Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «taqa» — результатов: 253: Толковый

Фильтр

Словарные статьи

94
taqa

TAQA 'ot tuyogʻi ostiga mixlanadigan yarim doira shaklidagi metall buyum'. .. taqalarning toshlarga urilishidan chiqqan yalt-yalt chaqmoq dam oʻtmay uzoqlashdi (Sunnatilla Anorboyev). Bu ot eski oʻzbek tilida 'birkit-' maʼnosini anglatuvchi taq- feʼlidan -a qoʻshimchasi bilan yasalgan (КРС, 691), keyinchalik a unlilari ä unlilariga almashgan taq- + a = taqa > täqä

Ot-ulov tuyogʻini zararlanishdan, sirgʻanishdan saqlash uchun tuyoq ostiga mixlab qoqiladigan yarim doira shaklidagi metall buyum

Otning taqasi

Qishloq tinchligini buzgan bu yakka ot tuyoqlarining taraq-turuqi, taqalarning toshlarga urilishidan chiqqan yalt-yalt chaqmoq dam oʻtmay uzoqlashdi — S. Anorboyev, Oqsoy

Полная статья →
taqmoq

fl. 1. Bezak buyumlari, medal, qurol va shu kabilarni tananing (kiyimning) biror joyiga oʻtkazib, osib yoki bogʻlab oʻrnatmoq.

Barmoqqa uzuk taqmoq. Koʻkrakka medal taqmoq. Quloqqa isirgʻa taqmoq. Boʻyinga marjon taqmoq. Belga qilich taqmoq. Sochga lenta taqmoq.

Gunafshalar ochildi, chakkangga taq, chakkangga; Atir hidi sochildi, Chakkangga tak,, chakkangga. — Z. Diyor

Toʻgʻridagi devorga Oxunboboyevning chaqmoq telpak kiyib, koʻkragiga qizil lenta taqib tushgan surati yopishtirilgan. — S. Ahmad, Hukm

2. Toʻgʻnamoq, chatmoq.

Koʻylakka tugma taqmoq. Belbogʻga munchoq taqmoq.

3. Teshigidan oʻtkazib qoʻymoq, oʻtkazmoq.

Kecha sutdek oydin. Ignaga ip taqsa boʻladigan. — Oydin, Koʻngli toʻldimi, yaxshi yigit

4. Umuman, bir narsani boshqa narsaga mahkamlamoq.

Olimov tayoqlar tepasiga chillakday ayrilar bogʻlab, ularga qizil qogʻozdan varrak qulogʻiday shokilalar taqib qoʻydi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

Oʻz aybingni birovga taqma. ^Aytdingiz, aytdingiz, nega tonasiz?Men sizga ayb taqyotganim yoʻq-ku! — A. Qahhor, Munofiq

Bu bitta odamning [Rahmonqulovning] odati. Uni sen kollektivga taqma — A. Muxtor, Chinor

Полная статья →
taqamoq

fl. 1. Juda yaqiniga olib borib, yetkazib, tegizib qoʻymoq; tiramoq.

Stullarni bir-biriga taqab qoʻymoq.

[Mahkam:] Goh qoʻlida miltiq, yoʻlimni toʻsadi, goh koʻkragimga minib olib, kekirdagimga pichoq taqaydi — N. Safarov, Uygʻonish

Nuri oʻz yuzini yigitning yuziga taqadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Soʻzni, mavzuni biror yerga, masalaga ulamoq, olib kelmoq, koʻchirmoq.

Shunday qilib, Yefim Danilovich gapni yana qurol-yarogʻga olib kelib taqadi. — A. Muxtor, Opa-singillar

3. Kim yoki nimadandir deb bilmoq, unga bogʻlamoq.

Hamma narsani dinga, xudoga taqayverma. — N. Aminov, Suvarak

Oblast sahro hisobiga taraqqiy etib, kelgusida ikkiga boʻlinib ketsa, bu obyektiv qonun, Abbosov. Sen buni menga taqama, bundan igʻvo chiqarishing qiyin. — A. Muxtor, Boʻronlarda bordek halovat

  • Devorga taqamoq Shoshirib, gangitib qoʻymoq; taslim boʻlishga majbur qilmoq. Bora-bora Qoracha Hojibning hazillari siyqalashib, hammaning ensasini qotira boshladi. Oysuluv esa yangi-yangi soʻzlar, oʻxshatishlar topib, raqibini devorga taqab qoʻydi. — M. Osim, Oʻtror
Полная статья →
taqal

taqal qilmoq Biror ishni bajarishga darrov kirishmay, oʻylanib qolmoq, kechiktirmoq; ketga surmoq, galga solmoq; bahona qilmoq

Tojixon, qoʻying shu vajhu taqalni — A. Muxtor, Kumush tola

Hayallamay jallod, endi boringlar, Taqal qilmay, tezroq borib kelinglar — "Alpomish"

Yomon xotin koʻp qiladi taqalni, Qirqqa kirmay oqartirar soqolni — M. Alaviya, Oʻzbek xalq qoʻshiqlari

Полная статья →

Показать все · 94 →

В определениях

14

Показать все · 14 →

Сказки

9
Bektemir botir
Устное народное творчество

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Botir echki
Устное народное творчество

Ushbu ertakda uch hayvonning xoʻjayinlaridan qochib, togʻda yangi hayot boshlashi tasvirlanadi. Ular oʻz topqirliklari va birlashgan kuchlari bilan yovvoyi hayv

Boʻri bilan mergan
Устное народное творчество

Ushbu ertakda mergan tomonidan quvilgan boʻrining boshidan kechirgan sarguzashtlari, uning turli hayvonlar va chol bilan boʻlgan munosabatlari hikoya qilinadi.

Bulbuligoʻyo
Устное народное творчество

Zolim podshohning oltin chinori uchun Bulbuligoʻyo qushini topishga chiqqan kenja shahzoda sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. U oʻzining mardligi va sadoqat

Faqirning echkisi
Устное народное творчество

Ushbu ertakda xoʻjayinlarining jabr-zulmidan qochgan echki, sovliq va hoʻkizning sarguzashtlari hikoya qilinadi. Ular oʻzlariga yangi makon topib, yovvoyi hayvo

Mohistara
Устное народное творчество

Shahzoda Shavkat sirli kiyikni quvib, oʻzga olamga tushib qoladi va u yerda parizod Mohistaraga oshiq boʻladi. Bu sarguzasht uning hayotini butunlay oʻzgartirib

Показать все · 9 →

Диалектные материалы

136
Chor
Toshkent shahri · Chor

pichoqchilikda — taqani teshganda chiqqan temir uvoqlari

arpaçewak
Samarqand viloyati · arpajevak

zargarlikda ayollar boʻyinlariga taqadigan bezaklardan bir turi

arpaçewak
Namangan viloyati · arpajevak

zargarlikda ayollar boʻyinlariga taqadigan bezaklardan bir turi

batarin taqa
Fargʻona viloyati · taqa turi

Ruscha taqa formasi taʼsirida paydo boʻlgan taqa turi

Показать все · 136 →