Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«тинма» бўйича 138 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

110 та
тинмоқ
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

фл. 1. Лойқа ва шу кабилар аралашмаларнинг чўкиши натижасида тозаланмоқ; тинимоқ (суюқлик ҳақида).

Лойқа сув бир кечада зўрға тинди.

Кун исиб кетди. Ҳар қадамда халқоб бўлиб ётган кўлмаклар ерга сингиб, ариқлардаги лойқалар тина бошлади. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

2. Гард-ғубор, хира ҳолатдан тоза бўлмоқ, тиниқлашмоқ, равшан бўлмоқ.

Ювош нурлар ўйнайди, осмон гулдай яшнар тобора тиниб. — Ш. Раҳмон

3. Иш, ҳаракатини тўхтатмоқ; дам олмоқ.

У кун бўйи тинмади. Эшак минганнинг оёғи тинмас, Икки хотинликнинг қулоғи тинмас. — Мақол

Ўйинқароқ Ит тинса тинади, қуш тинса тинади, бу тинмайди. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

Хотинлар, қайтага, Онахон ишдан тинган пайтларда тўпланадиган бўлишди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

4. Ҳаракати ва ўзи тўхтамоқ, босилмоқ.

Ариқда жилдираб оқаётган сув тинди.

Бўрон тинарди-ю, ҳамма ёқ сокин бўларди. — Ўзбекистон қўриқлари

Мактаб коридорида кечгача ғала-ғовур тинмайди. — Р. Файзий, Сен етим эмассан

Эрталаб ёмғир тинган, ҳаво нақадар мулойим ва оромбахш. — Ж. Абдуллахонов, Орият

Отишмалар секин-аста тинди. — Н. Сафаров, Оловли излар

  • Оғзи (ёки жағи, чакаги) тинмоқ Гапиришдан тўхтамоқ, жим бўлмоқ. [Ёрматнинг] Қўллари этикни ишқаларкан, оғзи тинмади: — Уҳ, ўлиб бўлдим, қизим! Ёлғиз қўйни ҳайдаш — нуқул азоб. — Ойбек, Танланган асарларШиша бўшаб, навбат пирожнийга етган маҳал ҳам Ғойибнинг жағи тинмади. — Ж. Абдуллахонов, ОриятҲамма ширин уйқуда. Дуранбекнинг қўрғонидаги бўрибосарнинг ҳам чакаги тинган. — А. Муҳиддин, Ҳ. Тожибоев, Оташ қалбли қиз
  • Кўзи тинмоқ Боши айланиб, кўзи хиралашмоқ, кўз олди қоронғилашмоқ. Тинкам қуриб, кўзим тиниб, зўрға шу ерга етиб йиқилдим, синглим. — Н. Сафаров, Ҳаёт мактабиСалимхон қарорни ўқиётганда, қўллари қалтиради, кўзи тиниб, боши айланди. — Ҳ. Ғулом, МашъалУнинг қўл-оёқлари титраб, ўтирган жойида кўзи тина бошлади. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар
  • Кўнгли тинмоқ Хотиржам бўлмоқ, кўнгли тўқ, бўлмоқ. Шундай десам, дўстим кўнгли тўлар деб, Нима бўлса, мендан кўнгли тинар деб, Шул сабабдан ёринг кўнглин сўрадим. — Муродхон
  • Ўзидан тинмоқ Ўзини ўзи эплаб, ўз кунини ўзи кўрадиган бўлиб олмоқ, тинчимоқ. Саломат тўғрисида бир нима демайман. Шукур, у ўзидан тиниб кетди. — Ҳ. Носирова, Мен ўзбек қизиманОна, ўзимдан тиниб кетганман, бироқ Сенинг дардинг қалбимни сиқади ҳар чоқ. — Ғайратий
Тўлиқ мақола →
тин
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

ТИН 'нафас' (оз ишлатилади). Бўғизига тиқилиб т и н и Нури сари қилди ишора, Зайнаб учун бу бўлди чора (Ҳамид Олимжон). Қадимги туркий тилда ҳам шундай маънони англатган бу от асли тïн тарзида талаффуз қилинган (ПДП, 436; Девон, И, 326; ДС, 567); ўзбек тилида ï унлисининг қаттиқлик белгиси ёʻқолган: тïн > тин

Нафас олиш, нафас

Йиғиштириб бор бисотини, Бўғизига тиқилиб тини, Нури сари қилди ишора, Зайнаб учун бу бўлди чора — Ҳ. Олимжон

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 110 →

Таърифлар ичида

1 та

Эртаклар

22 та
Андижонликнинг ҳикояси
Халқ оғзаки ижоди

Андижонлик йигитнинг саргузаштлари ҳақидаги ушбу эртакда, йигитнинг бойга хизматга кириши ва турли қийинчиликларга дуч келиши тасвирланади. Унинг бошидан

Деҳқон, қози ва тадбирли аёл
Халқ оғзаки ижоди

Бир чол шаҳарга иш излаб келиб, топган пулини қозига омонат қўяди. Қози пулни қайтаришдан бош тортгач, тадбирли бир аёл чолга ёрдам бериб, қозини ўз

Энг катта зулм
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртак ўз қизига зулм қилган подшоҳ ва унинг қизи ҳақида. Қиз отасининг ёмон ниятидан қочиб, бошқа юртга боради ва у ерда ўз бахтини топади.

Ҳақ ҳукм
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда бир камбағалнинг бошига тушган турли қийинчиликлар ва ундан қутилиш ёʻллари ҳикоя қилинади. Қарзини тўлай олмаган камбағал бир қатор кути

Ҳасан ва Зуҳра
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг фарзандсизлиги ва унинг янги хотинидан туғилган болаларга нисбатан қилинган макр-ҳийлалар ҳикоя қилинади. Ҳасан ва Зуҳра исмли эгизакл

Мислабу
Халқ оғзаки ижоди

Золим подшоҳнинг фарзандсизлиги ва тўтиқушнинг саргузаштлари орқали бошланган бу эртак, гўзал Мислабуни излаб топиш ёʻлидаги қийинчиликлар ва подшоҳни

Ҳаммасини кўриш · 22 →

Шева материаллари

5 та
шäшиқ
Қашқадарё вилояти · шашиқ

шошма-шошар, тинмагур

талхашав
Сурхондарё вилояти · жанжалкаш

Тинмас, жанжалчи

тинмäсäк
Қашқадарё вилояти · тинмагур

тинмагур

тäндä
Тошкент шаҳри · кечаси билан тинмай юриб чиқмоқ

кечаси билан тинмай юриб чиқмоқ