«тўқчилик» бўйича 89 та натижа
от Фаровон, тўқ ҳаёт, тўкинчилик, маъмурчилик.
Тўқчиликда яшамоқ. Кўпчилик қайда бўлса, тўқчилик шунда бўлар. — Мақол
сфт. 1. Иккига бўлинмайдиган, жуфт бўлмаган (бутун сонлар ҳақида.); жуфтлаб санашда охири жуфт чиқмайдиган, бир дона ортиб қоладиган.
Тоқ сон. Ёнғоқ ток чиқди. Жуфтми-тоқ ўйнамоқ.
Юпун дастурхондаги ток нонлар яқинда бу уйдан ўлик чиққанини кўрсатарди. — С. Сиёев, Аваз
2. Жуфти, шериги, тоқаси бўлмаган; жуфциз, ёлғиз.
Совға деган тоқ бўлмайди.
Кейинги йили Бозорнинг деҳқончилик ишлари бурунгидай авж олмади, чунки ҳўкизи тоқ, ўзи ёлғиз. — С. Айний, Дохунда
3. Хотинсиз ёки эрсиз.
Дунёдан тоқ ўтмоқ.
Ижозат беринг, бир жононни ўзим топаман, шунча давлат билан ток ўти-расизми! — Ойбек, Улуғ ёʻл
Где коллектив, там и изобилие., Народ тогда и жив, когда друг за дружку держится., Служи миру — будешь сыт.
от 1. Жуфт ҳолда бутунлик ташкил этувчи нарсаларнинг икки қисмидан бири, бир томони, бўлаги.
Таҳқирланган бой ўрнидан туриб: — Батрак, қул, тоқа деб тикувчини сўкиб, қолипланган бир тоқа этикни унинг бошига чоғлаб отди. — С. Айний, Қуллар
Шамол шунча заптига олган эдики, эшикнинг бир тоқасини унинг кўлидан суғуриб, куч билан деворга урди-ю, деворнинг устки қавати бутунлай кўчиб тушди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли
2. Бир жўра атлас ёки беқасамнинг ҳар бир бўлаги.
Бир тоқа атлас. Беқасамнинг бир тоқаси.
от 1. айн. Васса.
Бу уй илгари бедахона бўлганидан, дарчаси ҳам ёʻқ, токчаси ҳам ёʻқ, тоқиси ҳам ёʻқ эди. — Ойбек, Танланган асарлар
2. айн. Тоқ ИИ.
Кичкинагина эшикдан олиб ўтиб, шу эшикча ёнидаги торгина, лекин тоқиларига ранго-ранг гуллар ўйилган хонага олиб кирдилар. — Х. Тўхтабоев, Йиллар ва ёʻллар
3. Қоровулларнинг шақилдоғи.
Бозор то-монда қоровулнинг тоқиси шақиллади. — С. Анорбоев, Меҳр
[Гулбодом] Узоқдан қоровул тоқисининг овозини эшитди. — С. Кароматов, Бир томчи қон
4. Кўйлакнинг елка қисмига ичидан қўйилган астар.
Тоқи кўйлакнинг елкасини тез йиртилишдан сақлайди.
от Чидаш, бардош бериш қобилияти; сабр-бардош, чидам, тўзим.
Тоқат билан кутмоқ. Тоқат билан гапига қулоқ солмоқ. Тоқати тугади (битди, тамом бўлди).
Сен бўлмасанг, менда тоқат қайдадир, Тоғ чидамас отангнинг фарёдига! — Равшан
Калит топила бермагач, махдумнинг тоқати тугади, чиқиб, қизлар ичидан Раънони чақирди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
Отамурод Ҳанифанинг ёзғириши тугашини тоқат билан кутарди. — Ўзбекистон қўриқлари
