Hayot Foundation loyihasi
Loyiha haqida
Oʻz
Oʻz

Qidiruv

«tindir» boʻyicha 52 ta natija: Izohli

Filtr
Boʻlim
Lugʻatlar Ertaklar
Lugʻat turi
Izohli Tarjima Terminologik Frazeologik

Lugʻat maqolalari

51 ta
tin

TIN 'nafas' (oz ishlatiladi). Boʻgʻiziga tiqilib t i n i Nuri sari qildi ishora, Zaynab uchun bu boʻldi chora (Hamid Olimjon). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli tïn tarzida talaffuz qilingan (ПДП, 436; Devon, I, 326; DS, 567); oʻzbek tilida ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: tïn > tin

Nafas olish, nafas

Yigʻishtirib bor bisotini, Boʻgʻiziga tiqilib tini, Nuri sari qildi ishora, Zaynab uchun bu boʻldi chora — H. Olimjon

Toʻliq maqola →
tinmoq

fl. 1. Loyqa va shu kabilar aralashmalarning choʻkishi natijasida tozalanmoq; tinimoq (suyuqlik haqida).

Loyqa suv bir kechada zoʻrgʻa tindi.

Kun isib ketdi. Har qadamda xalqob boʻlib yotgan koʻlmaklar yerga singib, ariqlardagi loyqalar tina boshladi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

2. Gard-gʻubor, xira holatdan toza boʻlmoq, tiniqlashmoq, ravshan boʻlmoq.

Yuvosh nurlar oʻynaydi, osmon gulday yashnar tobora tinib. — Sh. Rahmon

3. Ish, harakatini toʻxtatmoq; dam olmoq.

U kun boʻyi tinmadi. Eshak minganning oyogʻi tinmas, Ikki xotinlikning qulogʻi tinmas. — Maqol

Oʻyinqaroq It tinsa tinadi, qush tinsa tinadi, bu tinmaydi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

Xotinlar, qaytaga, Onaxon ishdan tingan paytlarda toʻplanadigan boʻlishdi. — A. Muxtor, Opa-singillar

4. Harakati va oʻzi toʻxtamoq, bosilmoq.

Ariqda jildirab oqayotgan suv tindi.

Boʻron tinardi-yu, hamma yoq sokin boʻlardi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Maktab koridorida kechgacha gʻala-gʻovur tinmaydi. — R. Fayziy, Sen yetim emassan

Ertalab yomgʻir tingan, havo naqadar muloyim va orombaxsh. — J. Abdullaxonov, Oriyat

Otishmalar sekin-asta tindi. — N. Safarov, Olovli izlar

  • Ogʻzi (yoki jagʻi, chakagi) tinmoq Gapirishdan toʻxtamoq, jim boʻlmoq. [Yormatning] Qoʻllari etikni ishqalarkan, ogʻzi tinmadi: — Uh, oʻlib boʻldim, qizim! Yolgʻiz qoʻyni haydash — nuqul azob. — Oybek, Tanlangan asarlarShisha boʻshab, navbat pirojniyga yetgan mahal ham Gʻoyibning jagʻi tinmadi. — J. Abdullaxonov, OriyatHamma shirin uyquda. Duranbekning qoʻrgʻonidagi boʻribosarning ham chakagi tingan. — A. Muhiddin, H. Tojiboyev, Otash qalbli qiz
  • Koʻzi tinmoq Boshi aylanib, koʻzi xiralashmoq, koʻz oldi qorongʻilashmoq. Tinkam qurib, koʻzim tinib, zoʻrgʻa shu yerga yetib yiqildim, singlim. — N. Safarov, Hayot maktabiSalimxon qarorni oʻqiyotganda, qoʻllari qaltiradi, koʻzi tinib, boshi aylandi. — H. Gʻulom, MashʼalUning qoʻl-oyoqlari titrab, oʻtirgan joyida koʻzi tina boshladi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar
  • Koʻngli tinmoq Xotirjam boʻlmoq, koʻngli toʻq, boʻlmoq. Shunday desam, doʻstim koʻngli toʻlar deb, Nima boʻlsa, mendan koʻngli tinar deb, Shul sababdan yoring koʻnglin soʻradim. — Murodxon
  • Oʻzidan tinmoq Oʻzini oʻzi eplab, oʻz kunini oʻzi koʻradigan boʻlib olmoq, tinchimoq. Salomat toʻgʻrisida bir nima demayman. Shukur, u oʻzidan tinib ketdi. — H. Nosirova, Men oʻzbek qizimanOna, oʻzimdan tinib ketganman, biroq Sening darding qalbimni siqadi har choq. — Gʻayratiy
Toʻliq maqola →
tindirgich

ot Suyuqlikni tindirish, undagi qum, loyqa, eritma va shu kabilarni choʻktirib, suyuqlikni tozalash uchun xizmat qiladigan qurilma, hovuz yoki idish.

Traktor kerosin bakining tindirgichi.

Mavjud kanallarni taʼmirlash hovuzlar, suv tindirgichlar qurish yillari amalga oshirildi. — Gazetadan

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 51 →

Ertaklar

1 ta
Kampir bilan shaqol
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda bir kampirning tovuqlarini oʻgʻirlab, uni bezor qilgan shaqollarga qarshi kurashi hikoya qilinadi. Kampirning mardligi va topqirligi tufayli shaqolla