sft. Toqi, arkasi yoki gumbazi boʻlgan; gumbazli.
Uzoqda oydin va sokin kechada Hirotning yetti toqli jomeyi yana ham muazzam tuyular edi. — Oybek, Navoiy
«toqli» boʻyicha 110 ta natija
sft. Toqi, arkasi yoki gumbazi boʻlgan; gumbazli.
Uzoqda oydin va sokin kechada Hirotning yetti toqli jomeyi yana ham muazzam tuyular edi. — Oybek, Navoiy
sft. 1. Ikkiga boʻlinmaydigan, juft boʻlmagan (butun sonlar haqida.); juftlab sanashda oxiri juft chiqmaydigan, bir dona ortib qoladigan.
Toq son. Yongʻoq tok chiqdi. Juftmi-toq oʻynamoq.
Yupun dasturxondagi tok nonlar yaqinda bu uydan oʻlik chiqqanini koʻrsatardi. — S. Siyoyev, Avaz
2. Jufti, sherigi, toqasi boʻlmagan; juftsiz, yolgʻiz.
Sovgʻa degan toq boʻlmaydi.
Keyingi yili Bozorning dehqonchilik ishlari burungiday avj olmadi, chunki hoʻkizi toq, oʻzi yolgʻiz. — S. Ayniy, Doxunda
3. Xotinsiz yoki ersiz.
Dunyodan toq oʻtmoq.
Ijozat bering, bir jononni oʻzim topaman, shuncha davlat bilan tok oʻti-rasizmi! — Oybek, Ulugʻ yoʻl
ot 1. Toʻq holatga egalik, toʻq holatdalik.
Qorinning toʻqligi. Rangning toʻqligi. Bir ochlikning bir toʻqligi bor. — Maqol
Toʻqlikdan, semizlikdan, issiqdan xuddi uzoq yoʻl yurib kelgan qoʻy singari shosupada poʻqillab oʻtirgan mingboshini samovarchining dastyori tinmay yelpir edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
2. Toʻq, farovon turmush.
Toʻliq toʻqlikdan chiqar shoʻxlik. — Maqol
Men tiriklik toʻgʻrisida oʻylayman. Senlar toʻqlikka shoʻxlik qilasanlar. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
При сытости помни голод, а при богатстве — нужду.
погов.неодобр. (букв. от сытости и озорство), ≈ с жиру беситься.
От сытости и озорство., Аналогия: С жиру собака бесится, а человек дурит.
«Toʻqlik—shoʻxlik» degan bir gap bor,—dedi Navoiy oʻz haqiqatiga ishongan tovush bilan.— Baʼzan ortiqcha toʻqliq va bekorchilik yangi orzular, havaslar tugʻdirur. Siz yigitlaringizga kengash beringki, ular ifrat may ichmasinlar, aysh-ishratga ifrat shoʻngʻimasunlar. У народа есть поговорка: «Сытый с жиру бесится»,— сказал Навои тоном человека, убежденного в своей правоте.— Посоветуйте вашим джигитам не пить слишком много вина и не предаваться чрезмерно наслаждениям. — Ойбек, Навоий.
Bu ertak oʻgay onaning zulmidan qochib, oʻz baxtini topishga intilgan Boʻz bola va uning sadoqatli doʻstlari haqida hikoya qiladi. Ertakda muhabbat, sadoqat va
Qahramon ismli yigit oʻz shahri va boshqa mamlakatlarni yovuz devlardan himoya qiladi. U qiyinchiliklarga qaramay, mardlik va jasorat koʻrsatib, xalqni zulmdan
Yetim qiz Qorasoch pari oʻzining aql-zakovati va sehrli qobiliyatlari bilan mamlakatni boshqaradi. Uning donoligi va adolati tufayli mamlakat obod boʻladi, ammo
Bu ertakda kambagʻal chol va uning oʻgʻli Rustamning boy Halimboy zulmidan qochib, togʻda ayiqlar bilan doʻstlashib, pahlavon boʻlishi hikoya qilinadi. Rustam o
Ushbu ertakda oʻgay onaning tuhmati tufayli otasi tomonidan uydan haydalgan Gul va uning akasi Sunbulning boshidan kechirgan sarguzashtlari hikoya qilinadi. Aka
Bu ertakda podshoh qizi oʻziga uylanmoqchi boʻlgan shahzodalarga gʻayrioddiy shart qoʻyadi: har kim uchta yolgʻon topsin, har qaysisida qirqta yolgʻon boʻlsin.
Mashhur, atoqli, nom chiqargan
ma’lum masofadagi belgidan chuqurga yong‘oq tashlab, chuqurchaga tushgan toshning juft yoki toqligiga ko‘ra g‘olib aniqlanadigan bolalar o‘yini
bir yoshdan oshgan erkak qoʻy
oʻrtoqlik, doʻstlik, yaqinlik