fl. Taqillamoq feʼlining orttirma nisbati.
Поиск
По запросу «taqillatmoq» — результатов: 98: Толковый
Словарные статьи
89Peshonasi taq etib devorga tegmoq Oʻz
fl. Taq-taq etgan tovush chiqarmoq.
Eshik taqilladi.
U koʻzini yumdi deguncha, xayolida qorabayir javlon qilar, taqalarining toshlarga urilib taqillashi quloqlariga eshitilayotganday tuyulardi. — H. Gʻulom, Mashʼal
- Tomogʻi taqillamoq
TAQA 'ot tuyogʻi ostiga mixlanadigan yarim doira shaklidagi metall buyum'. .. taqalarning toshlarga urilishidan chiqqan yalt-yalt chaqmoq dam oʻtmay uzoqlashdi (Sunnatilla Anorboyev). Bu ot eski oʻzbek tilida 'birkit-' maʼnosini anglatuvchi taq- feʼlidan -a qoʻshimchasi bilan yasalgan (КРС, 691), keyinchalik a unlilari ä unlilariga almashgan taq- + a = taqa > täqä
Ot-ulov tuyogʻini zararlanishdan, sirgʻanishdan saqlash uchun tuyoq ostiga mixlab qoqiladigan yarim doira shaklidagi metall buyum
Otning taqasi
Qishloq tinchligini buzgan bu yakka ot tuyoqlarining taraq-turuqi, taqalarning toshlarga urilishidan chiqqan yalt-yalt chaqmoq dam oʻtmay uzoqlashdi — S. Anorboyev, Oqsoy
taqal qilmoq Biror ishni bajarishga darrov kirishmay, oʻylanib qolmoq, kechiktirmoq; ketga surmoq, galga solmoq; bahona qilmoq
Tojixon, qoʻying shu vajhu taqalni — A. Muxtor, Kumush tola
Hayallamay jallod, endi boringlar, Taqal qilmay, tezroq borib kelinglar — "Alpomish"
Yomon xotin koʻp qiladi taqalni, Qirqqa kirmay oqartirar soqolni — M. Alaviya, Oʻzbek xalq qoʻshiqlari
ot 1. Zimdan, bildirmasdan koʻz-quloq boʻlib kuzatish.
Yurish-turishini taʼqib. Taʼqibdan qutulmoq.
2. Erkin harakat-faoliyat koʻrsatishga qoʻymaslik, shu maqsaddagi nazorat, kuzatish.
Podsho Ibrohim Sultonga ahli ulamo-yu fuzalo ustidan taʼqibni haddan ziyod qilmaslik, mumkin qadar ularga tegmaslik kerakligini aytdi. — Mirmuhsin, Meʼmor
3. Izdan tushmoq, ketidan quvmoq, orqama-orqa bormoq, yurmoq.
Uning harakati bir narsadan shubhalanib emas, ammo orqadan dushman taʼqibi boʻlmadimi uchun edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Taʼqib qilmoq (yoki etmoq) 1. Koʻzdan oʻtkazmoq, kuzatmoq. Onasi uning butun harakatlarini taʼqib qilib turardi. — Shuhrat, Shinelli yillarOtabek xomush oʻtirar, Hasanali esa uning holini taʼqib etmoqda edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar;Gulsumbibi qizning feʼli-atvorini, yurish-turishini ochiq va bekitgich ravishda uzoq taʼqib etdi. — Oybek, Tanlangan asarlar;Uloqni olgan Sodiqjon boyvachcha hammadan oldinda, Sulaymon oqsoqol boshliq qolgan koʻpkarichilar uni quyunday taʼqib qilib kelishardi. — K. Yashin, HamzaJoʻraqul doʻstlari bilan dushmanni taʼqib qilib, oldinga siljirdi. — Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi
В определениях
8taqillatish Taqillatmoq feʼlining birgalik nisbati.
chertil Barmoq bilan keskin zarb bermoq, barmoq bilan urib, past, keskin ovoz chiqarmoq, taqillatmoq. Oynani chertib chaqirmoq. Tarvuzni chertib koʻrmoq. Doʻppisini chert
tanglay Ogʻiz boʻshligʻining yuqori devori; qattiq va yumshoq tanglaydan iborat boʻlib, ogʻiz boʻshligʻini burun boʻshligʻidan ajratib turadi. Qattiq tanglay. Yumshoq tan
eshik Uy, xona, bino yoki hovlining kiraverishida oʻrnatiladigan, ochib-yopib turiladigan qurilish buyumi. Ikki tabaqali eshik. Oʻymakor eshik. Kabinet eshigi. Koʻcha esh
chaqir Nomini aytish, ovoz chiqarish yoki biror xatti-harakat vositasida muayyan joyga kelishga undamoq, chorlamoq. Bir vaqt Kumush xola chaqirib qoldi: — Huv Qorakoʻz! M
chaqir Nomini aytish, ovoz chiqarish yoki biror xatti-harakat vositasida muayyan joyga kelishga undamoq, chorlamoq. Bir vaqt Kumush xola chaqirib qoldi: — Huv Qorakoʻz! M
Диалектные материалы
1chertmoq, taqillatmoq