganning ishi unmas. — Maqol
Endi, xoʻjayin, ish unsin desangiz, oshni peshinga damlatasiz. — T. Alimov, Jonim hiqildogʻimga keldi
Uncha ahamiyati boʻlmagan, arzimagan narsa, boʻlar-boʻlmas.
[Hasanali:] Unar-unmasdan bahs qilib, nihoyat, bu unar-unmasning oxiriga shu savolni ham ulab yubordi: — Bu gal Margʻilonga kechikdingizmi? — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Bora-bora oʻsha, musichaday beozor er tirriqlik qilib, unar-unmasga Shahodatni uraveradigan boʻldi. — Mushtum
q. Unar-unmas.
UNDA ’u holda’, ’aks holda’. Agar sen gapimga kirmasang, u n d a men ham sening aytganingni hilmayman. Bu soʻz oʻzbek tilida koʻrsatish olmoshining ul shaklidan -dä kelishik qoʻshimchasini qoʻshib hosil qilingan, maʼno taraqqiyoti natijasida ravishga ay — langan; qoʻshimcha qoʻshilganidan keyin l undoshi n un — doshiga almashgan: ul + dä = uldä > undä
1. U olmoshining oʻ.-p. k. shakli
Unda hech qanday ayb yoʻq
Portretni suqlanib tomosha qiluvchilar unda bir kamchilik koʻrishar, bu ham boʻlsa, jonon qizning koʻzoynagi edi — M. Xayrullayev, Tilla marjoy
2. U holda, unday boʻlgan takdirda
Dunyoni kezish bilan shoir boʻlish mumkin boʻlsa, unda Ali provodnik shoir boʻlishi kerak: butun mamlakatni kezib chiqqan — Shukrullo, Javohirlar sandigʻi
Unda toʻgʻri biznikiga ketdik. S — Siyoyev, Yorugʻlik
sft. Uni bor, ichiga un solingan.
Unli qop.
- Unli tovush
Taʼriflar ichida
2 taun Rivojlanib, boshlangʻich poya va bargchalar hosil qilmoq; nish holati yuz bermoq (ekilgan urugʻ haqida). Oradan koʻp vaqt oʻtmadi, yangi nav urugʻ unib chiqdi. N. Safa
un Rivojlanib, boshlangʻich poya va bargchalar hosil qilmoq; nish holati yuz bermoq (ekilgan urugʻ haqida). Oradan koʻp vaqt oʻtmadi, yangi nav urugʻ unib chiqdi. N. Safa
Ertaklar
2 ta
Xalq ogʻzaki ijodi
Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.
Xalq ogʻzaki ijodi
Yetim qolgan Toʻqli ismli bola boyning uyiga asrandi boʻlib kiradi. U oʻzining aql-zakovati va tilsim otining yordami bilan turli sinovlardan oʻtib, oxir-oqibat
Sheva materiallari
2 ta
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · boʻysunmaslik, ishdan bosh tortmoq
Fargʻona viloyati · gapning maʼno, mohiyatiga tushunmasdan gapiradigan odam
gapning maʼno, mohiyatiga tushunmasdan gapiradigan odam