fl. Turtmoq feʼlining orttirma nisbati.
Qidiruv
«turttirmoq» boʻyicha 18 ta natija
Filtr
Lugʻat maqolalari
18 tafl. 1. Gavda (tana)ning biror aʼzosi (qismi) bilan teginmoq, tegmoq.
Turtib yubormoq.
Polvon odamlarni itarib, turtib oʻtdi. — J. Sharipov, Xorazm
Toʻrt kun avval, ertalab mashina turtib ketdi. — O. Moʻminov, Xiyobondagi uch uchrashuv
2. Shunday harakat — eʼtiborni tortuv-chi, ishora qiluvchi, undovchi belgi sifatida.
Qayragʻoch tagidagi soʻrida oldiga choynak qoʻyib, yolgʻiz oʻzi xayol surib oʻtirgan ustani koʻrib, hamrohimni turtib qoʻydim. — S. Ahmad, Xazina
Aravakashning ichki holatini sezib turgan Badia chidab turolmay, darhol otasini turtdi: — Suv beraymi, ota? — Mirmuhsin, Meʼmor
— Qaytanga ikki non-xoʻr kamayadi, — dedi Bayonqul aka va etigining uchi bilan oyogʻimni turtdi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
3. koʻchma Eʼtiborni tortuvchi, ogohlantiruvchi gap-soʻz, xatti-harakat qilmoq.
Karimqul ponsad hojini turtmak maqsadida: — Kengashli ish tarqamas, deganlar. Hoji akamiz oʻylashib javob bersinlar-chi, axir! — deb qoʻydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Yigʻilish joyida oʻtdi. U kishilarni ancha turtib, changini qoqib qoʻydi xotirjamlikka berilib ketganlarning koʻzini ochib qoʻydi. — H. Tursunqulov, Hayotim qissasi
4. koʻchma Xoʻrlamoq, kamsitmoq, yerga urmoq.
Birovni nohaq turtish, xoʻrlash yaramaydi. Urgandan turtgan yomon. — Maqol
5. s. t. “Ketmoq”, “oʻtmoq”, “qoʻymoq” feʼllari bilan birga kelib (boshqa narsalar qatorida), qayd qilmoq, taʼkidlamoq maʼnosini bildiradi.
Biz yuqorida ham turtib oʻtgan edikki, Otabek na Yusufbek hojiga, na Oʻzbek oyimga va na Hasanaliga Margʻilondan tez qaytib kelish sababini aytmagan. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
biror narsa yozish niyatlari boʻlsa, xolamning oʻzbek ayollariga mutlaqo yot boʻlgan mana shu yovvoyilik odatlarini ibrat uchun qalamlari uchida bir turtib oʻtsalar. — N. Safarov, Xadicha Ahrorova
- Turtib chiqmoq Tekis (toʻgʻri) joyga, holatga nisbatan boʻrtib turmoq, koʻtarilib turmoq. Devorning turtib chiqqan joylari.Kulcha yuz, yonoqlari turtib chiqqan amir-zoda na Muhammad Taragʻay va na Boysunqurga oʻxshardi. — Mirmuhsin, MeʼmorU kishining burni andak uzunroq, engagi oldinga turtib chiqqan sochi fatila-fatila boʻlib, yelkasiga tushgan edi. — N. Aminov, Suvarak
Üzeri yufka kaplı, meyveli veya kakaolu bir pasta çeşidi.SHIRINLIK TURI
ot 1. Uncha qattiq, kuchli boʻlmagan qisqa, keskin zarb.
Hoʻkizga turtki, donoga ishora kifoya. — Maqol
Bir vaqt u allakimning turtkisidan uygʻonib ketdi. — L. Tojiyeva, Mehrim sizga, odamlar
Orqaroq-da qolgan Vitya alanglab, odamlarning turtkisi yoqmay, qadam tashlardi. — R. Fayziy, Hazrati inson
2. koʻchma Biror ish, harakat va shu kabilarning boshlanishi, amalga oshishi, yuzaga chiqishi uchun qoʻzgʻatuvchi, undovchi narsa, sabab.
Bu fikrlarni aytishimga olimlar davrasidagi suhbat turtki boʻldi. — Gazetadan
Men xayolimdan dastlabki poemalarimning yara-tilishi, unga sabab boʻlgan voqealar va yozilishiga turtki boʻlgan odamlarni oʻtkaza boshladim. — Shukrullo, Javohirlar sandigʻi
3. koʻchma Kishini xoʻrlovchi, tahqirlovchi harakat.
Yana mehnat, turtki, yupun, qish kuni och. — Gʻ, Gʻulom
Yana avvalgi doʻq-u turtki-yu tuhmatga oʻtib, Koʻcha-koʻylarda sizni zor ila hayron qiladir. — Hamza
- Turtki bermoq Qoʻzgʻatuvchi, undovchi gap-soʻz, ish-harakat va shu kabilar vazifasini oʻtamoq, qilmoq. birda muruvvatpesha, birda johillikdan oʻzini unutadigan Muhammad Rahim-xon [Avazning/ ham shafqatini uygʻotar, ham nafratiga turtki berardi. — S. Siyoyev, Yorugʻ-lik
- Turtki yemoq 1. Turtki tegmoq, turtkiga duchor boʻlmoq. Sultonmurod qaynagan olomon ichida turtki yeb, bosilib, ezilib, uzoq yurdi. — Oybek, Navoiy;Salomat qaqshoq oʻgay ona bilan chiqisholmadi. Har kun janjal, eshitmagan gapi, yemagan turtkisi qolmadi. — S. Ahmad, Hukm
ʼtɜ:tl
zool. toshbaqa
ot tex. Dvigatellarning klapanlari va shu kabilarga harakat uzatib turuvchi sterjen, oʻq.
Klapan turtkichi.