Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«терли» бўйича 92 та натижа: Изоҳли

Филтр

Луғат мақолалари

87 та
тер

тер > тер

Тер безлари ажратиб чиқарадиган тиниқ суюкдик

Баданидан тер чиқди. Терга ботмоқ. Пешонасини тер босди. Аъзойи баданидан тер қуйиларди. Тер без/три

Унинг елкасига ва туртиб чиққан белига тердан намиққан кўйлаги ёпишиб қолган — С. Анорбоев, Оқсой

Пешонасидан дўлдай оқаётган терларини ўнг қўли билаан ҳаллослаб артаётган мингбошига Соли совуқ жийдагул пиёлада кўк чой тутди — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Тўлиқ мақола →
терлик

от Отнинг терини тўқимга ўтказмаслик учун тўқим тагидан қўйиладиган қалин намат парча.

Омборхонадан от абзалларини: терлик, беллик, юган, эгарни қўлтиқ-лаб келдим. — Т. Мурод, От кишнаган оқшом

Бисмилло, деб солди отнинг устига Кимхоби майиндан бўлган терликни. — Алпомиш

Тўлиқ мақола →
тери

от 1. 1 Одам ва ҳайвон танасининг ташқи қоплами, тана аъзоларини ташқи таъсирлардан ҳимоя қилувчи ва турли физиологик вазифаларни бажарадиган пўсти.

Тери касалликлари. Қуённинг терисини шилмоқ.

Тортқилаганда, улоқнинг териси айрилиб кетмайди. Бўлмаса, торт-тортда улоқ бутун қоладими! — Т. Мурод, От кишнаган оқшом

2. Молнинг, ҳайвоннинг шилиб олинган пўсти.

Шу ерда ишлайдиган одамлардан бири, ёʻқчилик важидан, бир куни бола-чақаси билан отнинг терисидан шўрва қилиб ичибди. — А. Қаҳҳор, Миллатчилар

Хон бориб, арслон терисига ўтирди, Арслонбекни ўзининг ўнг томонига олди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

3. Мол пўстидан махсус ишлов бериб тайёрланган материал; чарм, кўн.

[Шокир ота] Терига сув пуркайди ва кўва билан дўқ-дўқ уриб, чармни текислайди. — Ойбек, Танланган асарлар

Уйда бир оз тери бор. Аммо тагчарм ёʻқ. — Ойбек, Танланган асарлар

4. Пўст, пўчоқ.

Териси қалин қовун.

Боғдаги анорлар терисига сиғмай, тарс-тарс ёрилади. — Ё. Шукуров, Уч савол

  • Бир терининг ичида қўй неча озиб, неча марта семиради Киши ҳаётида неча хил ўзгаришларга, яхши-ёмон ҳолатларга тушиши мумкинлигини қайд этувчи ибора. — Бир терининг ичида қўй неча озиб, неча марта семиради, — деди салмоқлаб бой, — кишининг бошига ёмон кунлар ҳам тушиши мумкин. — Ойбек, Танланган асарлар
  • Териси юпқа Унча-мунча гапни кўтара олмайдиган. Ҳимм, териси юпқа аёл эмасми, шу гап баҳо-на бўлибди-ю, Мени бўшатиб, қолоқ бригадага юборасизлар, деб туриб олибди. — Н. Сафаров, Катта карвон ёʻлда
  • Териси қалин Унча-мунча гап кор қилмайдиган, бети қаттиқ. Териси қалин кассир эса: — Эпласанг сен ҳам қил, — деб бўзрайиб тураверди. — Муштум
  • Терисига сиғмаслик Ниҳоятда хурсанд бўлмоқ. Элчибек бу хабардан терисига сиғмай кетди. Ҳар ҳолда, дастлабки ғалаба. — А. Мухтор, ТугилишҚувонч билан қўл бериб сўрашди. Теримга сиғмай кетдим. — Ойдин, Ҳикоялар
  • Терисига (ёки терисини шилиб) сомон тиқмоқ Ниҳоятда қаттиқ жазоламоқ. Яхшики, бояги гапларингизни ўғлим эшитмади, ёʻқса, терингизга сомон тиққан бўлар эди — М. Осим, Аждодларимиз қиссасиМенга дўпписи эмас, ўзи керак. Ўзини тириклай тутиб кел! Терисини шилиб, сомон тиқмагунимча хумордан чиқмайман. — Н. Сафаров, Кўрган-кечирганларим
  • Терисини шилмоқ (ёки шилиб олмоқ) Бор-ёʻғини қоқлаб олмоқ, ҳамма нарсасини тортиб олмоқ. Унинг [Мусулмонқулнинг] ўз кайфича ойда эмас, ҳафтада солиб турган солиқлари фуқаронинг терисини шилса остириб, кестириб туриши хосни ҳам эсанкиратди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Тўлиқ мақола →
терс

сфт. 1. Асл, меъёрий, одатдагига қара-ма-қарши ҳолатли; олднинг акси; тескари.

Қулаҳмад ўзини кибор тутар, одам юзига боқмай, терс қараб гапирарди. — Мирмуҳсин, Чўри

Катта ҳовлига терс бўлган панароқ жойда самовар қўйиш билан машғул бўлди. — Ойбек, Танланган асарлар

Эшакка терс миндирилган юзига куя суркалган Умаралини кўрган Зумрад ҳушсиз қотиб қолди. — Ойбек, Улуғ ёʻл

2. Қарама-қарши томон; тескари.

Моҳи-рўй шу кўйи қачон мени кўрса, ёʻлини терс соладиган қилиқ чиқарди. — С. Сиёев, Эркаклар эртаги

— Ҳой, менга қаранг, — деди Ёқутойим шиддат билан ойнага терс ўгирилиб С. — Анорбоев, Оқсой

3. Ўзаро муомала, муносабат ва шу кабиларда бир-бири билан келишмайдиган; тескари.

Махсум Миробид билан илгари терс бўлса, энди апоқ-чапоқ, оғиз-бурун ўпишади. — В. Ғофуров, Вафодор

Шаҳноз билан терс бўлгандан бери икки йил ўтиб кетди — Р. Раҳмон, Меҳр кўзда

4. Хулқ-одоб, муомалада қўпол; қўрс.

Хулқи терс, оғзига келганини гапиради, ёзади. — А. Мухтор, Чинор

Ҳожи сўзини тугата олмади. Ҳожининг терс сўзига чидолмаган Азизбек ваҳшийларча ҳайқирди: — Нима дей-сан!? А. — Қодирий, Ўтган кунлар

Тўлиқ мақола →
терт

от Сомон, хашак ва шу кабилар дағал озуқаларга майдаланган кунжара, кепак каби тўйимли озуқалар аралаштириб, қориб тайёрланган ем.

Молнинг палови — силос, ҳозирча кепак сепиб, терт қориб беринглар, болам. — А. Мираҳмедов, Кулган чечаклар

Йигитали онаси билан, у сигирга ем бергани чиққан вақтда учрашди онасининг қўлидан терт қорилган тоғора ерга тушиб кетди. — Д. Нурий, Осмон устуни

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 87 →

Таърифлар ичида

1 та
балет

балет Асар мазмунини мусиқали хореографик образлар воситасида ифодалайдиган саҳна асари ва шундай асар учун ёзилган мусиқа. Балет мактаби. Севги тумори балети. Балетда

Эртаклар

2 та
Бектемир ботир
Халқ оғзаки ижоди

Бектемир ботир ҳақидаги ушбу эртакда қаҳрамоннинг жасорати, садоқати ва севги ёʻлидаги курашлари тасвирланган. Эртакда йигитнинг қийинчиликларга қарамай, ў

Моҳистара
Халқ оғзаки ижоди

Шаҳзода Шавкат сирли кийикни қувиб, ўзга оламга тушиб қолади ва у ерда паризод Моҳистарага ошиқ бўлади. Бу саргузашт унинг ҳаётини бутунлай ўзгартириб

Шева материаллари

2 та
гäлжик
Қорақалпоғистон Республикаси · бетайин, сўзида турмайдиган (одам); эркатой, енгил характерли ёш бола
кўйлакча
Қорақалпоғистон Республикаси · от ёпиғи

терлик устидан солинадиган, юнгдан тўқилган, ипак сачоқли от ёпиғи